زبان‌های آلتایی

با زبان آلتایی که زبانی از خانواده زبانهای ترکی است اشتباه نشود.

زبانهای آلتایی یکی از خانواده‌های زبانها (شامل زبانهای ترکی، مغولی، تونگوزی) می باشد.

زبانهای این خانواده را که در اوراسیا رواج دارند، به سه شاخه ترکی، مغولی و تنگوسی تقسیم می‌کنند:

۱-ترکی: شامل زبانهای اویغوری قدیم و جدید، تاتاری، ترکمانی، قرقیزی، ازبکی، یاکندی (یاقوتی)، جغتایی و ترکی عثمانی (آناتولیایی)است.

ترکی عثمانی در بین تمام زبانهای این شاخه گسترش وسیع ادبی یافته و تعداد بسیاری از لغات عربی و فارسی وارد این زبان شده است؛

همچون Beyaz (بیاض = سفید)، Garip (غریب)، Mutfak (مطبخ = آشپزخانه)، Kader (قدر = سرنوشت)، Pir (پیر = صاحب طریقت)، Sulta (سلطه)،Kervan (کاروان)، Turunç (ترنج)، Nar (انار)، Damat (داماد)

۲-مغولی: این شاخه شامل زبانهای قبایل قلموق و پوریات است.

۳-تنگوسی: این شاخه شامل زبانهای مردم منچوری است.

زبانهای آلتایی در ناحیه‌ای وسیع از آناتولی تا ترکستان چین و مغولستان رواج دارد.

برخی زبان‌های ژاپنی و کره‌ای را هم با این خانواده مرتبط می‌دانند. ولی زبان‌شناسان در این مورد نظر یکسانی ندارند. همچنین، در گذشته زبانهای آلتایی و زبانهای اورالی را بخش‌های خانوادهٔ بزرگ‌تر آلتایی-اورالی می‌دانستند که اکنون بر اساس تحقیقات جدید این نظریه از اعتبار افتاده و کاملاً منسوخ شده است. زبانهای ترکی با ۲۹ شاخه مستقل بزرگ‌ترین و متنوع‌ترین گروه از زبانهای آلتایی را تشکیل می‌دهند.

زبانهای آلتایی، در مناطق وسیعی از جهان، از آسیای مرکزی و آناتولی گرفته تا مغولستان و غرب چین گویشورانی دارند.

جُستارهای وابسته

• زبان‌های ترکی
• آلتایی (زبان)
• ترکی آذربایجانی

منبع

• دانشنامه بریتانیکا
• ویکی‌پدیای انگلیسی