گاسپلن

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
کمیتهٔ برنامه‌ریزی کشور
(گاسپلن)
Gosudarstvenniy Komitet po Planirovaniyu
Государственный комитет по планированию
Coat of arms of the Soviet Union 1.svg
اطلاعات کلی State committee
بنیادگذاری ۲۲ فوریه ۱۹۲۱ (۱۹۲۱-02-۲۲)
State committee پیشین RSFSR State Planning Committee
انحلال ۱ آوریل ۱۹۹۱
حوزهٔ قدرت Government of the Soviet Union
ستاد State Duma Building, Moscow, RSFSR
۵۵°۴۵′۲۷″ شمالی ۳۷°۳۶′۵۵″ شرقی / ۵۵٫۷۵۷۵۰°شمالی ۳۷٫۶۱۵۲۸°شرقی / 55.75750; 37.61528
نهاد بالادست Council of Ministers
State committee زیردست Central Statistical Directorate

کمیتهٔ برنامه‌ریزی کشور که عموماً به عنوان گاسپلن (Госпла́н) شناخته می‌شود[۱] دفتری با مسئولیت پاسخگویی به برنامه‌ریزی اقتصادی مرکزی در اتحاد شوروی بود که در ۱۹۲۱ تأسیس شده و تا فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی در ۱۹۹۱ فعالیت داشت. گاسپلن به عنوان وظیفهٔ اصلی ساخت و مدیریت یک سری طرح‌های پنج‌ساله برای اقتصاد ملی ‏(en) را بر عهده داشت که اقتصاد شوروی را حکمرانی می‌کردند. صدمه‌های اقتصادی ناشی از این طرح شکست‌خوردهٔ کمونیستی رکود وحشتناک و فلج شدن اتحاد شوروی بود که پیامدهای آن طی ۱۹۹۰ تا ۱۹۹۱ به ناچار همراه با خصوصی‌سازی عمده، باعث مرگ و میر حدود ۱ میلیون کارگر سالخورده در سراسر بلوک شوروی سابق در دههٔ ۱۹۹۰ شد.[۲][۳]

تاریخچه[ویرایش]

پیشینهٔ اقتصادی[ویرایش]

در زمان انقلاب اکتبر و جنگ داخلی روسیه که دوره‌ای بود از جمع شدن اقتصاد عمودی که تولید و توزیع اجناس ضروری به طور جدی به این عنوان آزمایش شد که کارخانه‌ها تعطیل شده و شهرهای بزرگی همچون سن‌پترزبورگ خالی می‌شدند و شهرنشینان به دلیل بیکاری، نبود غذا و نبود سوخت (که بومی شده بود) به حاشیهٔ شهر می‌رفتند برای اینکه مکانی برای زندگی را در فرآیند توزیع زمین بگزینند. تا ابرتورم ۱۹۱۹ ‏(en) ظهور کرد، سیستم اقتصادی کشاکشی و در منازعهٔ جمهوری شوروی فدراتیو سوسیالیستی روسیه به سمت جمع شدن کامل آن می‌رفت.

منابع[ویرایش]

  1. The word "Gosplan" is an abbreviation of Gosudarstvenniy Komitet po Planirovaniyu (Государственный комитет по планированию, "State Committee for Planning".)
  2. «Death surge linked with mass privatisation». University of Oxford. ۱۵ ژانویه ۲۰۰۹. بایگانی‌شده از اصلی در ۲ ژوئیه ۲۰۱۴. دریافت‌شده در ۲۸ ژوئن ۲۰۱۴.
  3. «Privatisation 'raised death rate». BBC. ۱۵ ژانویه ۲۰۰۹. دریافت‌شده در ۱۹ نوامبر ۲۰۱۴.