پیشنهاده پژوهشی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

پیشنهادهٔ[۱] پژوهشی (به انگلیسی Research proposal) نقشه و رکن اصلی هر تحقیق است که در آن پژوهشگر مسیر و اهداف تحقیق خود را مشخص می‌کند و سپس جهت دستیابی به اهداف به جستجو و آزمایش می‌پردازد.[۲] پروپوزال انگاره‌ای است که در آن پژوهشگر پرسشی را به عنوان پرسش مورد پژوهش برگزیده و فرضیات اولیه‌ای را پیرامون آن مطرح می‌کند و در ادامه در تحقیق جامعی آن را بسط داده و نتایجی را در راستای تأیید و تثبیت ادعای خود ارائه می‌نماید. در دوره کارشناسی ارشد و دکترا و نیز گاهی در دوره کارشناسی، محقق پیش از تمرکز بر روی موضوع مورد مطالعه خود لازم است آن را در قالب پروپوزال ثبت نماید و ادعاها، فرضیات و ضرورتهای تحقیق خود را مطرح کند.

نگارش پیشنهاده پژوهشی از اولین قدم‌ها در نگارش پایان‌نامه می‌باشد. دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی از دانشجویان و محققان خود درخواست ارائه طرحی پیشنهادی برای پایان‌نامه و برخی مواقع دفاع از آن می‌کنند. پیشنهاده پژوهشی مقاصدی را دنبال می‌کند که روشن‌ترین آن این است که به دانشجو یا محقق کمک می‌کند تا آنچه را که قصد انجام آن را دارد بازنموده و توضیح دهد. از طرف دیگر مسئولان مرتبط نیز مشکلات، مسائل، کاستی‌ها و قوت‌ها را تشخیص داده و به دانشجو متذکر می‌شوند. پیشنهاده پژوهشی به‌طور معمول خلاصه‌ای از سه فصل اول پایان‌نامه می‌باشد. در واقع دانشجو باید نگارش مناسب این طرح می‌تواند بعد با کمی وسعت بخشیدن به آن، سه فصل اول پایان‌نامه خود را تکمیل کند.[۳]

با نگارش پیشنهاده و تأیید آن توسط گروهی از محققین آن حوزه، موضوع مورد مطالعه را به نام خود ثبت کرده و دیگران را از پرداختن مجدد بر روی آن منع می‌کند. به عبارتی دیگر با این عمل محقق مالکیت تحقیق بر روی موضوع ذکر شده در پیشنهاده را به نام خود ثبت می‌کند.

بخش‌های مختلف پیشنهاده[ویرایش]

هر پیشنهاده پژوهش شامل بخش‌ها و قسمتهای مشخصی است که باید آنها را بر اساس اطلاعات درست و ضوابط علمی تکمیل کرد.

  • عنوان تحقیق
  • بیان مسئله
  • اهمیت و ضرورت تحقیق
  • پیشینه تحقیق
  • اهداف تحقیق
  • سؤالات تحقیق
  • فرضیه سازی
  • روش و مراحل تحقیق
  • روش تجزیه و تحلیل داده‌ها
  • منابع

دسته‌بندی دیگری از اجزاء پیشنهاده:

  • مقدمه
  • مشکل
  • بیان مسئله
  • پیشینه علمی و مرور متون مربوطه
  • هدف‌ها
  • ضرورت
  • سؤالها یا فرضیه پژوهش
  • روش پژوهش
  • جامعه مورد پژوهش و نمونه
  • ابزار و گردآوری اطلاعات
  • روایی و پایایی
  • پیش آزمون
  • تعریف‌های عملیاتی
  • فهرست منابع و مآخذ

منابع[ویرایش]

  1. «پیشنهاده» [عمومی] هم‌ارزِ «proposal»؛ منبع: گروه واژه‌گزینی، «فارسی»، در دفتر دوازدهم، فرهنگ واژه‌های مصوب فرهنگستان، تهران: انتشارات فرهنگستان زبان و ادب فارسی، شابک ‎۸-۶۶-۶۱۴۳-۶۰۰-۹۷۸ (ذیل سرواژهٔ پیشنهاده) 
  2. http://www.bpshakhespajouh.ac.ir/visitorpages/show.aspx?IsDetailList=true&ItemID=831,1
  3. حیاتی، زهیر. نگارش مقاله، گزارش و سایر انتشارات علمی: از انتخاب موضوع تا چاپ‌سپاری. تهران: چاپار، ۱۳۸۶.