نظام حیدرآباد

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
قصر چومحله (چهار قصر) مربوط به حکومت نظام حیدرآباد
برای حکومتی با نام نظام‌شاهیان در احمدنگر در غرب دکن هندوستان به نظام‌شاهیان احمدنگر مراجعه شود.
پرچم حکومت نظام حیدرآباد

سلسله نظام حیدرآباد یا سلاطین آصفیه یا حکومت آصف جاهی از سلسله‌های حکومتی در حیدرآباد دکن در کشور هندوستان است. شهریاران این سلسله با عنوان نظام مخفف نظام‌الملک از سال ۱۱۳۶ ه‍.ق/ ۱۷۲۴ م/ ۱۱۰۳ شمسی تا سال ۱۹۴۸ م/ ۱۳۲۷ شمسی حکومت کردند. این سلسله نه تنها در دوره استعمار انگلیس در هند دوام آورد بلکه حتا مدت کوتاهی پس از استقلال هند نیز پابرجا بود.

پیشینه[ویرایش]

میر قمرالدین صدیقی معروف به آصف جاه نظام‌الملک موسس حکومت نظام حیدرآباد

حکومت نظام حیدرآباد در سال ۱۷۱۹ م توسط میر قمرالدین صدیقی معروف به آصف جاه نظام‌الملک تاسیس شد. او نایب‌السلطنه مطقه دکن تحت حکومت گورکانیان هند بود. که پس از مرگ اورنگ‌زیب و از هم پاشیدن این امپراتوری حکومت مستقل خود را اعلام کرد. [۱] اجداد آصف جاه از بزرگان عرفای سمرقند بودند و خود را از نوادگانِ ‎شهاب‎الدین سهروردی می‎دانستند که از به هند مهاجرت کرده بودند. آصف جاه مردی با تدبیر و شجاع بود که سالیان دراز در دکن حکمرانی کرد و در آبادی نواحی دکن کوشش بسیار نمود[۲] و سرانجام حکومت مستقل آصف جاهی یا نظام حیدرآباد را بنیان گذارد.

در اواسط سدهٔ هجدهم حکومت نظام به سرعت نسبت به بازماندگان گورکانی پیشی گرفت و قلمرو گسترده‌ای حدود ۵۱۰٫۰۰۰ کیلومتر مربع را در جنوب هند شامل شد. فرمانروایان نظام حیدرآباد به مدت دو سده تا زمان استقلال هند حکومت کردند و این منطقه تا سپتامبر ۱۹۴۸ م یعنی حدود یک سال پس از استقلال هند از بریتانیا که در اتحادیه هند ادغام شد توسط آنان اداره می‌شد.[۱]

با تقسیم هند به دو کشور هند و پاکستان، عثمان علی خان حاکم وقت سلسله نظام خود را هم پیمان پاکستان اعلام نمود ولی به علت درگیری‌های قومی و نیز حمله نظامی دولت مرکزی هند ناحیه تحت حکومت وی، تصرف و این ناحیه ضمیمه خاک هندوستان گردید و حکومت نظام برچیده شد.[۳]

شهریاران نظام حیدرآباد ازجمله ثروتمندترین افراد جهان بوده‌اند. مجله تایم در ۲۲ فوریه ۱۹۳۷ با اختصاص روی جلد خود به آخرین نظام، عثمان علی خان او را ثروتمندترین مرد جهان نامید.[۱]

هنر و ثروت[ویرایش]

حاکمان آصف جاهی حمایت زیادی از ادبیات، هنر، معماری و فرهنگ به عمل می‌آوردند و با جمع‌آوری طلا و جواهر و مواد غذایی فراوان، بسیار ثروتمند شدند.[۱] پس از فروپاشی حکومت گورکانیان در دهلی حکومت پادشاهان نظام در جنوب هند یا دکن، مرکزی بود برای تجمع هنرمندان و دانشمندان و محل رونق و شکوفایی فرهنگ و هنرهای اسلامی به گردید. وجود معادن متعدد سنگ‌های قیمتی در این ناحیه ثروت بی‌حسابی را در اختیار حکومت نظام در حیدرآباد قرار داد تا به راحتی بتوانند مشوق و حامی هنرمندان و دانشمندان باشند.[۳]

سلسله حکمرانان آصف جاهی[ویرایش]

کسانی که در حکومت مستقل نظام حیدرآباد فرمانروایی کردند عبارتند از:[۴] [۱]

فرماروایان نظام حیدرآباد
نام و القاب شهرت حکومت
۱ میر قمرالدین خان صدیقی، نظام الملک آصف جاہ اول ۱۷۲۰–۱۷۴۸
۲ میر احمد علی خان صدیقی ابن نظام الملک، نظام‌الدوله ناصر جنگ ۱۷۴۸–۱۷۵۰
۳ نواب هدایت محی‌الدین سعدالله خان بهادر مظفر جنگ ۱۷۵۰–۱۷۵۱
۴ نواب سید محمد خان صدیقی ابن نظام الملک، امیر الملک صلابت جنگ ۱۷۵۱–۱۷۶۲
۵ نواب میر نظام علی خان صدیقی بهادر، نظام علی خان آصف جاه دوم ۱۷۶۲–۱۸۰۳
۶ نواب میر اکبر علی خان سکندرجاه صدیقی، سکندر جاه آصف جاه سوم ۱۸۰۳–۱۸۲۹
۷ نواب میر فرخنده علی خان صدیقی، ناصرالدوله آصف جاه چهارم ۱۸۲۹–۱۸۵۷
۸ نواب میر تهنیت علی خان صدیقی، افضل الدله آصف جاه پنجم ۱۸۵۷–۱۸۶۹
۹ نواب میر محبوب علی خان صدیقی، فاتح جنگ آصف جاه ششم ۱۸۶۹–۱۹۱۱
۱۰ نواب میر عثمان علی خان صدیقی، فاتح جنگ آصف جاه هفتم ۱۹۱۱–۱۹۶۷
۱۱ برکت علی خان مکرم جاه آصف جاه هشتم ۱۹۶۷ تا به حال

پانویس[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ ۱٫۳ ۱٫۴ ویکی‌پدیای انگلیسی Nizam of Hyderabad
  2. فتح‎الله مجتبایی- دائرةالمعارف بزرگ اسلامی - آصف جاه
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ حیدرآباد در یک نگاه
  4. ویکی‌پدیای اردو - مملکت آصفیہ

منابع[ویرایش]

  • «حیدرآباد در یک نگاه». سرکنسولگری جمهوری اسلامی ایران در حیدرآباد. بازبینی‌شده در ۱۱ آذر ۱۳۸۹. 
  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Nizam of Hyderabad»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۱ آذر ۱۳۸۹).
  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «مملکت آصفیہ»، ویکی‌پدیای اردو، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۱۱ آذر ۱۳۸۹).
  • فتح‎الله مجتبایی. «آصف جاه». دائرةالمعارف بزرگ اسلامی. بازبینی‌شده در ۱۱ آذر ۱۳۸۹.