نت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
«نغمه» به اینجا تغییرمسیر دارد. برای سایر استفاده‌ها، نغمه (ابهام‌زدایی) را مشاهده کنید.

نُت (به انگلیسی: Note) اصطلاحی در موسیقی، که دو معنی عمده دارد:

  • نشانه‌ای است در یادداشت‌های موزیکال برای نشان دادن نسبیِ مدت و زمان اجرای یک صوت؛
  • یک صدای معین، به‌تنهایی.

نت‌ها مانند «اتم‌های» بسیاری از موسیقی‌های غربی هستند: تجزیه‌وتحلیل اجزای یک اثر موزیکال که ایفای آن را آسان می‌کند، درک موسیقی، و آنالیز.[۱]

اصطلاح نت می‌تواند در هر دو معنیِ عام و خاص: یکی مثل وقتی که می‌گوییم «قطعهٔ تولدت مبارک با دو نتِ هم‌صدا آغاز می‌شود»، و دیگری «قطعه با دو بار تکرارِ یک نت شروع می‌شود». در حالت قبلی، اصطلاح «نت» به یک عمل موسیقایی اشاره می‌کند؛ در دومی، در این حالت به تعدادی از اعمال موسیقایی با یک صوت معین اشاره می‌کند.

حامل[ویرایش]

حامل : عبارت است از تعدادی خطوط افقی و موازی، با فواصل مساوی که نت‌های موسیقی روی خطوط و بین خطوط و یک نت بالای حامل و یک نت پایین حامل نوشته می‌شوند. خطوط حامل از پایین به بالا شمرده می‌شوند. در پرکاربردترین حالت حامل از پنج خط تشکیل شده است. به‌وسیلهٔ حامل پنج خطی می‌توان تعداد یازده نت را نشان داد که عبارتند از: پنج نت در روی خطوط، چهار نت بین خطوط، یک نت در بالا (مماس با خط پنجم) و یک نت در زیر حامل (مماس با خط یکم).[۲]

علامت‌ها و نشانه‌های تغییردهنده صدا[ویرایش]

تعریف : علائمی که در سمت چپ نت‌های موسیقی می‌آیند و بدون تغییر در مکان آنها بر روی حامل باعث تغییر فرکانس نت‌ها می‌شوند.

این علائم شامل: (دیِز) و (بِمُل) و X (دوبل دیِز) و double flat (دوبل بِمُل) و (بِکار) هستند. در موسیقی ایرانی دوعلامتِ سُری و کُرُن نیز وجود دارد.

(دیِز): هرگاه سمت چپ نتی قرار گیرد، آنرا نیم پرده زیرتر می‌کند.

(بِمُل): هرگاه سمت چپ نتی قرار گیرد، آنرا نیم پرده بم‌تر می‌کند.

X (دوبل دیِز): هرگاه سمت چپ نتی قرار گیرد، آنرا یک پرده زیرتر می‌کند.

double flat (دوبل بِمُل): هرگاه سمت چپ نتی قرار گیرد، آنرا یک پرده بم‌تر می‌کند.

(بِکار): هرگاه سمت چپ نتی قرار گیرد، باعث خنثی شدن نشانه تغییردهنده می‌شود و نت به حالت طبیعی برمی‌گردد.[۲]

نامگذاری[ویرایش]

در نت‌نویسی موسیقایی، علامت‌های تغییردهنده قبل از نت‌ها قرار می‌گیرند. تغییرات سیستماتیک روی هفت نت در گام‌ها را می‌توان در سرکلید نوشت، با توجه به اینکه آنها روی تمامی نتهای مورد نظر در قطعه تأثیر می‌گذارند. تأثیرات سرکلید و علامت‌های تغییردهندهٔ محلی (عرضی) با هم ترکیب نمی‌شوند. اگر سرکلید G را نشان می‌دهد، علامت عرضی آن را به G تغییر می‌دهد نه به G، اما بعضی اوقات این نوع از علامت‌های تغییردهندهٔ نادر به‌معنی (طبیعی)، همراه با یک برای واضح کردن آن بکار می‌رود. همچنین (و عموماً)، علامت double sharp در سرکلید همراه با علامت به‌معنای دوبل دیز است نه سه دیز.

مانند نت‌های مترادف، بسیاری از علامت‌های تغییردهنده صداهای برابری ایجاد می‌کنند که متفاوت نوشته می‌شوند. برای نمونه، بالا بردن نت B به B آن را معادل نت «دو» خواهد کرد. در تمامی حالت‌ها، گام کامل کروماتیک پنج مجموعهٔ جدید به نت‌های اصلی اضافه می‌کند که تعداد آنها به ۱۲ نت می‌رسد (سیزدهمین نت همان اکتاو است)، که هرکدام نیم پرده با دیگری تفاوت دارد.

نتهایی که بر مبنای گام دیاتونیک قراردارند، بعضاً بنام نت‌های دیاتونیک خوانده می‌شوند؛ نت‌هایی که خارج از این مجموعه هستند بعضاً نت‌های کروماتیک خوانده می‌شوند.

در شیوهٔ دیگر نت‌نویسی، که اغلب در کشورهای انگلیسی استفاده می‌شود، از پسوند "is" برای نشان دادن و "es" (فقط "s" بعد از A, E) برای نشان داده . برای مثال Fis برای F, Ges برای G, Es برای E. این سیستم در آلمان ایجاد شد و اکنون در تمام کشورهای اروپایی که زبان اصلی آنها انگلیسی یا رومانی، نیست بکار می‌رود.

در بسیاری از کشورها که از این سیستم استفاده می‌کنند، حرف H برای نشان دادن B طبیعی در انگلیسی بکار می‌رود، حرف B برای نشان داده B و Heses برای double flatB (نه Bes، که همچنان در سیستم وجود دارد). بلژیک و هلند از همان پسوند استفاده می‌کنند اما نتهای گفته شده A تا G بکار برده می‌شوند، که B همان Bes است. دانمارک همچنین از H استفاده می‌کند اما bes بجای Heses برای double flatB استفاده می‌شود.

جدول کامل گام کروکاتیک بر مبنای C4 یا دوی میانی در زیر آورده می‌شود:

سبک نوع نخست دومی سومی چهارمین پنجمین ششمین هفتمین
نام انگلیسی Natural C D E F G A B
Sharp C sharp D sharp F sharp G sharp A sharp
Flat D flat E flat G flat A flat B flat
نماد Sharp C D F G A
Flat D E G A B
نام اروپای شمالی Natural C D E F G A H
Sharp Cis Dis Fis Gis Ais
Flat Des Es Ges As B
نام هلندی (زمانی بعد از ۱۹۹۰ در اسکاندیناوی استفاده می‌شد) Natural C D E F G A B
Sharp Cis Dis Fis Gis Ais
Flat Des Es Ges As Bes
روم شرقی Natural Ni Pa Vu Ga Di Ke Zo-
Sharp Ni diesis (or diez) Pa diesis Ga diesis Di diesis Ke diesis
Flat Pa hyphesis Vu hyphesis Di hyphesis Ke hyphesis Zo hyphesis
لاتین، آمریکایی، ایتالیایی، فرانسوی، اروپای شرقی و جنوبی Natural Do Re Mi Fa Sol La Si
Sharp Do diesis Re diesis Fa diesis Sol diesis La diesis
Flat Re bemolle Mi bemolle Sol bemolle La bemolle Si bemolle
نام‌های متغیر Ut - - - So - Ti
ژاپنی ハ Ha ニ Ni ホ Ho ヘ He トTo イ I ロ Ro
سبک هندی سا ری کومل ری گا کومل گا ما ما تیور/پرتی پا دها کومل دها نی کومل نی
بسامد تقریبی [Hz] ۲۶۲ ۲۷۷ ۲۹۴ ۳۱۱ ۳۳۰ ۳۴۹ ۳۷۰ ۳۹۲ ۴۱۵ ۴۴۰ ۴۶۶ ۴۹۴
MIDI شماره نت ۶۰ ۶۱ ۶۲ ۶۳ ۶۴ ۶۵ ۶۶ ۶۷ ۶۸ ۶۹ ۷۰ ۷۱



X:1
M:none
L:1/4
K:C
C4 D4 E4 F4 G4 A4 B4 c4 B4 A4 G4 F4 E4 D4 C4

پنج خط حامل که نُت‌های C, D, E, F, G, A, B, C دربارهٔ این پرونده listen aرا نشان می‌دهند.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Nattiez 1990, p.81, n9
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ خجسته حسینی، محسن. مبانی تئوری موسیقی و سرایش. جهاد دانشگاهی مشهد، 1395. 
  • ویکی‌پدیای انگلیسی

کتاب‌شناسی[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]