لیکا

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
سبک‌دانهٔ رس منبسط شده

لیکا یا سبُک‌دانهٔ صنعتی از پوسته سرامیکی سبک و هسته‌ای کندو شکل تشکیل شده که از حرارت دادن گل رس در دمای ۱۱۰۰ تا ۱۲۰ درجه سانتی‌گراد در یک کورهٔ چرخان، تولید می‌شود.[نیازمند منبع] گلوله‌های مدور لیکا هنگام خروج از کورهٔ گردان، در اندازه‌های ۳۲ میلی‌متر با چگالی بالک تقریبی ۳۵۰kg/m³ هستند. بنا بر مورد استفادهٔ لیکا آن را در اندازه‌های مختلف تولید می‌کنند.[۱]

نام‌شناسی[ویرایش]

واژه لیکا (Leca) کوتاه‌شده عبارت Light Expanded Clay Aggregate (سبک‌دانهٔ رس منبسط‌شده) است.[۲] لیکا در فارسی به سبکدانه صنعتی نیز مشهور است.[۳]

تاریخچه لیکا[ویرایش]

تاریخچه تولید لیکا به سال 1917 در کانزاس سیتی ایالت میزوری ایالات متحده آمریکا باز می گردد. در سال 1919 برای نخستین بار از سبکدانه صنعتی لیکا در ساخت کشتی یو اس اس سلما (USS Selma) استفاده شد. پس از آن کاربرد لیکا در کشورهای اروپایی نظیر دانمارک، آلمان، انگلستان، آلمان و در کشورهای خاورمیانه گسترش پیدا کرد.[۴]

مزایای لیکا[ویرایش]

  • سبک وزن بودن
  • عایق حرارتی بالا (رسانندگی گرمایی پایین 0.097 وات بر کلوین متر)
  • عایق صورتی قوی
  • غیرقابل نفوذ در برابر رطوبت
  • مقاومت بالا در برابر فشارها و کشش های مداوم
  • مقاومت شدید در برابر حریق
  • سازگار با محیط زیست
  • خنثی بودن با PH نزدیک به 7
  • مقاوم در برابر یخ زدن و ذوب شدن
  • قابلیت جابجایی و حمل و نقل آسان
  • کاهش بار مرده و بار جانبی زلزله به دلیل سبک وزن بودن
  • زهکشی مناسب و فیلتراسیون

محصولات لیکا[ویرایش]

دانه کشاورزی[ویرایش]

لیکا پون دارای مزایای بی شماری می‌باشد که از آن جمله می‌توان به موارد مهم زیر اشاره نمود:

  1. جایگزین مناسب خاک
  2. ذخیره‌سازی آب توسط لیکا پون
  3. تهویه ریشه به نحو مطلوب
  4. زیبایی ظاهر لیکا پون در مقایسه با خاک
  5. عدم نیاز به زیر گلدانی در گلدانهای آپارتمانی
  6. عاری از هر نوع آفات و بیماری‌ها.[نیازمند منبع]

ملات لیکا[ویرایش]

ملات از خوب مخلوط کردن یک جسم چسباننده مانند سیمان یا گچ و یک جسم پرکننده مانند دانه‌های ریز و درشت سبکدانه یا ماسه تهیه می‌شود. ملات خشک پلاستر (اندودکاری)، بنایی (آجرچینی) و ملات با جذب آب کم تهیه شده در مجموعه صنعتی لیکا، از نوع ملات با پایه سیمانی هستند که از دانه‌های سبک لیکا تهیه شده‌اند. ملات سیمانی لیکا در سه دسته پلاستر (اندودکاری)، بنایی (آجرچینی) و ملات با جذب آب کم تولید می‌شود.

بلوک لیکا[ویرایش]

بلوک‌های سبک لیکا از مهمترین فراورده‌های لیکا در ایران است.[نیازمند منبع] این بلوک‌ها از مخلوط سبک دانه با سیمان و آب به دست می‌آید. برای حفظ سبکی این قطعات، ریزدانه طبیعی از بتن حذف شده و محصول نهایی دارای تخلخل بالاتری نسبت به بتن نیمه سبک خواهد داشت. وزن فضایی بلوک‌های بتنی دانه سبک اغلب کمتر از ۱۱۰۰ کیلوگرم بر متر مکعب است. مقاومت این بلوک‌ها حداقل ۳۰ کیلوگرم بر سانتی‌متر مربع بوده و در صورت نیاز، با طرح اختلاط مناسب می‌توان به مقاومت‌هایی تا ۱۰۰ کیلوگرم بر سانتی‌متر مربع نیز رسید.[نیازمند منبع]

ویژگی و مزایا
  1. وزن کم
  2. عایق حرارتی
  3. عایق صوتی
  4. مقاوم در برابر آتش

سبکدانه[ویرایش]

در روش تولید این دانه‌ها ابتدا خاک رس به عنوان ماده اولیه سبک دانه از معادن خاک رس به واحد فرآوری کارخانه حمل شده، بعد از نمونه‌گیری و کنترل دقیق مواد شیمیایی وحصول اطمینان از نداشتن مواد شیمیایی و آهکی بعد از آب دهی به صورت گل رس وارد کوره گردان می‌شوند. وقتی گل رس در درجه حرارتی حدود ۱۲۰۰ درجه سانتی‌گراد قرار می‌گیرد، گازهای ایجاد شده دانه‌ها را منبسط کرده و هزاران سلول هوای ریز درون آن‌ها تشکیل می‌شود. با سرد شدن مصالح، حباب‌های هوا به صورت فضاهای جداگانه باقی‌مانده و سطح آنها سخت می‌شود.[نیازمند منبع]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. Tor Arne, Hammer (۲۰۰۰). "Materials for Buildings and Structures" (PDF). Euromat 99. EUROMAT 99. ۶: ۱۸. doi:10.1002/3527606211.ch3. ISBN ۳۵۲۷۳۰۱۲۵۹ Check |isbn= value: invalid character (help). Retrieved ۲۰۰۷-۱۲-۱۷.  Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help); Check date values in: |access-date=, |date= (help); |chapter= ignored (help)
  2. وبگاه لیکای ایران، بازدید: آوریل ۲۰۱۲.
  3. *گزارش امکان‌سنجی مقدماتی طرح تولید پوکه‌ها و کلوخه‌های سبک‌شده، بازدید: آوریل ۲۰۱۲.
  4. محسن دباغیان. «هر آنچه باید درباره لیکا (سبکدانه صنعتی) بدانید!». مرجع تخصصی کالاهای ساختمانی سژین.