پرش به محتوا

لواط

بررسی‌شده
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

لواط یا لوطیه (فرد لواط‌کار: لوطی؛ برپایه نام لوط در قرآن[۱][۲]) یا به فارسی کون‌مُرزی واژه‌ای است که معمولاً در حقوق و علوم دینی به کار می‌رود؛ این واژه می‌تواند به هر فعالیت جنسی که برای تولیدمثل انجام نمی‌شود اشاره داشته باشد،[۳][۴][۵][۶] اما در زبان فارسی اغلب به آمیزش جنسی مقعدی میان مردان اشاره دارد (مراجعه کنید به اعمال جنسی میان مردان)؛ این واژه در فقه اسلامی و قانون ایران، به دخول آلت تناسلی مردی به اندازهٔ ختنه‌گاه در مقعد مرد دیگر دلالت دارد. در برخی کشورها، کنش‌های جنسی میان مردان با عنوان لواط شناخته می‌شود و جرم محسوب می‌گردد؛ قانون لواط در بیشتر کشورها اجرا می‌شود یا پیشتر اجرا می‌شده است.

واژه‌شناسی

واژه کون‌مُرزی (kūnmorzī) از پارسی میانه کون‌مَرْزیه (پارسی میانه: -kwnmlcyh/ kūnmarzīh) به معنای مقاربت و نزدیکی از کون (=مقعد) است.[۷] کارواژه مُرزیدن[۸] در فارسی نو و مَرزیدن (پارسی میانه: -mlcytn'/ marzīdan)[۹] در پارسی میانه هر دو به معنای مقاربت و نزدیکی جنسی است.

واژهٔ لواط یا لوطیه، در فارسی نو برگرفته از نام لوط در قرآن است.[۱۰][۱۱]

واژهٔ Sodomy در زبان انگلیسی به معنای لواط است.[۱۲] ریشهٔ این واژه سدوم است که یکی از شهرهای قوم لوط بوده است.[۱۳]

در دین

اسلام

قرآن در آیات گوناگونی سرگذشت پیامبری به نام لوط را روایت می‌کند[۱۴] که قوم او در امر لواط که قرآن کاری زشت شمرده است، اسراف می‌کردند:

و لوط را به یاد آر زمانی که به قوم خود گفت: آیا به چنان زشت‌کاری دست می‌زنید که هیچ‌کس از مردمان در آن بر شما پیشی نگرفته است؟(۸۰) شما از روی شهوت (میل زیاده‌خواهانه) به غیر زنان، بر مردان درمی‌آیید، آری، شما قومی اسراف‌کارید.(۸۱) و پاسخ قومش جز این نبود که گفتند: آنان را از شهرتان بیرون کنید، زیرا که خود را پاکیزه می‌شمارند.(۸۲)[۱۵]

در قانون

ایران

لواط و تفخیذ و سایر اعمال همجنس‌گرایانه در قوانین کیفری ایران به تبعیت از فقه اسلامی، جرم‌انگاری شده است:

  1. لواط به معنای انجام آمیزش جنسی مقعدی به اندازهٔ ختنه‌گاه میان دو مرد است، که با شهادت چهار مرد عادل یا چهار مرتبه اقرار از سوی لواط‌کار، اثبات می‌شود؛ مگر اینکه دانش دادرس (علم قاضی) که از مستندات دیگری به دست آمده، خلاف آنها باشد. در قانون مجازات اسلامی ایران مصوب ۱۳۹۲، مجازات لواط مردانه شدیدتر از مساحقه زنانه است چرا که مساحقه میان زنان در هر حالتی، تنها صد تازیانه مجازات دارد اما فاعل لواط، چنانچه به مرد دیگر تجاوز کند یا نامسلمان بوده و مفعول وی مسلمان باشد یا دارای شرایط احصان[الف] باشد، اعدام می‌گردد اما در غیر این صورت با صد تازیانه کیفر می‌شود. مفعول نیز در هر حالتی اعدام می‌شود؛ البته بلوغ و عقل و اختیار در انجام دادن لواط برای محکومیت هر یک از فاعل و مفعول ضروری بوده و از شرایط عمومی مسئولیت کیفری می‌باشد.[۱۶]
  2. تفخیذ به معنای قرار دادن آلت تناسلی در میان ران‌ها و نشیمنگاه است و دخول در مقعد مردی دیگر به اندازهٔ کمتر از ختنه‌گاه نیز قانوناً در حکم تفخیذ بوده[۱۷] و مجازات حدی صد تازیانه برای هریک از فاعل و مفعول دارد مگر اینکه فاعل نامسلمان و مفعول مسلمان باشد که در این صورت فاعل اعدام و مفعول صد تازیانه دارد.[۱۸][۱۹][۲۰]
  3. سایر اعمال همجنس‌گرایی مردانه همچون بوسه و لمس کردن از روی شهوت، کیفر ۳۱ تا ۷۴ تازیانهٔ تعزیری دارد و همجنس‌گرایی زنانه نیز مشمول این ماده است.[۲۱] اگر لواط‌کننده پیش از شهادت شهود توبه نماید دیگر حد در مورد او اجرا نمی‌گردد. اما اگر پس از شهادت شهود توبه کند حد از او ساقط نمی‌شود.[۲۲][۲۳][۲۴]

در همهٔ جرائم حدّی که لواط و تفخیذ و مساحقه را نیز شامل می‌گردد اما سایر اعمال همجنس‌گرایی مردانه و زنانه را در بر نمی‌گیرد – حتی اگر اثبات شود فرد چندین بار به لواطِ دارای کیفر صد تازیانه دست زده است باز هم تنها یک بار کیفر صد تازیانه خواهد داشت اما چنانچه بعد از هر محکومیت، لواطِ دارای کیفر صد تازیانه مرتکب شده و دگرباره محکوم و کیفر وی نیز اجرا گردد تا بار سوم محکومیت هر بار صد تازیانه خورده اما در بار چهارم محکومیت، اعدام می‌گردد.[۲۵][۲۶]

جستارهای وابسته

یادداشت‌ها

  1. در قرآن فرد کناره‌جو از آمیزش جنسی اعم از اینکه مجرد یا همسردار باشد، مُحصَن نامیده می‌شود. در فقه اسلامی در مورد تأهل، تنها کسی را محصن می‌نامند که دارای همسر دائم یا برده بوده، با وی آمیزش کرده (در حد دخول جنسی از واژن) و دسترسی به او برای آمیزش داشته باشد نه اینکه به‌واسطه عواملی همچون سفر، حبس یا بیماری، نتواند با همسر خود آمیزش کند.

پانویس

  1. Busse, “Lot”, Encyclopaedia of the Qur'ān, 231–232.
  2. Hirschberg, “Lot”, Encyclopaedia Judaica, 216.
  3. Sauer, Michelle M. (2015). "The Unexpected Actuality: "Deviance" and Transgression". Gender in Medieval Culture. London: Bloomsbury Academic. pp. 74–78. doi:10.5040/9781474210683.ch-003. ISBN 978-1-4411-2160-8.
  4. Shirelle Phelps (2001). World of Criminal Justice: N–Z. Gale Group. p. 686. ISBN 0-7876-5073-0. Retrieved January 13, 2014.
  5. John Scheb; John Scheb, II (2013). Criminal Law and Procedure. Cengage Learning. p. 185. ISBN 978-1-285-54613-1. Retrieved January 13, 2014.
  6. David Newton (2009). Gay and Lesbian Rights: A Reference Handbook, Second Edition. ABC-CLIO. p. 85. ISBN 978-1-59884-307-1. Retrieved January 13, 2014.
  7. فرهنگ کوچک پهلوی مک‌کنزی.
  8. علی‌اکبر دهخدا و دیگران، «مرزیدن» در لغت‌نامهٔ دهخدا (بازبینی شده در ۳۰ ژوئن ۲۰۲۵).
  9. فرهنگ کوچک پهلوی مک‌کنزی (به انگلیسی).
  10. Busse, “Lot”, Encyclopaedia of the Qur'ān, 231–232.
  11. Hirschberg, “Lot”, Encyclopaedia Judaica, 216.
  12. شهرزاد، رامتین (۱۶ اسفند ۱۳۹۴). «در جست‌وجوی گشودگی: جامعه دگرباشان جنسی و انتخابات ۷ اسفند». رادیو زمانه. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۷ آوریل ۲۰۲۳. دریافت‌شده در ۱۸ فروردین ۱۴۰۲.
  13. علی‌اکبر دهخدا و دیگران، «سدوم» در لغت‌نامهٔ دهخدا (بازبینی شده در ۴ فوریهٔ ۲۰۲۵).
  14. سید محمدحسین طباطبایی. «تفسیر المیزان، ترجمهٔ سید محمدباقر موسوی همدانی، قم: دفتر انتشارات اسلامی، چاپ پنجم، ۱۳۷۴، ۲۰ جلد، جلد ۱۶، ص۱۸۲». lib.eshia.ir.
  15. متن و ترجمه‌های آیات ۸۰ تا ۸۳ اعراف، پایگاه جامع قرآنی
  16. مادهٔ ۲۳۴ قانون مجازات اسلامی (مصوب ۱۳۹۲): «حد لواط برای فاعل در صورت عنف، اکراه و وجود شرایط احصان، اعدام و در غیر این صورت صد ضربهٔ شلاق است. حد لواط برای مفعول در هر صورت (وجود یا عدم احصان) اعدام است.» تبصره- در صورتی که فاعل غیرمسلمان و مفعول مسلمان باشد حد فاعل اعدام است».
  17. مادهٔ ۲۳۵ قانون مجازات اسلامی (مصوب ۱۳۹۲): تفخیذ عبارت از قرار دادن اندام تناسلی مرد بین ران‌ها یا نشیمن‌گاه انسان مذکر است. تبصره- دخول کمتر از ختنه‌گاه در حکم تفخیذ است.
  18. دادمرزی, سید مهدی (2023-09-23). "تأثیر تغییر تعریف لواط در قانون مجازات اسلامی بر مانعیت عمل شنیع نسبت به نکاح در قانون مدنی". مطالعات حقوقی. 15 (3): 187–222. doi:10.22099/jls.2023.43050.4658. ISSN 2008-7926.
  19. مادهٔ ۲۳۶ قانون مجازات اسلامی (مصوب ۱۳۹۲): «در تفخیذ حد فاعل و مفعول صد ضربهٔ شلاق است و از این جهت فرقی میان محصن و غیرمحصن و عنف و غیرعنف نیست. تبصره- در صورتی که فاعل غیرمسلمان و مفعول مسلمان باشد حد فاعل اعدام است».
  20. «فصل دوم از قانون مجازات اسلامی». مجلس شورای اسلامی ایران. دریافت‌شده در ۱ ژانویه ۲۰۲۲.
  21. مادهٔ ۲۳۷ قانون مجازات اسلامی (مصوب ۱۳۹۲): «همجنس‌گرایی انسان مذکر در غیر از لواط و تفخیذ از قبیل تقبیل و ملامسه از روی شهوت، موجب سی و یک تا هفتاد و چهار ضربه شلاق تعزیری درجه شش است.» تبصره- حکم این ماده در مورد انسان مؤنث نیز جاری است.
  22. ماده ۱۲۵ قانون مجازات اسلامی ایران (کتاب دوم - حدود): «کسی که مرتکب لواط یا تفخیذ و نظایر آن شده باشد اگر قبل از شهادت شهود توبه کند حد از او ساقط می‌شود و اگر بعد از شهادت توبه نماید حد از او ساقط نمی‌شود».
  23. «قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، مواد ۱۱۴ و ۱۳۶ و ۱۹۹ و ۲۰۰ و ۲۳۳ تا ۲۴۱». سامانه ملی قوانین و مقررات.
  24. میرمحمودی, سید هادی; خزائی, میثم; چگنی, مهدی; علی خاکسار دهقانی دهکردی (1402-09-11). "ارزیابی مجازات لواط و تفخیذ (تحلیل مواد ۲۳۴ و ۲۳۶ قانون مجازات اسلامی)". فصلنامه دین و قانون (به Farsi). 7 (23). {{cite journal}}: Check date values in: |date= (help)نگهداری یادکرد:زبان ناشناخته (link)
  25. نوبهار, رحیم (2014-01-21). "بازخوانی مستندات فقهی حکم اعدام برای تکرار جرایم حدی". فصلنامه پژوهش حقوق کیفری. 2 (5): 9–46. ISSN 2345-3575.
  26. «قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، مواد ۱۱۴ و ۱۳۶ و ۱۹۹ و ۲۰۰ و ۲۳۳ تا ۲۴۱». سامانه ملی قوانین و مقررات.