فارماکودینامیک

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

فارماکوداینامیک مطالعه تأثیرات فیزیولوژیک داروها بر بدن و سایر ریز جاندارها (مایکرو ارگانیسم)ها یا انگل‌ها است. علاوه بر این، سازوکار اثر داروها و تأثیر غلظت دارو بر اثر دارو از مباحث مورد بحث در مبحث فارماکوداینامیک است. فارماکوداینامیک به طور خلاصه اثر دارو بر بدن است در حالی که فارماکوکینتیک، تأثیر بدن بر دارو را بررسی می‌کند.

تأثیرات بر روی بدن[ویرایش]

اغلب داروها یا از یک فرایند فیزیولوژیک/زیستی-شیمیایی تقلید می‌کنند یا از آن جلوگیری می‌کنند و در حیوانات از فرایندهای پاتولوژیک جلوگیری می‌کنند یا این که فرایندهای حیاتی در انگل‌های خارجی و داخلی یا ریز جاندارها را مانع می‌شوند.

فارماکوداینامیک پنج نوع عمل را در مورد داروها بررسی می‌کند:

  1. پایین آورنده(Depressing)
  2. محرک(Stimulating)
  3. سمی بودن بر سلول‌ها
  4. برانگیختن
  5. جای گذاری مواد

فعالیت دلخواه[ویرایش]

فعالیت دلخواه داروها به این صورت فهرست می‌شود

  1. شکستن غشای سلولی
  2. واکنش شیمیایی
  3. بر همکنش با آنزیم‌های پروتئینی
  4. بر همکنش باپروتئین‌های ساختاری
  5. بر همکنش باپروتئین‌های حامل
  6. بر همکنش با کانال‌های یونی
  7. پیوند لیگاندی با گیرنده ها (هورمونی، انتقال دهنده عصبی)

فعالیت غیر دلخواه[ویرایش]

  1. افزایش احتمال جهش
  2. انبوه اثراتی که منجر به مرگ می‌شود
  3. بر همکنش (افزودنی، افزاینده یا متابولیک)
  4. اثر مخرب فیزیولوژیک یا وضعیت غیرعادی مزمن

پنجرهٔ درمانی[ویرایش]

پنجرهٔ درمانی (Therapeutic Window)، بازهٔ مقدار دارویی است که بین مقداری که اثر مطلوب را می‌دهد و مقداری که اثر عکس (نامطلوب) می‌دهد، می‌باشد. برای مثال، داروهایی با پنجرهٔ درمانی کوچک، باید با احتیاط مورد استفاده قرار گیرند، در واقع احتیاط بدین معناست که غلظت دارو در خون به طور مرتب اندازه‌گیری شود، زیرا این نوع داروها به آسانی اثر خود را از دست می‌دهند یا اثر عکس(adverse effect) می‌دهند.

منابع[ویرایش]