سیاهک هندی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
سیاهک هندی
Karnal bunt spore.jpg
آرایه‌شناسی (زیست‌شناسی)
فرمانرو: قارچ‌ها
دسته: قارچ‌های چتری
Subdivisio: قارچ‌های سوزان
رده: قارچ‌های سیاهکی
راسته: سیاهک‌قارچ‌سانان
تیره: Tilletiaceae
سرده: Tilletia
Species: T. indica
نام علمی
Tilletia indica
Mitra, (1931)
مترادف (زیست‌شناسی)

Neovossia indica

سیاهک هندی یا سیاهک ناقص گندم (کرنال بانت) یکی از بیماری‌های قارچی گندم است. این قارچ به دانه‌ها حمله کرده و مواد مغذی آندوسپرم درون آن‌ها را به خود می‌کشد.

قارچ عامل سیاهک هندی Tilletia indica است و تولید تلیوسپورهای بزرگ، گرد و قهوه‌ای تیره به قطر ۲۲ تا ۴۹ میکرون می‌کند. سطح این هاگ‌ها مشبک و دارای غشا نازکی هستند. در اثر حمله این سیاهک فقط قسمتی از دانه گندم و نیز تعداد معدودی از دانه‌های سنبله مبتلا می‌شود و به همین دلیل به آن سیاهک ناقص[۱] گفته می‌شود. معمولاً دانه‌های آلوده فقط از قسمتی در انتهای جنین مبتلا شده و ممکن است جوش‌های سیاهک در طول شیار بذر امتداد یابند.

این بیماری ابتدا در منطقه فیصل‌آباد پاکستان یافت شده و سپس در منطقه کرنال هندوستان در سال ۱۹۳۱ شناسایی و نامگذاری شده‌است. وجود این بیماری در سال ۱۹۹۶ در محموله‌های وارداتی از هندوستان به ایران گزارش شد.

در چرخه بیماری، تلیوسپورهای قارچ عامل بیماری در خاک و در روی بذر دوام می‌آورند و منبع آلوده‌کننده اولیه بشمار می‌آیند. تلیوسپورها در شرایط مرطوب در ماه‌های بهمن و اسفند جوانه زده و اسپوریدیها را در سطح خاک تولید می‌کنند که توسط باد پراکنده شده و از طریق گل وارد تخمدان می‌شوند و در اثر رطوبت و هوای خنک موجب آلودگی قسمتی از دانه‌ها و گاهی تمام آن شده و توده‌ای از تلیوسپورهای تیره رنگ در آن تشکیل می‌شود. در هنگام خرمن‌کوبی، پریکارپ دانه‌های آلوده پاره شده و تلیوسپورهای آزاد شده خاک و دانه‌ها را آغشته می‌سازند.

منابع[ویرایش]

  • Compendium of Wheat Diseases,1987, M. V. Wiese
  1. Partial bunt