جهاد دانشگاهی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
جهاد دانشگایی
ACECR logo.png
نوعغیردولتی
بنیانگذاری شده۱۳۵۹ خورشیدی
وابستگیشورای عالی انقلاب فرهنگی
رئیسروح‌الله دهقانی فیروزآبادی
موقعیتتهران، ایران پرچم ایران
وبگاه

جهاد دانشگاهی نهادی است عمومی و غیردولتی زیرنظر شورای عالی انقلاب فرهنگی، دارای شخصیت مستقل و از لحاظ اداری، استخدامی و مالی تابع مقرراتی است که در چارچوب اختیارات قانونی به تصویب هیات امنای جهاددانشگاهی می‌رسد.

تاریخچه[ویرایش]

در پی فرمان رهبر کبیر انقلاب اسلامی حضرت امام خمینی (قدس سره) درتاریخ 1359/3/23 مبنی بر تشکیل ستاد انقلاب فرهنگی، ستاد مزبور در جلسه مورخ 1359/5/16 به منظور تحقق بخشیدن به اهداف انقلاب فرهنگی، جهاددانشگاهی را به عنوان یک نهاد انقلابی و برخاسته از انقلاب فرهنگی تاسیس کرد.

پس از تبدیل ستاد به شورای عالی انقلاب فرهنگی، اساسنامه این نهاد در تاریخ 1365/9/11 مورد تجدید نظر قرار گرفت و با حذف وظیفه مشارکت در مدیریت اداره دانشگاه ها و تاکید بر انجام فعالیت های فرهنگی و تحقیقاتی به منظور اسلامی شدن دانشگاه ها به تصویب رسید.

بار دیگر شورای عالی انقلاب فرهنگی با توجه به شرایط جدید دانشگاه ها در تاریخ 1369/8/22 مصوبه ای را به تصویب رساند که در آن جهاددانشگاهی به عنوان پلی میان دانشگاه و بخش صنعتی، خدماتی کشور معرفی شد.

در این مصوبه دو وظیفه عمده انجام تحقیقات علمی و فعالیت های فرهنگی هم‌چنان برعهده‌ی این نهاد است. بر مبنای این مصوبه اساسنامه جدید جهاددانشگاهی به شرح ذیل به تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی رسید:

جهاددانشگاهی نهادی است عمومی و غیردولتی زیرنظر شورای عالی انقلاب فرهنگی، دارای شخصیت مستقل و از لحاظ اداری، استخدامی و مالی تابع مقرراتی است که در چارچوب اختیارات قانونی به تصویب هیات امنای جهاددانشگاهی می‌رسد.

تعریف جهاد دانشگاهی[ویرایش]

جهاددانشگاهی نهادی است عمومی و غیردولتی زیرنظر شورای عالی انقلاب فرهنگی، دارای شخصیت مستقل و از لحاظ اداری، استخدامی و مالی تابع مقرراتی است که در چارچوب اختیارات قانونی به تصویب هیات امنای جهاددانشگاهی می‌رسد.

اهداف جهاد دانشگاهی[ویرایش]

اهداف تعیین شده برای جهاد دانشگاهی را می‌توان موارد زیر دانست:
- گسترش تحقیقات و شکوفایی روحیه تتبع و استعدادها در سطح جامعه برای نیل به خوداتکایی

- توسعه امور فرهنگی در سطح جامعه از طریق همکاری با حوزه، دانشگاه و سایر مراجع و نهادهای فرهنگی به خصوص برای نسل جوان

- گسترش طرح های کاربردی و نیمه صنعتی از طریق پیوند با مراکز علمی و تحقیقاتی به منظور به کارگیری نتایج پژوهش * وظایف کلی جهاد عبارت است از:

وظایف کلی جهاد عبارت است از:

1- تبلیغ و ترویج فرهنگ و هنر اسلامی و برنامه ریزی فرهنگی و تربیتی و ایجاد آمادگی فکری و مکتبی در قشر جوان به ویژه دانش آموزان دبیرستانی و دانشجویان به منظور مقابله با غرب زدگی و انحرافات در چارچوب سیاست های فرهنگی کشور

2- ایجاد تشکیلات مناسب به منظور تالیف، ترجمه و انتشار کتب، نشریات نتایج تحقیقات و مقالات علمی، فرهنگی و تولید مواد کمک آموزشی

3- انجام دادن تحقیقات توسعه ای و کاربردی

4- پی گیری طرح های تحقیقاتی جهاد تا پایان مرحله نیمه صنعتی و صنعتی

5- ارایه خدمات علمی – فنی در زمینه های مختلف مورد نیاز جامعه

6- حمایت، تشویق و جذب دانشجویان و پژوهشگران جوان و مستعد و برنامه‌ریزی و ایجاد شرایط و امکانات لازم به منظور فراهم آوردن زمینه فعالیت های علمی و پژوهشی آنان بر مبنای شناخت مشکلات واقعی و نیازهای تخصصی جامعه

7- اجرای دوره‌های رسمی آموزش‌های علمی–کاربردی مطابق ضوابط و مقررات آموزش عالی کشور

8- ایجاد تشکیلات آموزشی و تحقیقاتی مطرح شده در بندهای این ماده براساس قوانین و مقررات آموزش عالی

9- مشارکت در ایجاد زمینه های مناسب برای اشتغال بیشتر فارغ‌التحصیلان دانشگاهی

تبصره:

خدمات علمی فنی شامل: انجام دادن آزمایش های کیفی، بررسی پیشنهاد استانداردها، جمع آوری و پردازش داده های علمی ، انتشار مدارک و داده های علمی، ترویج فنون و انجام دادن مشاوره علمی و ارائه کمک های فنی و انجام دادن خدمات بهداشتی و درمانی و تشخیص پزشکی  می شود.

ارکان جهاد دانشگاهی[ویرایش]

عالی ترین مرجع سیاستگذاری (هیات امناء)

تعیین کننده خط مشی و ناظر بر فعالیت ها (شورای علمی)

بالاترین مقام اجرایی (رییس جهاددانشگاهی)

هیئت امنای جهاد دانشگاهی[ویرایش]

هیئت امنای جهاد دانشگاهی به عنوان «عالی‌ترین مرجع سیاست‌گذاری» این نهاد شناخته می‌شود. ترکیب هیئت امنا عبارت است از چهار عضو جهاد دانشگاهی، چهار نمایندهٔ دولت و نفر نهم، نمایندهٔ رهبری در دانشگاه‌هاست؛ بنابراین ترکیب هیئت امنا به شدت تابع تغییرات سیاسی و تغییرات در دولت است.

در جلسه صبح روز سوم خرداد ۱۴۰۱هیات امنا جهاد دانشگاهی که با دستور کار انتخاب رییس جدید این نهاد برگزار شد،"روح الله دهقانی فیروزآبادی" عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی شریف و معاون تحقیقات، فناوری و نوآوری دانشگاه آزاد اسلامی به عنوان رییس جدید جهاددانشگاهی جایگزین حمیدرضا طیبی معرفی و پس از تایید شورای عالی انقلاب فرهنگی رییس جهاددانشگاهی شد.

در حال حاضر هیئت امنای جهاد دانشگاهی از افراد زیر تشکیل شده‌است:

  • روح الله دهقانی فیروزآبادی (رئیس جهاد دانشگاهی و رئیس هیئت امنا)
  • حجت‌الاسلام و المسلمین مصطفی رستمی - رییس نهاد نمایندگی رهبری در دانشگاه‌ها
  • سید مسعود میرکاظمی - معاون رییس جمهور و رییس سازمان مدیریت برنامه ریزی کشور
  • محمدعلی زلفی گل - وزیر علوم، تحقیقات و فناوری
  • بهرام عین اللهی - وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
  • حجت الاسلام و المسلمین سیدسعید رضا عاملی (دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی)
  • عبدالحسین شاهوردی - عضو هیات علمی و رییس پژوهشگاه رویان جهاددانشگاهی
  • محسن قرنفلی
  • محمد حسین ایمانی خوشخو- عضو هیات علمی و رییس پارک علوم و فناوری‌های نرم و صنایع فرهنگی جهاددانشگاهی

تشکیلات جهاد دانشگاهی[ویرایش]

این نهاد در حال حاضر علاوه بر دفتر مرکزی، دارای 102 واحد سازمانی در کشور است که 10 سازمان استانی، 33 واحد، 1 مجتمع تحقیقاتی، 3 پژوهشگاه، 29 پژوهشکده، 2 مرکز پژوهشی، 2 دانشگاه، 7 موسسه آموزش عالی، 1 حوزه تجاری سازی، 3 پارک علم و فناوری، 1 مرکز اطلاع رسانی شغلی، 3 سازمان فرهنگی، 3 مرکز فرهنگی، 3 خبرگزاری، 1 موسسه فرهنگی می شود.

حوزه پشتیبانی[ویرایش]

معاونت پشتیبانی و مدیریت منابع جهاد دانشگاهی با چهار اداره کل (منابع انسانی و امور اداری، امور مالی، فنی و طرح‌های عمرانی و توسعه فناوری اطلاعات) و دو دفتر(بودجه، تشکیلات و روشها و امور حقوقی و قراردادها) امور ستادی و پشتیبانی این نهاد را بر عهده دارد.

• اداره کل منابع انسانی و امور اداری[ویرایش]

با عنایت به نقش بی‌بدیل منابع انسانی به عنوان راهبردی‌ترین سرمایه هر سازمان، اداره کل منابع انسانی و امور اداری جهاددانشگاهی با انتخاب رویکرد "نهادینه کردن اصل شایستگی" در حوزه منابع انسانی، عمده وظایف خود را در زمینه‌های برنامه‌ریزی تأمین نیروی انسانی، استخدام، آموزش ضمن خدمت، ارتقای شغلی، مدیریت عملکرد، بازنشستگی و خروج از خدمت معطوف نموده و کوشیده است تا از این طریق بستر لازم جهت ارتقای رضایت شغلی، حس تعلق سازمانی، فراهم نمودن شرایط و تسهیلات لازم برای انجام هرچه بهتر وظایف محول شده، افزایش بهره‌وری، کمک به تأمین نیازهای اساسی و بهبود سطح زندگی کارکنان جهاددانشگاهی را از طریق اجرا و نظارت بر اجرای مقررات، آیین‌نامه‌ها، بخشنامه‌ها و ضوابط اداری، استخدامی، انضباطی، آموزشی و رفاهی فراهم آورد.

• اداره کل امور مالی[ویرایش]

در دفتر مرکزی جهاددانشگاهی، امور مالی برای کمک به دستیابی این نهاد به ماموریت تعریف شده خود، وظایف متعددی در حوزه‌های مختلف برعهده دارد. از جمله‌ی این امور می‌توان به وصول و تأمین اعتبارات جاری و عمرانی، هماهنگی لازم با دفتر برنامه ریزی و بودجه، جهت اصلاح موافقت نامه‌ها و جابه جایی اعتبارات، انجام پرداختهای مربوط به اعتبارات تخصیص یافته و بودجه مصوب، صدور اسناد و تهیه گزارش‌های تفریق حسابهای دولتی و همچنین تنظیم حساب ماهانه و سالانه درآمدها و هزینه‌های انجام شده از محل وجوه دریافتی از دولت و ارسال آن به همراه سایر گزارش‌های مربوط به دیوان محاسبات، تنظیم اسناد و دفاتر حسابهای درآمد اختصاصی و تهیه صورتهای مالی، تهیه اظهارنامه‌های مربوط به عملکرد و مالیات بر ارزش افزوده و سایر گزارشهای متعدد موردنیاز مراجع قانونی و ذیصلاح، پی گیری حل و فصل مسائل مربوط به بیمه و مالیات تا اخذ مفاصا حساب و ارائه مشاوره به واحدها در این خصوص، انجام نظارت بر کلیه دریافتها و پرداختها، بررسی اسناد ارسالی واحدها، ارزیابی وضعیت امور مالی واحدها، مدیریت امور اموال و دارایی‌ها، تدوین روشهای مختلف حسابداری به منظور رعایت استانداردها، تهیه گزارش‌های خاص تحلیلی به منظور تخصیص بهینه منابع توسط مدیریت و ... اشاره کرد.

• اداره کل توسعه فناوری اطلاعات[ویرایش]

این اداره کل مشتمل بر سه اداره‌ی توسعه شبکه و ارتباطات، پشتیبانی نرم افزار و اطلاع رسانی، تأمین و پشتیبانی سخت افزار می‌باشد. از جمله فعالیت‌های این اداره کل می‌توان به زمینه‌سازی توسعه و گسترش کاربرد فناوری اطلاعات و ارتباطات، کنترل و نظارت عالیه بر محقق سازی و اجرای طرح‌ها و برنامه‌ها در مجموعه جهاددانشگاهی، تدوین راهبردهای توسعه و طرح‌های جامع در حوزه فناوری اطلاعات، طراحی معماری اطلاعات و سیستم‌های یکپارچه، طراحی و اجرا و راه اندازی شبکه، تأمین و پشتیبانی سخت افزار اشاره نمود.

• دفتر بودجه، تشکیلات و روشها[ویرایش]

دفتر بودجه، تشکیلات و روشها با سه گروه تحت نظر خود شامل سازماندهی ساختار و تشکیلات، برنامه ریزی و بودجه و مهندسی روش، موضوعات مربوط به تشکیلات‌، برنامه‌ و بودجه‌، تدوین‌ مقررات‌ و تحلیل ، بهینه سازی و طراحی فرآیندهای کاری را در جهاددانشگاهی بر عهده دارد.

از جمله وظائف‌ این‌ دفتر می توان به پیش بینی، تهیه و تنظیم بودجه پیشنهادی به سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور جهت درج در لایحه بودجه سنواتی کل کشور، تهیه، تنظیم و مبادله موافقت نامه‌های اعتبارات طرح تملک دارائی‌های سرمایه‌ای با سازمان مدیریت و برنامه ریزی تهیه و تنظیم بودجه تفصیلی ردیف‌های اعتباری جهاددانشگاهی، پیگیری برنامه‌های سالانه واحدهای سازمانی جهاد دانشگاهی در قالب بودجه و تنظیم آن، سازماندهی و بهبود مستمر ساختارسازمانی و تشکیلات واحدها، مشارکت در استانداردسازی و یکپارچه سازی روشها، رویه‌ها، دستورالعمل‌ها و فرآیندهای کاری در مجموعه جهاددانشگاهی و همکاری در اجرای طرح طبقه بندی مشاغل اعضا اشاره کرد.

• دفتر امور حقوقی و قراردادها[ویرایش]

این دفتر بعنوان یک گروه کارشناسان امور حقوقی زیر مجموعه حوزه معاونت پشتیبانی و امور مجلس جهاددانشگاهی فعالیت خود را شروع کرده و در راستای حفظ و استیفاء و جلوگیری از تضییع حقوق و منافع این نهاد انقلابی در سطوح و ابعاد مختلف به فعالیت خود ادامه می دهد.

از جمله وظایف این دفتر می توان به ارائه خدمات مشورتی در زمینه‌های حقوقی، قضایی و ثبتی به کلیه واحدهای سازمانی جهاددانشگاهی و دفاع از حقوق، منافع و مصالح این نهاد در محاکم و مراجع مختلف و ایجاد هماهنگی در اتخاذ مواضع حقوقی با ملحوظ نمودن اصول و موازین قانونی، نظارت بر تنظیم و انعقاد قراردادها، تفاهم نامه‌ها، اسناد مناقصات و مزایده‌ها، اقامه دعوی و دفاع از دعاوی در نزد مراجع قضایی و ارائه نظر و پیشنهادهای لازم، همکاری و مشارکت در خصوص انجام امور تنقیح قوانین و مقررات در مجموعه جهاد دانشگاهی اشاره نمود.

• اداره کل فنی و طرحهای عمرانی[ویرایش]

این اداره کل با دو اداره تحت نظر خود شامل اداره نظارت و بازرسی‌های فنی و اداره طرح‌های عمرانی با بهره‌مندی از توان نیروی فنی خود، مسؤولیت نظارت عالیه و کنترل پروژه‌ها، با هدف طراحی و ساخت فضاهای استاندارد و مطابق با نیاز ذینفعان، در حال حاضر در حدود 190000 مترمربع پروژه طراحی و نظارت را در دستور کار خود داشته شامل ساختمانهای آموزشی، ستادی و اداری، فرهنگی می‌باشد. از جمله وظایف این اداره کل می‌توان به برنامه ریزی و نظارت بر طرح‌های توسعه فضاهای آموزشی – پژوهشی در واحدهای تابعه، کارشناسی فنی امور مربوط به املاک و مستغلات جهاددانشگاهی و بررسی و ارائه نظر درخصوص مشخصات اجرائی فعالیتهای عمرانی اشاره نمود.

حوزه پژوهشی[ویرایش]

مطابق اساسنامه مصوب شورای عالی انقلاب فرهنگی، دو هدف از سه هدف اصلی جهاد دانشگاهی به پژوهش و فناوری معطوف شده است. عمده فعالیت این نهاد، در دو دهه اول، پاسخ به نیازها و خلاهای علمی، اجرایی و تحقیقاتی در بخش های مختلف کشور بوده است. بازنگری در سیاست ها و برنامه های جهاد دانشگاهی از یک دهه پیش آغاز شده و تا کنون ادامه یافته است و محور این بازنگری ها، رفع فوری میان مدت و بلند مدت نیازهای علمی و تحقیقاتی کشور بوده است.

در پی اصلاح ساختارهای سازمانی معاونت پژوهش و فناوری جهاد دانشگاهی در سال 1396وظایف این معاونت به شرح زیر عبارت است از:

  1. برنامه ریزی راهبردی و تدوین سیاستهای کاری در حوزه پژوهش و فناوری جهاد دانشگاهی
  2. راهبری و مدیریت امور پژوهش و فناوری در شبکه جهاد دانشگاهی
  3. کنترل و نظارت در امر تحقق اهداف و راهبردهای حوزه پژوهش و فناوری بر اساس چشم انداز، اهداف و راهبردهای جهاد دانشگاهی
  4. همکاری و مشارکت در تبیین چشم انداز و تدوین برنامه های راهبردی و عملیاتی مجموعه جهاد دانشگاهی
  5. پیشنهاد طرح‌ها و برنامه‌های راهبردی و عملیاتی معاونت و واحدهای تحت امر در راستای اهداف و استراتژی‌های کلان مجموعه جهاد
  6. مدیریت برآورد منابع، بودجه و اعتبارات سالانه مورد نیاز حوزه معاونت پژوهش و فناوری و پیگیری تصویب آن
  7. مدیریت تامین و تخصیص بهینه منابع مورد نیاز طرح ها و برنامه های حوزه پژوهش و فناوری
  8. برنامه ریزی و سیاستگذاری در جهت توسعه و تقویت پتانسیل ها و مزیتهای رقابتی جهاد دانشگاهی در حوزه پژوهش و فناوری
  9. همکاری و مشارکت و توسعه ارتباطات و تعاملات کاری با مراجع علمی و تخصصی داخلی و خارجی در حوزه پژوهش و فناوری
  10. برنامه ریزی و هماهنگی در خصوص توسعه اقتصادی و سیاستهای درآمد زایی در حوزه معاونت پژوهش و فناوری
  11. مدیریت مخاطبین طرح ها و پروژه ها و توسعه و تعمیق بازار های هدف داخلی و خارجی در چارچوب سیاستهای درآمدزایی و خود کفایی جهاد دانشگاهی
  12. همکاری و مشارکت با دیگر سازمانها و نهادهای مسئول در سیاست‌گذاری‌های تحقیقاتی، پژوهشی و فناوری در سطح کشور
  13. مدیریت رویدادهای پژوهش و فناوری در چارچوب سیاستهای کاری حوزه معاونت
  14. مدیریت و راهبری امور چاپ و انتشار یافته های حوزه پژوهش و فناوری
  15. برنامه ریزی و هماهنگی در خصوص توسعه ارتباطات و تعاملات کاری فی ما بین حوزه های پژوهش و فناوری واحدهای جهاددانشگاهی
  16. مدیریت طراحی و پیاده سازی نظام های برنامه ریزی، ارزیابی و کنترل عملکرد در حوزه معاونت
  17. مدیریت، نظارت و همکاری در طراحی و تدوین دستورالعمل‌ها و رویه‌های اجرایی و تخصصی حوزه معاونت
  18. فراهم آوردن زمینه مناسب جهت اعمال نظارت عالیه بر حسن اجرای آیین نامه ها، ضوابط و مقررات مصوب ابلاغی
  19. برنامه ریزی و سیاستگذاری در خصوص توسعه نوآوری و خلاقیت در جهاد دانشگاهی
  20. کنترل و نظارت بر ایجاد توازن و هماهنگی در رابطه با فعالیت‌های گروه‌های پژوهشی و واحدهای تابعه
  21. برنامه ریزی ایجاد و تقویت قطب‌های پژوهشی در واحدهای مستعد و ارتقای سطح فعالیت در سایر واحدها
  22. برنامه ریزی ایجاد ساز و کارهای مناسب برای توسعه فناوری، تجاری سازی و بهره‌برداری از نتایج تحقیقات
  23. برنامه ریزی و هماهنگی ایجاد زیرساختارهای مناسب توسعه فناوری و تولید نیمه صنعتی در مجموعه جهاد دانشگاهی
  24. مدیریت ثبت اختراعات، ابتکارات و نوآوری در مجموعه جهاد دانشگاهی
  25. برنامه ریزی و نظارت بر فعالیت حوزه‌های پژوهشی و فناوری واحدها و ایجاد هماهنگی بین آنها
  26. سیاستگذاری و هدایت فعالیت پژوهشی و خدمات تخصصی واحدها و ارائه راهنمائی‌های لازم به ایشان
  27. فراهم آوردن زمینه‌های تشویق و ترغیب محققین جهاد دانشگاهی در جهت امور پژوهش و فناوری با تدوین آئین نامه‌ها و ایجاد تسهیلات مادی و معنوی مناسب
  28. تعیین و تصویب ترکیب اعضاء و اختیارات دفاتر تخصصی معاونت
  29. برنامه‌ریزی جهت اجرای طرح‌های پژوهشی مشتری مدار (متناسب با نیاز مخاطبین)
  30. شناسایی و جذب امکانات مادی و معنوی قابل دستیابی در راستای تحقق اهداف حوزه معاونت
  31. ارتباط مستمر با مؤسسات، واحدها و شرکت‌های تحت پوشش جهاد دانشگاهی جهت رفع نیازهای تخصصی آنها
  32. ایجاد ساز و کارهای  مناسب جهت شناساندن تواناییهای تخصصی و خدمات پژوهشی و فناوری جهاد‌دانشگاهی به سازمانهای دیگر
  33. مدیریت امور دبیرخانه ای کمیته ها و شوراهای تخصصی مرتبط با امور پژوهش و فناوری در حوزه معاونت
  34. مدیریت، برنامه‌ریزی و نیاز سنجی طرح‌های پژوهشی و فناوری متناسب با برنامه‌های آتی جهاد
  35. کارفرمایی و مدیریت طرح‌ها و برنامه‌های پژوهش و فناوری توسط محققین و پژوهشگران داخلی و خارجی جهاد دانشگاهی
  36. ایجاد هماهنگی بین واحدها و گروه‌های پژوهشی جهت آگاهی از نحوه عملکرد گروه‌ها، نیازهای پژوهشی وسایر موارد مربوطه
  37. نظارت و پیگیری تأمین و تدارک تجهیزات وامکانات سخت‌افزاری، نرم‌افزاری و اطلاعاتی لازم جهت انجام فعالیتهای پژوهشی و امور فناوری در مجموعه جهاددانشگاهی
  38. برنامه‌ریزی در جهت ارتقاء ‌توانمندی‌های علمی و دانش و مهارت پژوهشگران و محققین جهاد دانشگاهی
  39. همکاری و هماهنگی با سایر معاونت های جهاد دانشگاهی در چارچوب وظایف محوله
  40. شناسائی و تشخیص خلأهای قانونی جهاد دانشگاهی اعم از موضوعات داخل و خارج جهاد دانشگاهی و تصمیم‌سازی جهت مسئولین مربوطه
  41. ارائه پیشنهادات اصلاحی به منظور ارتقاء بهره‌وری و افزایش اثربخشی در شبکه جهاد دانشگاهی به مسئولین مربوطه
  42. پیگیری حضور جهاد دانشگاهی در شوراها و مراکز تصمیم‌گیری و تصمیم‌سازی کشور و ارائه پیشنهاد به مسئولین مربوطه
  43. نظارت و ایجاد هماهنگی بین ادارات کل، دفاتر و واحد های تابعه
  44. انجام سایر امور محوله از سوی ریاست جهاد دانشگاهی

حوزه فرهنگی[ویرایش]

فعالیت فرهنگی درجهاددانشگاهی از نخستین روزهای شکل‌گیری این نهاد آغاز شده وطی سه دهه فعالیت، کارنامه درخشانی از طرح‌ها و برنامه‌های بدیع و موثر فراهم شد. از همان ابتدا جهاددانشگاهی برمبنای اهداف خود و با عنایت به مفاد اساسنامه کوشش نظام‌مند فرهنگی در دانشگاه‌ها را به عنوان گسترده‌ترین حوزه فعالیت‌های خود برگزید ومخاطب اصلی خودرا در محیط‌های دانشجویی، مطابق سرفصل‌گزینی، هدف‌گزاری و برنامه‌ریزی دامنه‌دار جستجوکرده‌است. اصل بنیادین این حوزه درهمه ابعاد یادشده، تکیه و توجه جدی به مبانی علمی و مطالعات نظری در تدوین برنامه ها وطرح‌های خودجوش دانشجویی وجذب مشارکت آنان در فعالیت‌های فرهنگی بوده است.این نهاد علاوه بر رویکرد تخصصی درفعالیت ها از طریق ایجاد مراکز ویژه و حفظ روند رو به رشد فعالیت های جاری، افتخار طراحی و ابداع ده‌ها جشنواره و برنامه سراسری و بین‌المللی را کسب کرده است. تبلیغ و ترویج فرهنگ و هنر اسلامی، برنامه‌ریزی فرهنگی و تربیتی، ایجاد آمادگی فکری و افزایش دانش و بینش دینی و سیاسی در قشر جوان، بخصوص دانش‌آموزان و دانشجویان به منظور مقابله با غرب‌زدگی و انحرافات فرهنگی در چارچوب سیاست‌های فرهنگی کشور، رویکرد اساسی و تعیین ‌شده از سوی شورای عالی انقلاب فرهنگی برای جهاددانشگاهی است. در این راستا، اهداف مشخص حوزه معاونت فرهنگی جهاددانشگاهی به شرح و ترتیب زیر تعیین شده است:

• تعمیق گرایش وباورهای دینی وآگاهی سیاسی نسل جوان ‌به‌ویژه دانشجویان .

• تبلیغ وترویج‎آرمان‌ها وارزش‌های انقلاب برای مقابله با گسست نسلی وتهاجم فرهنگی.

• رشد خلاقیت وپرورش استعدادهای هنری و ادبی نسل جوان به‌ویژه دانشجویان .

• تقویت مشارکت فعال جوانان به‌ویژه دانشجویان در مسائل سیاسی واجتماعی کشور.

فعالیت‌های‌ فرهنگی‌ جهاد به‌ شش سر فصل‌: فرهنگی‌ هنری‌، دینی‌ ـ قرآنی، فرهنگی‌ ادبی‌، کتاب‌ و کتابخوانی، سیاسی‌ اجتماعی‌ و فعالیت های فراغت، تفکیک‌ شده‌ است‌.

سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی[ویرایش]

سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی تشکیلاتی وابسته به جهاد دانشگاهی است که به منظور سیاستگذاری، برنامه‌ریزی، نظارت، ایجاد هماهنگی و وحدت رویه در امور نشر جهاد دانشگاهی فعالیت می‌کند[۱]. این نهاد با سابقه گسترده در زمینه نشر آثار علمی و دانشگاهی کار خود را از سال 1359 آغاز کرده و تاکنون بالغ بر 9000 عنوان کتاب منتشر نموده است[۲]. سازمان انتشارات جهاددانشگاهی در حال حاضر، یکی از مراکز معتبر در تولید، توزیع و ترویج کتاب‌های دانشگاهی محسوب می‌شود که با همراهی استادان و پژوهشگران، فعالیت‌های علمی متعددی در ایران انجام داده است.

سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی که در حال حاضر سرپرستی آن را حامد علی‌اکبرزاده بر عهده دارد[۳]، فعالیت‌های متعددی نیز در زمینه ترویج کتابخوانی انجام می‌دهد[۴]. این سازمان برگزاری جشنواره ملی کتاب سال دانشجویی را از سال 1373 آغاز کرده[۵] و جشنواره ملی پایان‌نامه سال دانشجویی را نیز از سال 1374 برگزار می‌کند[۶]. مسابقات ملی دفاع سه‌دقیقه ای پایان‌نامه نیز از جمله رویدادهای مهم دیگری است که از سال 1395 هرساله توسط این سازمان برگزار می‌شود.

آموزش و کارآفرینی[ویرایش]

جهاد دانشگاهی با پشتوانه ۴۲ سال تجربه علمی و عملی و با برخورداری از ظرفیت‌های متنوع در سراسر کشور در زمینه فعالیت‌های آموزشی قادر به ارائه خدمات آموزشی به عموم جامعه و تأمین نیازهای آموزشی دستگاه‌ها و نهادهای دولتی و غیردولتی در سطح کشور می‌باشد.

آموزش‌های جهاد دانشگاهی با هدف توسعه منابع انسانی و متناسب با قابلیت‌های تخصصی افراد با نیازهای تخصصی کشور بنیان نهاده شده تا در سایه آن کارآیی‌های لازم برای پذیرش و ایفای موثر وظایف اجتماعی و شغلی کسب گردد.

محورها و زمینه‌های اصلی آموزش در جهاد دانشگاهی عبارتند از:

- آموزش عالی (مقاطع کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری)

آموزش عالی علمی- کاربردی (کاردانی، کارشناس)

- آموزش‌های کوتاه مدت شامل؛ آموزش‌های عمومی- مهارتی (فراگیران آزاد و فراگیران دستگاه‌های اجرایی) و آموزش‌های تخصصی و کاربردی

برخی از توانمندی‌های آموزشی جهاد دانشگاهی عبارتند از؛

- گسترده‌ترین و پیشرفته‌ترین شبکه آموزشی در سراسر کشور

- گستردگی مراکز آموزشی در سراسر کشور (۱۷۰ مرکز باظرفیت ۹۰۰ هزار نفر آموزش در سال)

- طراحی، تدوین و تصویب بیش از ۹۰۰ عنوان دوره در ۸ گروه آموزشی تخصصی

- مجری برگزاری دوره‌های آموزش عمومی و تخصصی ویژه کارکنان دولت در سطح کشور (مجوز از معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی ریاست جمهوری)

- مجری برگزاری دوره‌های آموزشی شهرداری‌ها و دهیاری‌ها در سراسر کشور

- به کارگیری فن‌آوری‌های آموزشی روز و برخورداری از سامانه یکپارچه آموزش‌های مجازی

- پذیرش حدود ۱۵۰ دانشجو در مقطع دکترای پژوهش‌محور با اخذ مجوز از وزارتین بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و علوم، تحقیقات و فناوری

- بزرگ‌ترین متولی برگزاری دوره‌های آموزشی بدو استخدام و آزمون موفقیت

- برگزاری آزمون‌های برخط کارکنان دولت در سراسر کشور

- عقد قرارداد و تفاهم‌نامه با بیش از ۱۶۰ وزارتخانه، سازمان ودستگاه‌های اجرایی دولتی و خصوصی

- تولید بسته‌های آموزشی تخصصی استاندارد در گروه‌های آموزشی مختلف بومی‌سازی مدل آموزش‌های بین‌المللی در ایران جایگزین شرکت‌های خارجی

- ارائه فعالیت‌های آموزشی دانش‌محور، مهارت محور، پژوهش‌محور، شغل محور و محصول محور

- ارتباط با مراکز آموزش‌های بین‌المللی عالی و تخصصی پیشرفته و صدور گواهی مشترک

- راه‌اندازی رسمی کانون ارزیابی و توسعه شایستگی مدیران دستگاه‌های اجرایی کشور (با اخذ مجوز از سازمان اداری و استخدامی کشور)

- انجام مستمر نیازسنجی در سطح جامعه و دستگاه‌های اجرایی و تدوین دوره‌های جدید بر اساس نیاز بازار کار.

حوزه تجاری‌سازی فناوری و اقتصاد دانش بنیان[ویرایش]

دانش آموختگان بعنوان بخش عظیم سرمایه‌های انسانی کشور می‌توانند در امر توسعه مشاغل جدید و نوسازی بسیاری از مشاغل کهنه و کم‌بازده پیشگام باشند. جهاددانشگاهی با توجه به اهمیت این گروه خاص و به پشتوانه انگیزه و شناخت خود از فرآیندهای مرتبط با اشتغال نظیر آموزش، فرهنگ‌سازی، توسعه محصولات و فرایندهای جدید و اجرای طرح‌های اقتصادی و صنعتی و برای انتخاب شیوه حضور موثر در عرصه اشتغال، بر اساس یک برنامه چهار مرحله‌ای ذیل وارد مقوله اشتغال دانش آموختگان شد.

تشکیل ستاد اشتغال در سال 1377 با هدف آغاز بررسی‌های اولیه و عمومی اشتغال دانش‌آموختگان

  1. اضافه‌شدن وظیفه "مشارکت در ایجاد زمینه‌های مناسب برای اشتغال دانش‌آموختگان" به اساسنامه جهاددانشگاهی در جلسه مورخ 13/10/1379 شورای عالی انقلاب فرهنگی و تأسیس سازمان همیاری اشتغال دانش‌آموختگان.
  2. اقدام به تأسیس شعب و مراکز وابسته به سازمان در استانها و واحدهای جهاددانشگاهی از سال 1383
  3. افزودن مأموریت جدیدی به وظیفه قبلی سازمان مبنی بر تسهیل تجاری سازی فناوری در پارکها و مراکز رشد علم و فناوری و انتقال فناوری‌های به بلوغ رسیده به شرکت‌ها و مؤسسات جهت تحقق اهداف سند چشم انداز و برنامه‌های توسعه مطابق با جلسه هیات امنای مورخ 9/7/1393 و تغییر نام سازمان به سازمان تجاری سازی فناوری و اشتغال دانش‌آموختگاناین سازمان در سال 1388 همگام و همراستا با تغییرات ساختاری و تشکیلاتی دفتر مرکزی جهاددانشگاهی ، درصدد تغییرات ساختاری متناسب با نیاز روز بازار و متناسب با ستاد برآمد. ماحصل تغییرات مطابق با جلسه هیات امنای مورخ12/3/1388 راه‌اندازی 3 معاونت تخصصی «کارآفرینی و توانمندسازی» ، «مطالعات و تحقیقات کاربردی» و «اطلاع رسانی بازار کار» بود.

از آنجا که پویایی و تغییر مهم‌ترین ویژگی سازمانهای امروزی است، لذا سازمانها برای ادامه حیات مستمر خود نیازمند همگامی در برابر تغییرات محیطی هستند. به همین منظور و به جهت پویا نمودن بخش اشتغال جهاددانشگاهی و همچنین متمرکز شدن فعالیت های دیگر این بخش که در قالب:

  • مراکز رشد فناوری،
  • پارکهای علم و فناوری
  • هفته نامه بازار کار در بخش های دیگر جهاد دانشگاهی به فعالیت مشغول بودند از یک سو و از سوی دیگر فراهم نمودن زمینه ای جهت تجاری سازی و تبدیل تحقیقات و طرح‌های پژوهشی به بلوغ رسیده متعدد، به یک ایده و طرح عملیاتی و در نتیجه فراهم نمودن فرصت‌های شغلی، تصمیم بر آن شد که کلیه برنامه‌ها و خدمات حوزه اشتغال و کارآفرینی جهاددانشگاهی در یک ساختار منسجم سازمانی و با یک حوزه سیاست‌گذاری، برنامه ریزی و نظارتی واحد، تجمیع و ادغام گردد تا با این اقدام ضمن اینکه یک بخش نیرومندتر و کارآمد مدیریتی شکل گرفته شود، با هم افزایی درون سازمانی و اهداف مشترک، برنامه های اشتغال و کارافرینی با قوت بیشتر مسیر خود را طی نماید. و در همین راستا مآموریت های جدید به سازمان محول گردید.

امروز با گذشت نزدیک به 16 سال از تأسیس سازمان و تعامل با بسیاری از سازمانها و نهادهای متولی اشتغال این سازمان مفتخر است که اعلام نماید توانسته خدمات علمی، توانمندسازی، تحقیقاتی و اطلاع رسانی شغلی شایان توجهی را به مخاطبان خود (دانشجویان، دانش‌آموختگان، سازمانها، کارفرمایان و سرمایه‌گذاران )ارائه نماید. هم اکنون نیز سازمان تجاری سازی فناوری و اقتصاددانش بنیان در 3 حوزه «توانمندسازی و تحقیقات اشتغال و کارآفرینی» ، «تجاری سازی و امور پارکها و مراکز رشد» و «توسعه سرمایه گذاری و امور شرکتها و مؤسسات» و با 31 شعبه دارای موافقت اصولی در استانهای کشور، 24 پارک و مرکز رشد، بخش تجاری سازی و اشتغال جهاددانشگاهی را راهبری و مدیریت می‌نماید.

هماهنگی و امور مجلس[ویرایش]

نظر به توسعه کمی و کیفی واحدها ، پژوهشگاه‌ها، پژوهشکده ها ، سازمانها و مراکز جهاد دانشگاهی، ضرورت ایجاد تشکیلات مناسب برای هماهنگی ، برنامه ریزی و نظارت بر امور واحدهای تابعه، تشخیص داده شد. لذا معاونتی به نام " معاونت هماهنگی و توسعه " در تشکیلات جهاد دانشگاهی ایجاد گردید . با بررسی مجدد در ساختار جهاد دانشگاهی و با تایید هیات امنای محترم جهاد دانشگاهی در جلسه یکصد و سی و سوم مورخ دیماه 1393، اداره کل توسعه و سرمایه گذاری و امور اقتصادی از معاونت مذکور منفک و دفتر امور مجلس به این معاونت الحاق شد و در نهایت نام معاونت به " معاونت هماهنگی و امور مجلس " تغییر یافت .

معاونت هماهنگی و امور مجلس  در حال حاضر دارای یک  اداره کل به نام  اداره کل امور واحدها ، پژوهشگاه‌ها ، مراکز و سازمانها

و دو دفتر به نام های  دفتر برنامه ریزی و نظارت راهبردی و  دفتر امور مجلس است که اهم وظایف و ماموریت های آن‌ها به شرح ذیل میباشد:

* راهبری و مدیریت نظام برنامه ریزی و ارزیابی عملکرد در شبکه جهاد دانشگاهی

* سازماندهی و مدیریت ساختار شبکه جهاد دانشگاهی و زمینه‌سازی، گروه بندی و توسعه ارتباطات فی مابین واحدها ، پژوهشکده‌ها ، سازمانها و مراکز

* تدوین برنامه ریزی استراتژیک در مجموعه جهاد دانشگاهی

* مدیریت و راهبری طرح ها و ماموریت های ویژه و ملی

* همکاری و مشارکت در یکپارچه سازی و اعمال هماهنگی در برنامه ها ، عملکردها و تخصیص منابع ، امکانات و تجهیزات به واحدها ، پژوهشکده ها ، سازمانها و مراکز

* تشکیل و راهبری ستاد پیگیری های ویژه در مواقع خاص با همکاری معاونت های ذیربط جهاد دانشگاهی و دستگاه های اجرایی خارج از این نهاد

* راهبری و مدیریت کمیته ها و شورای تخصصی برنامه ریزی ، نظارت و کنترل و فناوری اطلاعات

* متوازن سازی ، یکپارچه سازی و اعمال هماهنگی در طرحها و اقدامات واحدها ، سازمانها و مراکز

* برنامه ریزی  و سیاستگذاری در خصوص مدیریت یکپارچه منابع اطلاعات در شبکه جهاد دانشگاهی

* کنترل و نظارت بر اجرای برنامه های توسعه واحدها ، پژوهشکده ها ، سازمانها و مراکز تابع جهاد دانشگاهی

  * برقراری ارتباطات و تعاملات کاری با مجلس شورای اسلامی و ایجاد هماهنگی در خصوص جذب منابع ، بودجه و ... از طریق مجلس

* حضور در مراجع مربوطه جهت ادای توضیحات و دفاع از لوایح پیشنهادی در کمیسیون های دولت و مجلس و هماهنگی برای حضور مدیران ارشد جهاد دانشگاهی در کمیسیون ها

* پیگیری دریافت و انعکاس نظرات، پیشنهادها، سوالات، تذکرات و دیگر موارد ارجاعی نمایندگان محترم مجلس به مسوولان ذیربط در جهاد دانشگاهی و پیگیری ارائه پاسخ به ایشان

* تلاش برای معرفی و آشنا نمودن نمایندگان محترم مجلس و دولتمردان با توانمندی ها و عملکرد جهاد دانشگاهی

* مدیریت نظام تولید، ثبت، پردازش و جریان مستمر آمار و اطلاعات در مجموعه جهاد دانشگاهی

* مدیریت و هماهنگی امور رؤسا و مدیران واحدها ، پژوهشکده ها، سازمانها و مراکز

* بازدید و نظارت بر عملکرد واحدها، پژوهشکده ها، سازمان ها و مراکز

* برقراری ارتباط و رایزنی با سازمانها، نهادها و مسؤولان مختلف جهت محقق‌سازی ماموریت و اهداف

* اجرای سایر ماموریتهای ابلاغی از سوی ریاست جهاد دانشگاهی

لازم به ذکر است برنامه پنجم توسعه جهاد دانشگاهی برای یک بازه سه ساله (1393-1395) تدوین گردید که در این برنامه اهداف سه ساله و راهبردهای جهاد دانشگاهی در حوزه های پژوهشی ، آموزشی (آموزش عالی ، علمی کاربردی ، کوتاه مدت ) ، فرهنگی ، اشتغال و زیربنایی پس از تصویب هیات امنای محترم جهاد دانشگاهی در حال جاری سازی می‌باشد.

خبرگزاری‌های تحت امر[ویرایش]

جهاد دانشگاهی از معدود نهادهای جمهوری اسلامی است که سه خبرگزاری در عرصه خبررسانی در اختیار دارد که عبارتند از خبرگزاری قرآنی ایران (ایکنا) به عنوان یگانه خبرگزاری قرآنی جهان اسلام و خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا).[۷] خبرگزاری سیناپرس (علم و فرهنگ) تنها خبرگزاری علمی کشور.

منابع[ویرایش]

  1. «اساسنامه سازمان». www.isba.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۸-۱۵.
  2. «بسیاری از معضلات از طریق کتاب قابل حل است». ایسنا. ۲۰۲۰-۰۷-۰۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۸-۱۵.
  3. «انتصاب سرپرست سازمان انتشارات جهاددانشگاهی». دفتر مرکزی جهاد دانشگاهی. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۸-۱۵.
  4. «جشنواره «کتاب سه‌دقیقه‌ای» چگونه برگزار می‌شود؟». ایسنا. ۲۰۲۰-۰۶-۱۵. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۸-۱۵.
  5. 10 (۲۰۱۹-۰۴-۲۲). «جشنواره كتاب سال دانشجویی؛ فرصتی برای دانشجویان صاحب قلم». ایرنا. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۸-۱۵.
  6. «برگزیدگان شانزدهمین جشنواره ملی پایان نامه سال دانشجویی معرفی شدند». isba.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۸-۱۵.
  7. «نسخه آرشیو شده». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۱ نوامبر ۲۰۱۲. دریافت‌شده در ۱۹ نوامبر ۲۰۱۲.

https://sinapress.ir/

http://acecr.ac.ir/

پیوند به بیرون[ویرایش]