بیماری بهجت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
بیماری بهجت
زخم دهان بر اثر بیماری بهجت
آی‌سی‌دی-۱۰ M35.2
آی‌سی‌دی-۹ 136.1
اُمیم ۱۰۹۶۵۰
دادگان بیماری‌ها ۱۲۸۵
ای‌مدیسین med/۲۱۸ ped/219 derm/49 oph/425
سمپ D001528
چشم بیمار مبتلا

بیماری بهجت یا بیماری راه ابریشم یا بیماری آدمنتیاس (نام علمی: Behçet's disease) یک نوع از التهاب رگ‌ها می‌باشد که در ایجاد مشکلات بینایی از جمله کوری، و ایجاد ضایعات پوستی در دهان، پستان، یا تناسل نقش دارد. ضایعات پوستی به شکل آفت دردناک هستند. مشکلات ریه، روده، یا درد ماهیچه‌ها کمیاب ولی ممکن است. درمان با استفاده از استروئیدها یا داروهای ایمنی می‌باشد. نام این بیماری از نام هولوسی بهجت، پزشک پوست اهل ترکیه گرفته شده‌است که نخستین بار آن را توصیف کرد.

این بیماری یک بیماری خودایمنی است که زمینه ژنتیک دارد و تمام دستگاه‌های بدن از جمله مفاصل، پوست و مخاط، چشم، قلب، شش، دستگاه گوارش، مغز و اعصاب و سیستم خونی را درگیر می‌کند. احتمال ابتلا به ان از بیماری لوپوس بیشتر است همچنین بیماری در مردان نسبت به زنان پیش آگهی بیشتر و شدیدتری دارد.

بیماری بهجت یکی از بزرگترین و شایعترین بیماری‌های خودایمنی در جهان محسوب می‌شود که بیشتر در کشورهایی که اطراف جاده ابریشم هستند، دیده می‌شود. هر چه از جاده ابریشم دور شویم شیوعش کمتر می‌شود به طوری که در نیمکره جنوبی بسیار نادر است. این بیماری بیشتر در نژاد زردپوست و ترک‌تباران زردپوست دیده می‌شود. بیماری به وسیله ترک‌ها از شمال چین به ایران، ترکیه، جنوب اروپا و شمال آفریقا نفوذ کرده و از طریق تنگه برینگ به قاره آفریقا انتقال یافته و از شمال آمریکا تا آمریکایی جنوبی و برزیل نفوذ کرده‌است. عامل ژنتیک در بروز این بیماری نقش مهمی دارد.

این بیماری خود را بیشتر به صورت آفت دهان، آفت ناحیه تناسلی، جوش در پوست، التهاب چشم (یوئیت قدامی و خلفی)، درد مفاصل و التهاب روده نشان می‌دهد و مهمترین نشانه‌های آن آفت‌های پی در پی دهانی و ناحیه تناسلی است. حدود ۲۰ درصد افرادی که درگیری چشمی را پیدا می‌کنند نابینا می‌شوند.

تشخیص[ویرایش]

اگر فردی از شش معیار زیر چهار نمره یا بیشتر بگیرد تشخیص با حساسیت نود و هشت درصد بهجت است

  1. آفت دهانی دو نمره
  2. آفت ژنیتال دو نمره
  3. ضایعات چشمی دو نمره
  4. ضایعات واسکولار یک نمره
  5. ضایعات پوستی یک نمره
  6. پاترزی یک نمره

علایم[ویرایش]

از آنجا که تظاهرات دهانی بهجت تقریبا مشابه زخمهای آفتی است. ممکن است در ابتدا با یک آفت ساده اشتباه شود. به همین دلیل، نمی توان تنها با استناد به علائم دهانی بیماری را تشخیص داد.  زخمهای دهانی بهجت معمولا دردناک و سطحی یا عمقی هستند و به صورت منفرد یا خوشه ای در هر نقطه از دهان ظاهر می شوند. این زخمها به مدت یک تا 2 هفته پایدار می مانند و بعد بدون این که از خود اثری باقی بگذارند، محو می شوند.ابتلای پوستی ممکن است جوشهایی مشابه جوشهای غرور جوانی ایجاد کند. شاید بدترین عارضه بهجت مربوط به چشمها باشد، چرا که بسرعت پیشرفت می کند و گاهی حتی به کوری منتهی می شود. علایم چشمی یا از شروع بیماری وجود دارد یا طی مراحل بعدی رخ می دهد و در نهایت ملتحمه شبکیه و حتیجسم مژگانی را درگیر می سازد. 

اصولا آنچه باعث بروز علایم این سندرم است، واسکولیت یا همان تخریب عروق کوچک و متوسط است. این تخریب در نهایت موجب از بین رفتن فعالیت ارگان مورد نظر می شود. یکی دیگر از نشانه های بهجت، آرتریت یا التهاب مفاصل است که این آرتریت غالبا زانو و مچ پا را درگیر می کند. اما برخلاف سایر آرتروزها در دست و پا تغییر شکلی ایجاد نمی کند. در عده ای از بیماران ممکن است درگیری اعصاب مرکزی یا گوارش هم دیده شود که البته خیلی شایع نیست.

منابع[ویرایش]

«بهجت چه نوع بیماری ای است؟». بازبینی‌شده در ۱۶ فرودین ۱۳۹۰.