جنگ پیش‌دستانه

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

حمله یا اقدام یک کنشگر به قصد از میان بردن امکان حملهٔ قریب‌الوقوع طرف دیگر را جنگ پیش‌دستانه می‌گویند.[۱]

جنگ پیش‌دستانه معمولاً زمانی می‌تواند آغاز شود که یکی از طرف‌های درگیر، خطر حمله حریف را اجتناب‌ناپذیر و فوری فرض کند یا برای دست‌یابی به برتری راهبردی مدعی اجتناب‌ناپذیری و فوریت حمله شود.

در متون گاه جنگ پیش‌دستانه را با جنگ پیش‌گیرانه اشتباه می‌گیرند. در تعریف علوم سیاسی فرق جنگ پیش‌دستانه[۲] با جنگ پیش‌گیرانه[۳] این است که در نوع اول حمله‌کننده، تهاجم حریف را قریب‌الوقوع و فوری می‌داند و بر پایه آن عمل می‌کند ولی نوع دوم در پاسخ به تهدیدات کمتر فوری صورت می‌گیرد.

در حمله پیش‌دستانه، فوری و قطعی‌بودن اصل تهدید، نکته محوری است. حمله پیش‌دستانه، راه‌حلی بر این باور است که حمله دشمن اجتناب‌ناپذیر و فوری است و از این‌رو، فرصت اندکی برای جلوگیری از آغاز آن وجود دارد. حملات پیش‌دستانه از نظر حقوق بین‌الملل تا حدودی قابل قبول است.

برای توصیف هر دو حالت (پیش‌دستانه و پیش‌گیرانه) از عبارت حملات پیش‌نگرانه[۴] استفاده می‌شود.

منابع و پانویس‌ها[ویرایش]

*D. Sofaer. On the Necessity of Pre-emption. European Journal of International Law, Vol. 14 No. 2, 2003, p.220

  1. فرهنگستان زبان فارسیٔ واژه‌های مصوب، دفتر ششم. بخش فارسی.
  2. Preemptive war
  3. preventive war
  4. anticipatory attacks