تنش موثر

در سال ۱۹۳۶ برای اولین بار کارل فون ترزاقی، رابطه‌های تنش موثر را پیشنهاد داد.[۱] چون این تنش محاسبه شده در جابجایی خاک موثر است و خود عامل تغییر شکل‌ها در خاک است، از عبارت موثر، برای آن استفاده شده‌است. تنش موثر، تنشی است که بوسیلهٔ بدنهٔ خاک (اسکلت خاک) تحمل می‌شود.

تنش موثر 'σ با استفاده از دو عبارت تنش کل یا σ و فشار آب حفره‌ای یا u بدست می‌آید:

$\sigma' = \sigma - u\,$

مقدار تنش کل و فشار آب حفره‌ای در مسئله‌هایی که پیچیدگی ندارند از رابطهٔ زیر بدست می‌آید:

$\begin{align} \sigma & = H_{soil}\gamma_{soil}\\ u & = H_w\gamma_w \end{align}$

مفهوم تنش موثر بیشتر شبیه خود مفهوم تنش است و رابطهٔ آن نیز بر همین پایه ساخته شده‌است. در مسئله‌های پایداری شیروانی، مفهوم تنش موثر از مفاهیم پر کاربرد است.[۲]

اگر بخواهیم رفتار تک تک دانه‌های خاک را در نظر بگیریم، رابطهٔ تنش موثر بسیار پیچیده تر خواهد شد.

منبع

• ویکی‌پدیای انگلیسی