پی (ساختمان)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
پی سطحی در زیر یک واحد مسکونی و پی عمیق در زیر یک آسمانخراش

پی، شالوده یا فونداسیون بخشی از ساختمان است که وظیفهٔ انتقال نیرو از ستونها به زمین و خاک اطرافش را بر عهده دارد بر اساس نوع ساختمان و میزان نیروهای وارده، بافت لایه هاو نوع خاک زمین و شرایط آب و هوایی منطقه :میتوان تیپ و ابعادشالوده راانتخاب و مشخص نمود. عمق، طول و عرض پی‌ها به وزن ساختمان، تعداد طبقات و نوع خاک محل بستگی دارد.

انواع پی در معماری سنتی ایرانی[ویرایش]

  • پی از چرز
  • پی از شفته
  • پی‌های سنگی
  • پی از شفته تیزان (شفته تیزون)

انواع مدل های اجرایی پی[ویرایش]

به طور کلی از لحاظ اجرایی ما دارای ۵ نوع مدل اجرایی پی می‌باشیم که عبارتند از

پی منفرد (تکی، نقطه‌ای)[ویرایش]

پی‌هایی که بار یک تک ستون یا دیواری را حمل می‌نمایند.یا برای ساختمانهایی که بار آن‌ها به صورت متمرکز (نقطه‌ای) به زمین منتقل می‌شود ساخته می‌گردند مانند ساختمان‌های فلزی یا ساختمان‌های بتنی. در واقع پی های منفرد در ابعاد محدود زیر هر ستون قرار می گیرند و باکلاف افقی بتی به هم متصل می شوند.این پی ها بعلت نقاط ضعفی که در قبال زلزله و رانش ونشست زمین دارند-برای سازه های سبک-سازه های با طبقات محدود-وبرروی خاکهایی با مقامت فشاری مجاز:1.2 - 1.5kg/cm2از نظر تجربه پیشنهاد می شوند.بدیهی است علیرغم این تمهیدات پاسخ اصلی را محاسبه دقیق کمتر شدن تنش ایجاد شده خاک زیر پی از تنش مجاز فوق باید بدهد. لایه‌های پی‌های نقطه‌ای:

زمین مناسب :با لایه های رسی با چسبندگی حداقل :c=1-1.5 kg/cm2 ویا زمین ماسه ای وشنی متراکم بازاویه اصطکاک حداقل:30 درجه بین ذرات.

توجه مهم:احداث هر سازه ای ولو سبک وکم اهمیت بر ماسه بادی-ومرطوب ولغزنده ساحلی که سطح اب زیر زمینی بالاست خطر نشست وبخصوص فرو رفتن ودفن سازه-یا واژگونی وخوابیدن سازه را در اثر پدیده روانگرایی-که در زلزله بسرعت فعال میشود دارد.

بتن مگر: با حداقل:150-200 kg/m3-عیار سیمان با ضخامت 10 تا15 سانتیمتر زیر هر فونداسیون تکی.

میلگردهای کف پی:درفواصل 15 تا 20 سانت براساس محاسیه تعدادانها وفاصله حداقل 5 تا 7 سانت از کف پی.

بتن اصلی: عیار سیمان حداقل 300-350kg/m3 .

صفحه زیر ستون (در ساختمانهای اسکلت فلزی):بر اساس محاسبه بار وحداقل با چهار پیچ ومهره مهاری در ستونهای با بار متمرکز کم وترجیحا گوشه ای.

پی مرکب[ویرایش]

پی‌هایی که بار دو تا چهار ستون را حمل می‌نمایند:این پی ها میتوانند برحسب نظر مهندس محاسب مستطیلی-یا حتی ذوذنقه ای انتخاب شوند.

پی باسکولی[ویرایش]

برای جلوگیری از چرخش فونداسیون و تیر و در کنار دیوار همسایه از فونداسیون باسکولی یا استواپییم استفاده می‌شود.منظور از کلمه باسکول سوای معنای محاسباتی ان از نظر ظاهر شکل انست که ستونها با فاصله از لبه عرضی شالوده روی ان قرار دارند.

پی نواری[ویرایش]

این پی‌هااگر در ساختمان‌های آجری مورد استفاده قرار می‌گیرد.مثلا زیر دیوار محوطه ها میتوان حداکثر عمق پی‌های نواری در حدود ۵۰ و عرض پی قدری بزرگتر از عرض دیوار روی آن می‌باشد.با شرط زمین معمولی وانچه در مقاومت های زمین در بالا اشاره شد.اما فونداسیون بتنی نواری در سازه های مهم وحتی مسکونی شرایط خاص ومهمی دارد.ابعاد باید بر اساس محاسبات نرم افزاری دقیق مشخص واجرا گردند وبه سادگی شناژزیر سری یک دیوار نیست. لایه‌های پی‌های نواری به ترتیب از پایین به بالا

شفته ریزی

کرسی چینی

شناز

ملات ماسه سیمان برای ایزولاسیون رطوبتی

قیر گونی

ملات ماسه سیمان برای پوشش روی قیر گونی

دیوار چینی اصلی

پی گسترده[ویرایش]

به پی‌هایی اطلاق می‌شود که بار چند ستون یا دیوار را که در ردیف‌ها یا امتدادهای مختلف قرار دارند به زمین منتقل می‌نمایند. پی گستره ممکن است به شکل دال مجموعه تیر_دال و... ساخته شود. باید توجه کرد که در بندر عباس با توجه به گرمای هوا باید ۳الی۴ ساعت بعد از ریختن بتن فونداسیون آبدهی بتن آغاز شود و بتن ریزی بعد از ظهر انجام گیرد. در صورت که بتن ریزی در صبح زود تا قبل از ساعت ۱۰ صبح انجام گیرد دمای بتن را با خنک کردن آب مصرفی بتن. به کار بردن سیمان مناسب با حرارت زدایی کم. پایین نگه داشتن دمای سیمان با نگهداری سیمان در سیلوهای عایق بندی شده.

کاهش دمای مصالح سنگی با انبار کردن آنها و یا آب پاشی یا دمیدن هوای سرد به آنها و نگهداری ابزار و ماشین آلات تهیه و حمل مخلوط بتن در سایه و یا آب پاشی به آنها پایین تر از ۳۲ درجه آورد. لازم به ذکر است حداقل سیمان یا مواد سیمانی در مناطق ساحلی خلیج فارس ۳۵۰kg/mو حداکثر آن ۴۲۵kg/m بتن می‌باشد. مقدار کلریدهای مصرفی در بتن مسلح باید کمتر از ۵۰۰ قسمت در میلیون باشد. میزان کل کلرید قابل حل در آب بتن سخت شده ۲۸ روزه نیز باید مطابق آیین نامه مقررات ملی ساختمان باشد.

توصیه مهم1-:بتن ریزی در هوای با دمای زیر 5 درجه سانتیگراد(یخبندان)بکلی ممنوع است وحتی با اختلاط ضد یخ توصیه نمی شود. توصیه مهم 2-حتی المقور بتن مصرفی فونداسیونها وستونها اختلاط کنترل شدهای کارخانه های مجاز وبا تراک میکسر باشد.شاید بتوان بتن ریزی یک سازه کم اهمیت یک تا دو طبقه را با اختلاط دست پذیرفت لکن سازه های با درجه متوسط ایین نامه ای به بالا حتما باید با بتن کارخانای کنترل شده وبا تراک میکسر ریخته شوند.

هر کدام از پی‌های فوق دارای رفتارهای گوناگونی در هنگام اعمال فشار می‌باشند.وبه حال نیازمند به بحث مفصل وکامل تری دارند.موارد فوق در واقع فشرده ومدخلی برای ورود باین مباحث بشمار میرود.

منابع[ویرایش]

کتاب حرفه و فن دوم راهنمایی

جستجو در ویکی‌انبار در ویکی‌انبار پرونده‌هایی دربارهٔ پی (ساختمان) موجود است.