تخته‌پوستان

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از پلمه‌پوستان)
پرش به: ناوبری، جستجو
فسیل یک چاله‌پولکی[۱] از راسته پادسُرینان[۲].

تخته‌پوستان (Placodermi) رده‌ای منقرض‌شده از ماهیان زره‌دار پیش از تاریخ بودند. ماهیان این رده از دوران سیلورین تا آخر دوونین زندگی می‌کردند.

سر و سینه‌گاه تخته‌پوستان با صفحه‌های لوح‌مانند (تخته‌مانند) زره‌داری پوشیده شده بود و بقیه بدن آن‌ها فلس‌دار یا عریان بود که میزان این پوشیدگی‌ها از یک گونه تا گونه دیگر تفاوت داشت. تخته‌پوستان از نخستین ماهیان آرواره‌دار بودند؛ آرواره آن‌ها احتمالاً از اولین قوس آبشش آن‌ها تکامل یافته است. قدیمی‌ترین سنگواره شناخته‌شده تخته‌پوستان مربوط به ۳۸۰ میلیون سال پیش است.[۳]

بیشتر تخته‌پوستان شکارچی و کف‌زی بودند. تخته‌پوستان راسته بندی‌گردنان Arthrodira البته در بخش‌های میانی و بالایی آب دریا زندگی می‌کردند. دندان‌ها و آرواره‌های تخته‌پوستان به یک‌پارچگی آرواره‌داران gnathostomes امروزی نبود.[۴]

پیش از این دانشمندان بر این باور بودند که تخته‌پوستان (نام دیگر: پَلمه‌پوستان) و ماهی استخوانی هیچ نسبت خویشاوندی با یکدیگر ندارند و ماهی استخوانی به ناگهان صاحب استخوان صورت شده است. اما با کشف تازه سنگواره‌ای متعلق به حدود ۴۱۹ میلیون سال پیش، در چین، معلوم شده که ماهی استخوانی قالب جمجمه خود را از اجداد تخته‌پوست به ارث برده است. سنگواره کشف شده در کشور چین ویژگی‌های خاص دو نوع ماهی قدیمی را هم زمان نشان می‌دهد: اولی رده تخته‌پوستان و دومی ماهی استخوانی، که در واقع نیای اولیه تمامی مهره‌داران امروزی است که در مراحل بعدی دوزیستان، پرندگان،[۵]




جانورک استنسیو


Placodermi

Pseudopetalichthys




بریندابلاسپر



خارسینگان





راین‌ماهیان





Yunnanolepis



Euantiarcha






نازک‌پوش‌ماهیان



چین‌خورده‌دندانان



بندی‌گردنان

Wuttagoonaspis



Actinolepidae




برگ‌پولکان




Phlyctaeniida


Brachythoraci


Holonema



Antineosteus



Buchanosteidae



Eubrachythoraci



Pholidosteus



Tapinosteus





دانه‌استخوان



Torosteus





Plourdosteus




دانکل‌استخوان




Brachyosteus



Erromenosteus



Gorgonichthys



Titanichthys














منابع و پانویس‌ها[ویرایش]

  1. Bothriolepis
  2. Antiarchi
  3. "Fossil reveals oldest live birth". BBC. May 28, 2008. Retrieved May 30, 2008. 
  4. Rücklin, M.; Donoghue, P. C. J.; Johanson, Z.; Trinajstic, K.; Marone, F.; Stampanoni, M. (2012). "Development of teeth and jaws in the earliest jawed vertebrates". Nature.
  5. رادیو فردا: کشف سنگواره مربوط به حدود ۴۱۹ ميليون سال پيش در چین. ۸ مهر ۱۳۹۲