خواجو

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

خواجو ( شیر ماهی )

  • نام انگلیسی: Transcaspian marinka
  • نام علمی: Schizothorax pelzami ( Kessler, 1870 )
  • پراکنش: در ایران در حوضه تجن ( خراسان ) و حوضه کویر(رودخانه لائین، چشمه روئین، چشمه گیلاس، چشمه علی دامغان)می باشد.ماهیان این جنس در آسیای مرکزی، افغانستان نیز پراکنده‌اند.
  • ویژگیهای مرفولوژیک: دندان حلقی سه ردیفی(۵٫۳.۲-۲٫۳.۵.)؛ بیشینه درازا ۳۶ سانتی مترو وزن متوسط آن‌ها ۲ کیلو گرم گزارش شده‌است. در قسمت شکمی و نزدیک باله مخرجی شکافی وجود دارد که بر اثر کنار هم قرار گرفتن فلس‌های نزدیک مخرج به وجود آمده است؛ فلس‌ها کوچک، دهان زیرین و دو زوج سبیلک دارد؛ قسمت بالای خط جانبی تیره و زیر آن به رنگ روشن است. دارای تخم‌های سمی است. تعداد شعاع‌های سخت باله پشتی ۳ عدد و شعاع‌های نرم آن ۵ عدد می‌باشد، همچنین در باله مخرجی دارای ۳ شعاع سخت و ۵ شعاع نرم است.تعداد فلس بر روی خط جانبی ۱۰۰-۹۶ عدد است.
  • تغذیه: بچه ماهیان از پلانکتون‌های جانوری و گیاهی وماهیان بالغ از نرم تنان، سخت پوستان و گیاهان آبزی نیز تغذیه می‌کنند.
  • بیو لوژی: این ماهیان در رودخانه‌ها و دریاچه‌ها زندگی کرده و در همان محل نیز تخم ریزی می‌کنند؛ زمان تخم ریزی بر حسب درجه حرارت آب، ماههای اسفند تا اواخر اردیبهشت است. درجه حرارت مناسب برای تخم ریزی ۱۸-۱۵ درجه سانتی گراد می‌باشد. تعداد تخم این ماهی را ۲۰-۲۰۰ هزار عدد تخمین می‌زنند.تخم‌ها چسبناک هستند و بر روی سنگ‌ها یا گیاهان آبزی می‌چسبند. تخم این ماهیان سمی بوده و مصرف آن کشنده‌است.
  • ارزش اقتصادی: ماهی خواجو دارای ارزش اقتصادی است.

منابع[ویرایش]

  • ستاری، مسعود. شاهسونی، داور. شفیعی، شهنام. ۱۳۸۲. ماهی‌شناسی ( ۲ ) سیستماتیک. انتشارات حق شناس.
  • عسگری، رضا. ۱۳۸۴. ماهی‌شناسی سیستماتیک. انتشارات نقش مهر.
  • وثوقی، غلامحسین. مستجیر، بهزاد. ۱۳۸۳. ماهیان آب شیرین. انتشارات دانشگاه تهران