تصویربرداری زمان‌گریز

زمان‌گریز آلما

تصویربرداری گاه‌گذر یا گاه‌گشتی یا زمان‌گریز (به انگلیسی: Time-lapse photography) شیوه‌ای است که باعث می‌شود زمان یک فیلم سریع‌تر از حالت عادی به نظر برسد، در واقع تناوب ضبط فریم‌ها در یک سکانس، کمتر از تناوب مشاهده آنها در همان سکانس است. زمانی که نتیجه کار با سرعت عادی پخش می‌شود و به نظر می‌رسد که زمان با سرعت بیشتری می‌گذرد.

مواردی که بیشتر موضوع تصویربرداری زمان‌گریز هستند شامل حرکت ابرها و اجرام آسمانی، رشد گیاهان، فساد میوه‌ها، پیشرفت ساخت سازه‌ها و تردد مردم در شهرها می‌شود.

چگونگی کارکرد

به عنوان مثال اغلب فیلم‌های سینمایی دارای نرخ فریمی شامل بیست و چهار فریم در ثانیه هستند. یعنی در هر ثانیه از یک فیلم، بیست و چهار تصویر روی پرده ظاهر می‌شود. در شرایط طبیعی، دوربین بیست و چهار تصویر را در ثانیه ضبط می‌کند و دستگاه پخش تصویر هم بیست و چهار تصویر را در ثانیه پخش می‌کند. از آنجا که سرعت ضبط و پخش یکی هستند، حرکت تصویر عادی به نظر می‌رسد.

تغییر در سرعت تصاویر روی پرده از حاصل تقسیم سرعت پخش بر سرعت دوربین محاسبه می‌شود؛ بنابراین ضبط تعداد کمتری از تصاویر در ثانیه و پخش آن با سرعت بیشتر، به گریز زمان می‌انجامد.

تُندنمایی

همچنین در این ارتباط در فیلم‌برداری از این اصول برای تُندنمایی ^{fast motion} به عنوان جلوه‌ی بصری استفاده می‌شود. تندنمایی نوع دیگری از جلوه‌های تصویری است که در آن فیلم‌برداری با سرعتی کمتر از حد معمول انجام می‌شود و سپس فیلم با سرعت عادی به نمایش درمی‌آید تا حرکات عناصر صحنه بر روی پرده تند به نظر آید.