تراتوم
| تراتوم | |
|---|---|
 | |
| یک کیست درموئیدِ کوچک (۴ سانتیمتر) در تخمدان، که هنگام سزارین کشف شد | |
| تخصص | پزشکی زنان, سرطانشناسی |
| نشانهها | برآمدگی جزئی و بدون درد[۱][۲] |
| عوارض | پیچخوردگی تخمدان, پیچش بیضه, هیدروپس فتالیس[۱][۲][۳] |
| گونهها | بالغ، نابالغ[۴] |
| علت | ناشناخته[۲] |
| روش تشخیص | بافتبرداری[۲] |
| تشخیص افتراقی | لیپوم, کیست درموئید, اسپینا بیفیدا[۵] |
| درمان | جراحی، شیمیدرمانی[۵][۶] |
| فراوانی | ۱ در هر ۳۰٬۰۰۰ نوزاد (دنبالچه)[۷] |
تراتوم (Teratoma) گونهای تومور نادر و شگفتانگیز از دستۀ تومورهای سلولهای زایا است که میتواند بافتهای نامربوطی مانند مو، دندان، استخوان و ماهیچه را در درون خود پدید آورد؛ یعنی سلولهای اولیهای که توانایی تبدیل شدن به هر اندامی از بدن را دارند، دچار خطای رشد شده و تودهای نامتعارف در بخشهایی چون تخمدان، بیضه یا دنبالچه شکل میدهند.
تراتوم نوعی نئوپلاسم است که از چند نوع بافت گوناگون، مانند مو، ماهیچه، دندان یا استخوان تشکیل میشود.[۴] تراتومها معمولاً در دنبالچه (جایی که با نام تراتوم خاجیدنبالچهای شناخته میشود)، تخمدان یا بیضه شکل میگیرند.[۴]
تراتوم شامل سلولها و بافتهای نارس یا رسیده قابل تشخیص میباشد، که نشانگر وجود بیش از یک لایه زایا و حتی هر سه لایه زایا میباشد. منشأ تراتومها از سلولهای تمامتوانی از آنها که به طور طبیعی در تخمدان و بیضه وجود دارند، و گاهی از آنها که به طور غیرطبیعی در بقایای رویانی بازداشتهشده در خط وسط هستند، میباشد. این سلولها ظرفیت تمایز به انواع سلولهایی که در بزرگسالی در بدن یافت میشوند را دارند. بنابراین کاملاً طبیعی است که نئوپلاسمی ایجاد شود که کاملاً نامنظم و بههمریخته تکههایی از استخوان، اپیتلیوم، ماهیچه، چربی، عصب و سایر بافتها را تقلید نماید.[۸]
نشانهها
[ویرایش | اشتراکگذاری]اگر اندازهٔ تومور کوچک باشد، نشانهها ممکن است بسیار ناچیز باشند.[۲] تراتوم بیضه ممکن است خود را به صورت تودهای بدون درد نشان دهد.[۱] عوارض این بیماری میتواند شامل پیچخوردگی تخمدان، پیچش بیضه یا هیدروپس فتالیس باشد.[۱][۲][۳]
علت و تشخیص
[ویرایش | اشتراکگذاری]تراتومها دستهای از تومور سلول زایا به شمار میروند (توموری که از یاختههای تولیدکنندهٔ اسپرم یا تخمک ریشه میگیرد).[۴][۹] این تومورها به دو گونه بخش میشوند: بالغ و نابالغ.[۴] تراتومهای بالغ شامل کیستهای درموئید هستند و بهطور کلی در شمار تومورهای خوشخیم جای میگیرند.[۹] تراتومهای نابالغ ممکن است سرطانی باشند.[۴][۱۰] بیشتر تراتومهای تخمدان از نوع بالغ هستند.[۱۱] در بزرگسالان، تراتومهای بیضه عموماً ماهیت سرطانی دارند.[۱۲] تشخیص قطعی بیماری بر پایهٔ بافتبرداری انجام میپذیرد.[۲]
درمان
[ویرایش | اشتراکگذاری]درمان تراتومهای دنبالچه، بیضه و تخمدان عموماً با جراحی انجام میشود.[۵][۶][۱۳] تراتومهای بیضه و تراتومهای نابالغ تخمدان نیز بارها با شیمیدرمانی مداوا میشوند.[۶][۱۱]
همهگیرشناسی
[ویرایش | اشتراکگذاری]تراتوم در دنبالچه در نزدیک به یک مورد از هر ۳۰٬۰۰۰ نوزاد رخ میدهد و از این رو یکی از شایعترین تومورها در این ردهٔ سنی است.[۵][۷] ابتلای جنس مؤنث بیشتر از مذکر دیده میشود.[۵] تراتومهای تخمدان حدود یکچهارم از تومورهای تخمدان را تشکیل میدهند و معمولاً در میانسالی شناسایی میشوند.[۱۱] تراتومهای بیضه نیز نزدیک به نیمی از موارد سرطان بیضه را تشکیل میدهند.[۱۴] این عارضه در هر دو گروه کودکان و بزرگسالان ممکن است رخ دهد.[۱۵] نام این بیماری از واژهٔ یونانی به معنای هیولا یا آسیبآفرین[۱۶] به همراه پسوند «ـوما» (oma-) برای تومورها گرفته شده است.
تراتومها میتوانند مسبب یک بیماری خودایمنی به نام آنسفالیت ضد گیرندهٔ انامدیای شوند. در این حالت، تومور ممکن است دربردارندهٔ یاختههای بی با ویژگی ویژهٔ واکنش به گیرندهٔ انامدیای باشد.[۱۷]
پس از عمل جراحی برداشتن تراتوم، احتمال بازگشت و رشد دوبارهٔ آن در همان موضع یا اندامهای همجوار وجود دارد.[۱۸]
گونهها
[ویرایش | اشتراکگذاری]تراتوم بالغ
[ویرایش | اشتراکگذاری]
تراتوم بالغ توموری با درجهٔ صفر به شمار میآید. این تراتومها از دید ساختاری و بافتشناسی دگرگونیهای فراوانی دارند و ممکن است توپر، کیستی یا ترکیبی از هر دو حالت باشند. تراتوم بالغ اغلب دارای چندین نوع بافت ناهمسان از جمله پوست، ماهیچه و استخوان است. پوست ممکن است پیرامون کیست را فراگیرد و موهای فراوان بر آن بروید . تراتومهای بالغ عموماً خوشخیم هستند و تنها ۰٫۱۷ تا ۲ درصد از کیستهای تراتوم بالغ دچار دگرگونی بدخیم میشوند.[۱۹]
تراتوم نابالغ
[ویرایش | اشتراکگذاری]تراتوم نابالغ همتای بدخیم تراتوم بالغ است و از بافتهای نارسی شکل یافته که معمولاً ویژگیهای بافتشناختی بیماریزاد در لایههای ابتدایی یا جنینیِ اکتودرم عصبی را نشان میدهند. تراتوم نابالغ دارای یکی از پایینترین نرخهای جهش پیکری در میان انواع تومورهاست و در نتیجهٔ یکی از پنج سازوکار میوز پدید میآید.[۲۰]
گلیوماتوز صفاقی
[ویرایش | اشتراکگذاری]گلیوماتوز صفاقی، که با رسوب یاختههای گلیال بالغ در صفاق آشکار میشود، تقریباً همیشه در پیوند با تراتوم تخمدان دیده میشود. بررسیهای ژنتیکی توالی اگزوم نشان داده است که این پدیده از دید ژنتیکی با تومور اولیهٔ تخمدان یکسان است و از یاختههایی گسترش مییابد که از تراتوم تخمدان رها شدهاند.[۲۰]
کیست درموئید
[ویرایش | اشتراکگذاری]یک کیست درموئید در واقع تراتومی کیستی و بالغ است که تارهای مو (گاهی بسیار فراوان) و سازههای دیگری شبیه پوست طبیعی و سایر بافتهای مشتق از اکتودرم را در خود دارد. این واژه بیشتر برای نامیدن تراتومهای روی مفصلهای رشتهای و درون تخمدان زنان به کار میرود.[نیازمند منبع]
جنین در جنین و تراتوم جنینگون
[ویرایش | اشتراکگذاری]جنین در جنین و تراتوم جنینگون از صورتهای کمیاب تراتومهای بالغ هستند که دربردارندهٔ یک یا چند بخش همانند یک جنین دگرریخت میباشند. هر دو حالت میتوانند دارای سامانهها و اندامهای کامل، یا حتی بخشهای بزرگی از بدن مانند بالاتنه یا اندامهای حرکتی باشند یا اینگونه به چشم آیند. تفاوت جنین در جنین با تراتوم جنینگون در دارا بودن نمایی آشکار از ستون مهرهها و تقارن دوجانبه است.[۲۱]
بیشتر مراجع بر این باورند که تراتومهای جنینگون نوع بسیار رشدیافتهای از تراتوم بالغ هستند، اما خاستگاه طبیعی جنین در جنین همچنان محل بحث است.[۲۱] گزارشها نشان میدهد که تراتوم جنینگون بیشتر در تخمدان (توسط پزشکان زنان) و جنین در جنین بیشتر در فضای پشت صفاق (توسط جراحان عمومی) مشاهده میشود. جنین در جنین معمولاً به صورت رویانی تعبیر شده است که در درون همزاد دوقلوی خود رشد میکند. از این رو، این وضعیت پیامد عارضهای خاص در روند دوقلوزایی قلمداد میشود که ذیل عنوان دوقلوی انگلی ردهبندی میگردد. در بیشتر موارد، جنین در جنین درون یک کیست سرشار از مایع در داخل تراتوم بالغ جای گرفته است.[۲۲][۲۳][۲۴][۲۵] کیستهای موجود در تراتومهای بالغ ممکن است اندامهای تا اندازهای تکاملیافته را در خود داشته باشند؛ از جمله گزارشهایی از وجود بخشی از کاسه مغز، استخوانهای دراز و حتی قلبی بدوی با ضربان ثبت شده است.[۲۶][۲۷]
صرفنظر از اینکه جنین در جنین و تراتوم جنینگون یک ماهیت واحد باشند یا دو پدیدهٔ جداگانه، تفاوت روشنی با بارداری خارج رحمی دارند و نباید با آن اشتباه شوند.
استروما اواری (گواتر تخمدان)
[ویرایش | اشتراکگذاری]استروما اواری (که با عنوان گواترِ تخمدان نیز شناخته میشود) گونهای کمیاب از تراتوم بالغ است که بیشترین بخش آن را بافت تیروئید تشکیل میدهد.[۲۸]
اپیگناتوس
[ویرایش | اشتراکگذاری]اپیگناتوس تراتوم نادری است که در محوطهٔ دهانیحلقی و در دوران جنینی در رحم شکل میگیرد و در هنگام تولد به شکل تودهای که از دهان بیرون زده نمود مییابد. در صورت درمان نشدن، امکان نفس کشیدن برای نوزاد نخواهد بود. به عنوان مداوای اولیه، انجام فرایندی تخصصی به نام روش اکسیت توصیه میشود.
تراتومهای جنینی
[ویرایش | اشتراکگذاری]تراتومها ممکن است در نوزادان، کودکان و بزرگسالان یافت شوند. مواردی که سرچشمهٔ جنینی دارند بیشتر در نوزادان تازهمتولدشده، در کودکان کمسنوسال، و از زمان کاربرد عمومی سونوگرافی، درون رحم مادر و در جنینها شناسایی میشوند.
شایعترین تراتومهای جنینیِ تشخیصدادهشده شامل تراتوم خاجیدنبالچهای (انواع آلتمن ۱، ۲ و ۳) و تراتومهای ناحیهٔ گردن هستند. از آنجا که این تومورها از تنهٔ جنین به درون کیسهٔ آبِ پیرامون پیشروی میکنند، در آزمونهای معمول سونوگرافیِ پیش از زایمان به آسانی دیده میشوند. در نقطهٔ مقابل، تومورهایی که در درون بافتهای جنین جای گرفتهاند با سونوگرافی بهسختی قابل مشاهدهاند؛ از این رو برای تشخیص آنها تصویربرداری امآرآی از رحم باردار آگاهیهای دقیقتری فراهم میآورد.[۲۹][۳۰]
عوارض
[ویرایش | اشتراکگذاری]تراتومها خطری متوجه جنین نمیکنند مگر اینکه پدیدهٔ اثر تودهای بروز کند یا حجم زیادی از گردش خون از تومور عبور نماید (پدیدهای که با نام دزدی عروقی شناخته میشود). اثر تودهای بیشتر با مسدود ساختن مسیرهای طبیعی جریان مایعات در اندامهای مجاور همراه است. از سوی دیگر، دزدی عروقی بار سنگینی بر قلب جنین در حال رشد میگذارد و حتی ممکن است به نارسایی قلبی بینجامد؛ از این رو این روند باید به دقت با اکوکاردیوگرافیِ جنین پایش شود.
منابع
[ویرایش | اشتراکگذاری]- 1 2 3 4 Raja SG (2007). Access to Surgery: 500 single best answer questions in general and systematic pathology (in English). PasTest Ltd. p. 508. ISBN 978-1-905635-36-8.
- 1 2 3 4 5 6 7 "Sacrococcygeal Teratoma". NORD (National Organization for Rare Disorders). 2007. Retrieved 20 December 2017.
- 1 2 Millet I, Perrochia H, Pages-Bouic E, Curros-Doyon F, Rathat G, Taourel P (2014). "CT and MR of Benign Ovarian Germ Cell Tumours". In Saba L, Acharya UR, Guerriero S, Suri JS (eds.). Ovarian Neoplasm Imaging (in English). Springer Science & Business Media. p. 165. ISBN 978-1-4614-8633-6.
- 1 2 3 4 5 6 "NCI Dictionary of Cancer Terms". National Cancer Institute. 2011-02-02. Retrieved 20 December 2017.
- 1 2 3 4 5 Davies M, Inglis G, Jardine L, Koorts P (2012). Antenatal Consults: A Guide for Neonatologists and Paediatricians - E-Book (in English). Elsevier Health Sciences. p. 298. ISBN 978-0-7295-8108-0.
- 1 2 3 Price P, Sikora K, Illidge T (2008). Treatment of Cancer (in English) (Fifth ed.). CRC Press. p. 713. ISBN 978-0-340-91221-8.
- 1 2 Corton MM, Leveno KJ, Bloom SL, Hoffman BL (2014). Williams Obstetrics 24/E (EBOOK) (in English). McGraw Hill Professional. p. Chapter 16. ISBN 978-0-07-179894-5.
- ↑ آسیبشناسی پایه رابینز[نیازمند یادکرد دقیق]
- 1 2 "Mature teratoma". National Cancer Institute. 2011-02-02. Retrieved 20 December 2017.
- ↑ Noor MR, Hseon TE, Jeffrey LJ, eds. (2014). "Ovarian Germ Cell Tumors". Gynaecologic Cancer: A Handbook for Students and Practitioners (in English). CRC Press. p. 446. ISBN 978-981-4463-06-5.
- 1 2 3 Falcone T, Hurd WW (2007). Clinical Reproductive Medicine and Surgery (in English). Elsevier Health Sciences. p. 749. ISBN 978-0-323-03309-1.
- ↑ Oyasu R, Yang XJ, Yoshida O (2009). Questions in Daily Urologic Practice: Updates for Urologists and Diagnostic Pathologists (in English). Springer Science & Business Media. p. 253. ISBN 978-4-431-72819-1.
- ↑ Hillard PJ, Hillard PA (2008). The 5-minute Obstetrics and Gynecology Consult (in English). Lippincott Williams & Wilkins. p. 140. ISBN 978-0-7817-6942-6.
- ↑ Hart I, Newton RW (2012). Endocrinology (in English). Springer Science & Business Media. p. 157. ISBN 978-94-010-9298-2.
- ↑ McDougal WS, Wein AJ, Kavoussi LR, Partin AW, Peters CA, Ramchandani P (2011). Campbell-Walsh Urology (in English) (10th ed.). Elsevier Health Sciences. p. 663. ISBN 978-1-4557-2317-1.
- ↑ Chang AE, Ganz PA, Hayes DF, Kinsella T, Pass HI, Schiller JH, Stone RM, Strecher V (2007). Oncology: An Evidence-Based Approach (in English). Springer Science & Business Media. p. 848. ISBN 978-0-387-31056-5.
- ↑ Makuch M, Wilson R, Al-Diwani A, Varley J, Kienzler AK, Taylor J, et al. (March 2018). "N-methyl-D-aspartate receptor antibody production from germinal center reactions: Therapeutic implications". Annals of Neurology. 83 (3): 553–561. doi:10.1002/ana.25173. PMC 5925521. PMID 29406578.
- ↑ Choi KW, Jeon WJ, Chae HB, Park SM, Youn SJ, Shin HM, et al. (September 2003). "[A recurred case of a mature ovarian teratoma presenting as a rectal mass]" (PDF). The Korean Journal of Gastroenterology=Taehan Sohwagi Hakhoe Chi (in Korean). 42 (3): 242–245. PMID 14532748.
- ↑ Mandal S, Badhe BA (2012). "Malignant transformation in a mature teratoma with metastatic deposits in the omentum: a case report". Case Reports in Pathology. 2012 568062. doi:10.1155/2012/568062. PMC 3469088. PMID 23082264.
- 1 2 Heskett MB, Sanborn JZ, Boniface C, Goode B, Chapman J, Garg K, et al. (June 2020). "Multiregion exome sequencing of ovarian immature teratomas reveals 2N near-diploid genomes, paucity of somatic mutations, and extensive allelic imbalances shared across mature, immature, and disseminated components". Modern Pathology. 33 (6): 1193–1206. doi:10.1038/s41379-019-0446-y. PMC 7286805. PMID 31911616.
- 1 2 خطای یادکرد: خطای یادکرد:برچسب
<ref> غیرمجاز؛ متنی برای یادکردهای با نامGonzalez-Crussi1982وارد نشده است. (صفحهٔ راهنما را مطالعه کنید.). - ↑ Abbott TM, Hermann WJ, Scully RE (1984). "Ovarian fetiform teratoma (homunculus) in a 9-year-old girl". International Journal of Gynecological Pathology. 2 (4): 392–402. doi:10.1097/00004347-198404000-00007. PMID 6724790.
- ↑ Saito K, Katsumata Y, Hirabuki T, Kato K, Yamanaka M (2007). "Fetus-in-fetu: parasite or neoplasm? A study of two cases". Fetal Diagnosis and Therapy. 22 (5): 383–388. doi:10.1159/000103301. PMID 17556829. S2CID 57099054.
- ↑ Kajbafzadeh AM, Baharnoori M (October 2006). "Fetus in fetu". The Canadian Journal of Urology. 13 (5): 3277–3278. PMID 17076951.
- ↑ Chua JH, Chui CH, Sai Prasad TR, Jabcobsen AS, Meenakshi A, Hwang WS (November 2005). "Fetus-in-fetu in the pelvis: report of a case and literature review" (PDF). Annals of the Academy of Medicine, Singapore. 34 (10): 646–649. PMID 16382253.
- ↑ Lee YH, Kim SG, Choi SH, Kim IS, Kim SH (December 2003). "Ovarian mature cystic teratoma containing homunculus: a case report" (PDF). Journal of Korean Medical Science. 18 (6): 905–907. doi:10.3346/jkms.2003.18.6.905. PMC 3055135. PMID 14676454. Archived from the original (PDF) on 2011-07-22.
- ↑ Kazez A, Ozercan IH, Erol FS, Faik Ozveren M, Parmaksiz E (August 2002). "Sacrococcygeal heart: a very rare differentiation in teratoma". European Journal of Pediatric Surgery. 12 (4): 278–280. doi:10.1055/s-2002-34483. PMID 12369008. S2CID 260136953.
- ↑ Frysak Z, Schovanek J, Halenka M, Metelkova I, Duskova M, Karasek D (2016). "Ovarian Goiter as a Rare Cause of Hyperthyroidism". Acta Endocrinologica. 12 (3): 335–338. doi:10.4183/aeb.2016.335. PMC 6535264. PMID 31149110.
- ↑ Danzer E, Hubbard AM, Hedrick HL, Johnson MP, Wilson RD, Howell LJ, et al. (October 2006). "Diagnosis and characterization of fetal sacrococcygeal teratoma with prenatal MRI". AJR. American Journal of Roentgenology. 187 (4): W350–W356. doi:10.2214/AJR.05.0152. PMID 16985105.
- ↑ Kocaoglu M, Frush DP (2006). "Pediatric presacral masses". Radiographics. 26 (3): 833–857. doi:10.1148/rg.263055102. PMID 16702458.