کوهستان (بهشهر)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
کوهستان
اطلاعات کلی
کشور ایران
استانمازندران
شهرستانبهشهر
بخشمرکزی
دهستانکوهستان (بهشهر)
نام محلیکوسان
نام‌های قدیمیکوسان. طوسان
مردم
جمعیت۱۶۵۹ نفر (سرشماری ۹۵)
اطلاعات روستایی
کد آماری۰۱۷۵۳۴
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۱۱۳۴۶۴

کوهستان یکی از روستاهای استان مازندران، واقع در بخش مرکزی شهرستان بهشهر است و در ۱۵ کیلومتری جاده نکا به بهشهر قرار دارد.

فاصله تا رستمکلا ۲٫۵ کیلومتر است.

این روستا دارای آثار بسیار تاریخی می‌باشد. قلعه شاه نشین، بقعه سادات بابلکانی ،آتشکده کوسان، چشمه، بیت آیت الله کوهستانی، گلدسته تاریخی، محراب مسجد جامع، خانه تاریخی حاج کوسانی از جمله اماکن تاریخی این روستا هستند. وجود چشم‌اندازهای زیبا و جنگل هیرکانی نیز موقعیت ویژه ای به این روستا داده‌است.

آئین مجمع گذاری و اطعام دهی سنتی روستای کوهستان شهره ملی دارد. این مراسم با اسناد موجود قدمتی نزدیک به سه قرن دارد و در فهرست آثار ناملموس ملی ایران به ثبت رسیده.

این مراسم سنتی در شبهای محرم در روستا برگزار شده و سالانه از جای جای ایران افراد زیادی برای حضور در این مراسم حضور پیدا میکنند.

این سنت جزو ده سنت برتر آئین عاشورایی[۱] کشور نیز برشمرده میشود.

کوهستان از نگاه دیگری هم زبانزد است.

وجود بیش از بیست مرغداری از صنایع مرغ مادر، اجداد و گوشتی، دانشگاه آزاد اسلامی، معدن سنگ، کارخانه شن و ماسه، کارخانه سنگ‌شکن، کارخانه سنگ آنتیک و مرمر، کارخانه بتن آماده، پمپ بنزین، رستوران اکبر جوجه، تالار و رستوران اشرفی، تالار نفیس، بزرگترین گلخانه کاکتوس مادر شمال کشور و… این روستا را نسبت به سایر روستاها متمایز نموده.

انار پرآوازه‌ترین محصول ارگانیک این روستاست. مرکبات، برنج، گندم، سیفی جات، عسل و دامداری و داروری از مهم‌ترین محصولات کوهستان بشمار می‌آید.

حوزه علیمه کوهستان] با قدمتی نزدیک به یک قرن یکی از معروف‌ترین حوزه‌های کشور در زمان خود می‌باشد که امروزه بازدید کنندگان زیادی از سراسر کشور دارد.

این روستا در منطقه‌ای واقع شده‌است که شامل روستاهای کلت، گرجی‌محله، آسیاب‌سر، کوهستان، و تروجن به‌علاوه رستم‌کلا می‌باشد. آثار یافت شده و موجود در این منطقه به دوران بسیار دوری برمی‌گردد؛ از جمله غار تاریخی هوتو و کمربند و آثار قلعه‌های پیش از اسلام و قبرستان و آتش‌کده قبل از اسلام و گوهرتپه می‌توان نام برد.

منطقهٔ «کوسان» یا همان کوهستان، دارای قدمت بسیار زیادی است و تاریخ آن به قبل از اسلام و حتی قبل از تاریخ بر می‌گردد. کوسان بی نقطه بر وزن سوزان نام شخصی بوده نائی و نی نواز که در زمان یکی از سلاطین قدیم می‌زیست و کوسان نوعی از خوانندگی را نیز گویند.

به‌طور کلی ناحیه جنوبی دریای مازندران به ویژه اطراف بهشهر از گذشته بسیار دور از اهمیّت سیاسی، تاریخی و نظامی فوق‌العاده‌ای برخوردار بوده‌است. بررسی و کاوش‌هایی که در سواحل دریای مازندران مانند غارِ هوتو و غار کمربند، که نزدیک آبادیِ «شهید آباد» (تروجن) که در کوهستان قرار دارد، انجام گرفته قدمت این ناحیه را به دوره غارنشینیِ بشر رسانده‌است.

بنا بر گواهی تاریخ، قریه‌ای که اکنون به کوهستان معروف است زمانی «طوسان» نام داشت که به دست «طوس نوذر» که از خاندان «کیانیان» بوده بنیاد شده‌است.

و سبب بنایش را آن دانند که طوس نوذر فرمانده لشکر «کیخسرو» بود که در امور سلطنتی همواره کار شکنی می‌نموده و با «فریبرز» پسر «کیکاوس» هم آهنگی نشان می‌داد، از این رو هنگامی که کیخسرو بر حریفان خود غالب شد با جمعی از آل نوذر به جانب طبرستان روانه شد و مدتی را در بیشه «ناروَن»، که یکی از نواحی طبرستان بود، پناه گرفت و چندی بعد قصبه‌ای در «پنجاه هزار» در محلّی که معروف به کوسان بود، ساخت و آن را «طوسان» نامید. بعد از حمله اعراب و مسلمانان به سرزمین ایران «باو» نوه «کیوس» از یزدگرد سوم در ری جدا شد و به کوسان رفت و ظاهراً قصد داشت پس از جمع‌آوری سپاه به یزدگرد بپیوندد و با مسلمانان نبرد کند ولی به این آرزوی خود نرسید زیرا که یزدگرد به سرزمین خراسان رسید و در همان‌جا کشته شد. آنگاه که جریان قتل یزدگرد به گوش وی رسید در آتشکده کوسان گوشه نشینی اختیار کرده و با سر تراشیده به نیایش و عبادت مشغول شد.

طوسان طوسان (اِخ) نام محلی که برحسب روایت، طوس نوذر سردار کیخسرو ساخت در محلی که کوسان نام داشت و آن در ناحیهٔ پنجاه هزار مازندران است. (کتاب مازندران و استراباد رابینو فصل۷ ص۱۶۰ بخش انگلیسی)

کوسان (اِخ) نام قصبه ای باشد از مازندران (برهان)(ناظم الاطباء) همان کوس (آنندراج) همان کوس یعنی قصبهٔ مازندران (فرهنگ رشیدی)

رابینو آرد:دِه کوسان که کنار رودخانه کوسان در چهار میلی غربی اشرف می‌باشد. ابن اسفندیار می‌نویسد: کوسان در پای قلعهٔ آب دارا واقع بود. این قلعه بدون شک همان قلعهٔ دارا (دز دارا) است که نزدیک آن قریه مرزن آباد واقع بوده و گفته‌اند طوس نوذر که فرمانده لشکر کیخسرو بود قصبه ای در پنجاه هزار ساخت در محلی که معروف به کوسان بود آن را طوسان نامید. محل قلعه ای که او ساخته بود هنوز تا زمان ابن اسفندیار در هنگامی که لومان دون خوانده می‌شد معلوم بود. کیوس جد باو (باقر) در این نقطه آتشکده ای ساخت. کوسان در قرن نهم هجری اقامتگاه سادات بابلکانی بود. (مازندران و استرآباد رابینو ترجمهٔ وحیدمازندرانی ص۲۱۵) از آثار به جای مانده تاریخی به دست می‌آید که مردم طبرستان در زمان ساسانیان پیرو دین زرتشت بوده‌اند. در کوهستان نیز آتشکده‌ای از دوره ساسانیان به جا مانده‌است که بنای آن را به «کیوس جدباو» نسبت داده‌اند. در زمان قبادِ ساسانی چند جای از مازندران و طبرستان آباد شد و از آن جمله آتشکده شهر کوسان بود که به دست کیوس فرزند بزرگ قباد و برادر انوشیروان در موقع حکمرانی او در قسمت طبرستان و مازندران بنیاد گردید. نقطه‌ای که آتشکده ساخت هنوز بقایای آن در روستای کوهستان (وجود دو قلعه تاریخی در ضلع جنوبی) باقی است و به همان نام خوانده می‌شود.[۲][۳][۴][۵]

http://www.iribnews.ir/fa/news/1955020/%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%D8%AA-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D9%87%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87%D8%B4%D9%87%D8%B1[۶]

منابع[ویرایش]

  1. تابناک. «ده سنت برتر عاشورایی».
  2. «مراسم مجمه گذاری سنتی روستای کوهستان».
  3. خزر، آوای (۱۳۹۶/۰۷/۱۲–۱۷:۴۸). «مجمع‌گذاری؛ رسم 300 ساله روستای «کوهستان» بهشهر در محرم». fa. دریافت‌شده در 2019-08-02. تاریخ وارد شده در |تاریخ= را بررسی کنید (کمک)
  4. «جزء خوانی قرآن در روستای کوهستان بهشهر». ایسنا. ۲۰۱۹-۰۵-۲۴. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۸-۰۲.
  5. www.tabnak.ir https://www.tabnak.ir/fa/news/834641/آیین-مجمع-پلا-روستای-کوهستان-بهشهر. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۸-۰۲. پارامتر |عنوان= یا |title= ناموجود یا خالی (کمک)
  6. www.iribnews.ir http://www.iribnews.ir/fa/news/1955020/%D8%B7%D8%A8%DB%8C%D8%B9%D8%AA-%D9%BE%D8%A7%DB%8C%DB%8C%D8%B2%DB%8C-%D8%B1%D9%88%D8%B3%D8%AA%D8%A7%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D9%87%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D9%86-%D8%A8%D9%87%D8%B4%D9%87%D8%B1. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۸-۲۰. پارامتر |عنوان= یا |title= ناموجود یا خالی (کمک)