کلئیستنس

کلئیستنس
Κλεισθένης
نیم‌تنهٔ امروزی کلئیستنس، مشهور به «پدر دموکراسی آتنی»، در معرض دید در خانه ایالتی اوهایو، کلمبوس، اوهایو
آرکنت اپونیموس آتن
پس از	میلتیاد
پیش از	هیپّیاس
اطلاعات شخصی
زاده	حدود ۵۷۰ پیش از میلاد
درگذشته	حدود ۵۰۸ پیش از میلاد
خویشاوندان	آلکمئونی‌ها
تا تاریخ ۵۲۵ پیش از میلاد – ۵۲۴ پیش از میلاد

کلئیستنس (به یونانی کهن: Κλεισθένης) سیاستمدار و اصلاح‌گر برجستهٔ آتن باستان بود که پس از اصلاحات سولون، مجموعه‌ای از تغییرات ساختاری انجام داد تا نفوذ اشراف محدود و مشارکت شهروندان در حکومت گسترش یابد. او با ایجاد نظام محلی دموکراتیک در سراسر آتیکا و سپردن پذیرش شهروندان به انجمن‌های محلی، پایه‌های دموکراسی آتنی را استوار کرد.

زندگی شخصی

کلئیستنس یکی از اشراف آتن باستان از خاندان آلکمئونید بود. او به این سرشناس است که با اصلاح قوانین آتن باستان در سال ۵۰۸ پیش از میلاد، زمینه را برای دموکراسی فراهم کرد. به خاطر همین سوابق، تاریخ‌نگاران او را به عنوان «پدر دموکراسی آتنی» نامگذاری کرده‌اند.

پدربزرگ مادری او کلئیستنس سیکونی، جبار شهر سیکون بود. او همچنین معروف است که قدرت عوام را بیشتر کرده و به نفوذ اشراف آسیب رسانده است. او همچنین عموی مادر پریکلس و پدربزرگ مادری آلکیبیادس بود. زندگی سیاسی وی رهبری جریان مخالف هیپیاس (پسر پیسیستراتوس) را به عهده داشت و با کمک کلئومنس پادشاه اسپارت توانست هیپیاس را سرنگون کند.

اصلاحات

بعد از اصلاحات سولون، کلئیستنس که از وفاداری مردم به اخلاق هومری اندیشناک بود اقدام به اصلاحاتی پیچیده‌تر کرد. او پس از به قدرت رسیدن، ساختار سیاسی قبیله‌ای آتن را دگرگون کرده و آن را از چهار قبیله، به ده بخش تبدیل کرد. به گزارش هرودوت او با «وارد کردن مردم در حزب خودش» در جنگ قدرت در برابر سایر احزاب اشرافی پیروز شد. اصلاحات پیچیدهٔ او به گونه‌ای بود که احزاب اشرافی نتوانند از حمایت‌های همیشگی خود برخوردار شوند. او برای از بین بردن این حمایت‌ها حکومت محلی دموکراتیکی را در آتیکا (کل منطقه شهری و روستایی تحت فرمان آتن) تأسیس کرد و مسئولیت پذیرش افراد به عنوان شهروند را به انجمن‌های محلی تازه‌تأسیس سپرد. پذیرش افراد به عنوان شهروند بحث بسیار مهمی بود که سابقاً فقط در اختیار انجمن‌های اشرافی بود.

سرنوشت

از سرنوشت کلئیستنس پس از این اقدامات چیزی گفته نشده است. شاید به سرنوشت استراسیزم (تبعید) دچار شده باشد.

میراث

بسیاری از صاحب‌نظران عصر جدید، او را پایه‌گذار نظام‌های سیاسی امروزین می‌دانند.

جستارهای وابسته

• دموکراسی آتنی
• سولون
• اخلاق هومری

منابع

• اروین، ترنس (۱۴۰۲). تاریخ فلسفهٔ غرب (۱): تفکر در دورهٔ باستان. ج. ۱. ترجمهٔ حسن فتحی. سمت.{{cite book}}: نگهداری یادکرد:تاریخ به‌طور خودکار ترجمه‌شده (رده)