کرناتکه

کَرناتَکه ಕನಾ೯ಟಕ
ایالت
مهر
ایالت کَرناتَکه هند
مختصات:
کشور	هند
مرکز	بنگالورو
بزرگ‌ترین شهر	بنگالورو
تأسیس	۱ نوامبر ۱۹۵۶
مساحت
• کل	۱۹۱۷۹۱ کیلومتر مربع (۷۴۰۵۱ مایل مربع)
جمعیت  (۲۰۱۱)
• کل	۶۱۱۳۰۷۰۴
• تراکم	۳۲۰/کیلومتر مربع (۸۳۰/مایل مربع)
منطقهٔ زمانی	یوتی‌سی ۰۵:۳۰+ (IST)
کد ایزو ۳۱۶۶	IN-KA
وبگاه	www.karnataka.gov.in/Pages/Default.aspx

کَرناتَکه (کانارا:ಕನಾ೯ಟಕ) یکی از ایالت‌های جنوبی کشور هند است. مرکز این ایالت شهر بنگالورو (یا همان بنگلور) است، بنگالورو شهری با جمعیت تقریباً ۶ میلیونی در هندوستان است. بسیاری از مردم این ایالت به زبان کانارا گفتار می‌کنند. این ایالت در گذشته ایالت میسور نام داشته که در سال ۱۹۷۳ به‌طور رسمی به کرناتکه تغییر نام پیدا کرده‌است.

کارناتاکا ایالتی در منطقه جنوب غربی هند است. این ایالت در ۱ نوامبر ۱۹۵۶ با تصویب قانون سازماندهی مجدد ایالت‌ها به عنوان ایالت میسور تشکیل شد و در سال ۱۹۷۳ به کارناتاکا تغییر نام داد. این ایالت از غرب با دریای لاکشادویپ، از شمال غربی با گوا، از شمال با ماهاراشترا، از شمال شرقی با تلانگانا، از شرق با آندرا پرادش، از جنوب شرقی با تامیل نادو و از جنوب غربی با کرالا هم‌مرز است. کارناتاکا با ۶۱,۱۳۰,۷۰۴ نفر جمعیت در سرشماری سال ۲۰۱۱، هشتمین ایالت بزرگ از نظر جمعیت است که شامل ۳۱ بخش می‌شود. بنگلور، پایتخت ایالت، با ۱۵,۲۵۷,۰۰۰ نفر جمعیت، بزرگترین شهر کارناتاکا است.

اقتصاد کرناتاکا یکی از پرثمرترین کشور است با تولید ناخالص داخلی دولت (GSDP) 25.01 تریلیون (US $ 300 میلیارد) و GSDP هر نفری 332.926 (US $ 3,900) برای سال مالی 2023-24 . ایالت رشد GSDP 10.2٪ را برای همان سال مالی تجربه کرد. بعد از بنگلور اوربان، بخش دکشینا کانادایی هوبلی دارواورد و منطقه بِلگاوی بیشترین درآمد را به ایالت می دهند. بنگلور پایتخت این ایالت به خاطر کمک های عظیم خود به بخش فناوری اطلاعات کشور به به دره سیلیکون هند شناخته می شود. در سال 2007، در کل 1,973 شرکت در ایالت در بخش فناوری اطلاعات شرکت کرده اند.

کارناتاکا تنها ایالت جنوبی است که با هر چهار ایالت خواهرخوانده دیگر در جنوب هند مرز زمینی دارد. مساحت این ایالت ۱۹۱٬۷۹۱ کیلومتر مربع (۷۴٬۰۵۱ مایل مربع) مربع است که 5.83 درصد از کل مساحت جغرافیایی هند را تشکیل می‌دهد. این ایالت ششمین ایالت بزرگ هند از نظر مساحت است. زبان کنادا، یکی از زبان‌های کلاسیک هند، رایج‌ترین زبان و زبان رسمی این ایالت است. سایر زبان‌های اقلیتی که به آنها صحبت می‌شود عبارتند از اردو، کنکانی، مراتی، تولو، تامیل، تلوگو، مالایایی، کوداوا و بیری. کارناتاکا همچنین شامل برخی از تنها روستاهای هند است که در آنها زبان سانسکریت عمدتاً صحبت می‌شود .

معبد مالیکارجونا و معبد کاشی ویشواناتا در پاتاداکال، که به ترتیب توسط پادشاهان امپراتوری چالوکیا و امپراتوری راشتراکوتا ساخته شده‌اند، در فهرست میراث جهانی یونسکو قرار دارند.

اگرچه چندین ریشه‌شناسی برای نام کارناتاکا پیشنهاد شده است، اما مورد پذیرش عمومی این است که کارناتاکا از کلمات کانارای کارو و نادو به معنای «سرزمین مرتفع» گرفته شده است. کارو نادو را می‌توان به صورت کارو به معنای «سیاه» و نادو به معنای «منطقه» نیز خواند، که اشاره‌ای به خاک سیاه پنبه‌ای موجود در منطقه بایالو سیمه در این ایالت است. بریتانیایی‌ها از کلمه کارناتیک، که گاهی کارناتاک نیز نامیده می‌شود، برای توصیف هر دو طرف شبه جزیره هند، در جنوب کریشنا، استفاده می‌کردند. کارناتاکا با قدمتی که به دوران پارینه سنگی برمی‌گردد، محل سکونت برخی از قدرتمندترین امپراتوری‌های هند باستان و قرون وسطی بوده است. فیلسوفان و شاعران موسیقی که توسط این امپراتوری‌ها حمایت می‌شدند، جنبش‌های اجتماعی-مذهبی و ادبی را آغاز کردند که تا به امروز پابرجا مانده‌اند. کارناتاکا به طور قابل توجهی در هر دو شکل موسیقی کلاسیک هند، سنت‌های کارناتیک و هندوستانی، نقش داشته است.

منابع

Wikipedia contributors, "Karnataka," Wikipedia, The Free Encyclopedia,