کتان‌کش

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
کتان‌کش
Camelina sativa eF.jpg
Camelina sativa
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو: گیاه
(طبقه‌بندی‌نشده): گیاهان گلدار
(طبقه‌بندی‌نشده): دولپه‌ای‌های نو
(طبقه‌بندی‌نشده): رزیدها
راسته: کلم‌سانان
تیره: شب‌بویان
سرده: Camelina
گونه

کتان‌کًش (نام علمی: Camelina) گیاهی است از تیره گل داران. این گیاه بومی مناطق مدیترانه‌ای در اروپا و آسیا است. در ایران سه گونه کتان‌کش می‌روید به نام‌های کتان‌کش کرکی، کتان‌کش تنک، و کتان‌کش دانه‌ریز.

کاملینا ساتیوا[ویرایش]

در میان گونه‌های مختلف این گیاه بیشترین تحقیقات بر روی تیره کاملینا ساتیوا صورت گرفته است که به صورت تاریخی به منظور تهیه روغن کشت می‌شده است. کتان‌کش می‌تواند در زمین‌هایی با حاصلخیزی کمتر رشد کند، به آبیاری و کوددهی کمتری نیاز دارد و دانه‌هایی تولید می‌کند که قابلیت تولید مقادیر زیادی روغن را دارند. همچنین می‌تواند در تناوب با گندم کشت شود و یک محصول تولید کننده سوخت زیستی در نواحی نیمه‌خشک مانند کانزاس غربی و کلرادو باشد. کاملینا گیاهی یک ساله است و گل‌هایی به رنگ زرد می‌دهد. نقشه ژنی این گیاه برای اولین بار در سال ۲۰۱۳ توسط یک تیم تحقیقاتی کانادایی ارائه شد.

استفاده از روغن گیاه[ویرایش]

محققان زیست‌شیمی در حال مطالعه گیاه کتان‌کش به عنوان یک گیاه روغنی غیرخوراکی هستند تا ببینند چگونه می‌توان از آن به عنوان یک سوخت زیستی یا حتی صنعتی و در کاربرد‌های مربوط به صنایع غذایی استفاده کرد. دانشگاه ایالتی کانزاس در رشته بیوشیمی به مرحله مهمی در ساخت یک سوخت زیستی بهتر دست پیدا کرده است که دانه‌های این گیاه لیپید بیشتری تولید می‌کند و خصوصیات دانه نیز بهبود یافته است. در این روند، کتان‌کش (Camelina sativa) اصلاح شده و تاکنون بیشترین مقدار روغن دانه را تولید کرده است. پژوهشگران با تغییر مسیر بیوشیمیایی دانه روغنی کتان‌کش به مقادیر بسیار بالایی از یک روغن دست پیدا کرده‌اند که وشک‌سانی کمتر و کیفیت بهتری در دمای پایین از خود نشان می‌دهد. هدف تولید دانه‌های روغنی با قابلیت تولید مقادیر زیاد روغن اصلاح شده است که می‌توانند به عنوان سوخت‌های زیستی اصلاح شده یا حتی در صنعت یا صنایع غذایی استفاده شوند. استفاده از منابع سوختی جایگزین، یک روش بدیهی برای کاهش وابستگی به سوخت‌های فسیلی است اما حتی استفاده از این روغن برای سایر کاربردها از قبیل روانکارها یا مواد خام صنایع شیمیایی به کاهش وابستگی ما به سوخت‌‌های فسیلی کمک می‌کند.

توالی یابی ژنوم[ویرایش]

ژنوم کتان‌کش به تازگی توالی‌یابی شده است که این امر به پژوهشگران کمک کرده است که این اطلاعات را در اصلاح خواص روغن کتان‌کش و تولید روغنی با ویسکوزیته کمتر و برای تولید نوعی سوخت زیستی به کار ببرند. پژوهشگران با تغییر مسیر زیست‌شیمیایی دانه روغنی کاملینا، قادر بودند که مقدار زیادی از این روغن اصلاح شده که استیل- TAG نامیده می‌شوند را تولید کنند. در بهترین لاین‌های کاملینا، تقریباً ۸۵ درصد روغن آن حاوی استیل - TAG اصلاح شده بود. پژوهشگران معتقدند که کتان‌کش تولید کننده استیل –TAG‌ها یک منبع تجزیه‌پذیر با قابلیت مصارف صنعتی از قبیل پلاستیک‌‌ها، روانکارهای زیست‌تجزیه‌پذیر و امولسیون‌کننده‌های غذایی است.[۱]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]