کتاب سلیم بن قیس هلالی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فارسیEnglish

اسرار آل محمد، با نام اصلی کتاب سلیم بن قیس هلالی، نوشتهٔ سلیم بن قیس هلالی از قدیمی‌ترین کتب تاریخ بعد از پیامبر است. این کتاب که با داشتن حداقل چهار نسخه تا حد زیادی حفظ شده، اکنون در دسترس است.

نام[ویرایش]

در روایت‌های امامان شیعه از این کتاب به «کتاب سلیم بن قیس» یاد شده‌است. بعدها برخی کتاب را «کتاب السقیفه» و برخی «کتاب اسرار آل محمد» نام نهاده‌اند.

قدمت[ویرایش]

طبق نقل الفهرست ابن ندیم این کتاب اولین تألیف شیعه و نیز تنها کتاب باقی‌مانده حدیثی و تاریخی از قرن اول هجری است..[۱][۲] به گفت مدرسی، این کتاب یکی از قدیمی‌ترین کتاب‌هایی است که به دست مسلمانان نوشته شده و متن اصلی آن هنوز باقی است. به نوشته مدرسی هسته اصلی کتاب که تا حد زیادی در نسخه فعلی حفظ شده‌است، مربوط به دوره هشام بن عبدالملک خلیفه اموی در فاصله سال‌های ۱۰۵ تا ۱۲۵ هجری است.

محتوا[ویرایش]

این کتاب شامل99 روایت در سه نوع است:

  • روایات نوع اول که اغلب طولانی اند. حدود نیمی از روایات سخنان علی (امام اول شیعیان و خلیفهٔ چهارم اهل تسنن) دربارهٔ حق خود برای جانشینی پیامبر اسلام است؛ و نیم دیگر آن مکالمات و نامه نگاری‌های او. بخشی از هر حدیث نیز توصیف موقعیتی ست که این سخنان در آن گفته شده.
  • روایات نوع دوم در قالب فضایل و مناقب اهل بیت، امام‌شناسی و... برای پشتیبانی از ادعاها و سخنان علی، قبل یا بعد از روایات نوع اوّل آمده‌اند.
  • روایات نوع سوم برای درک مطالب مربوط به حدیث بعدی در آن جا آورده شده‌اند و محتوایی کاملاً متفاوت دارند. مانند حوادثی که منجر به سخنرانی یا اظهار نظر علی می‌شوند.

نسخهٔ فعلی شامل اضافات آشکاریست که بعداً به کتاب افزوده شده . در چاپ‌های جدید نیز، توضیحات زیادی افزوده شده. امّا همه به گونه‌ای اند که با متن کتاب سلیم اشتباه نمی‌شوند؛ مانند پیش نویس‌ها و پاورقی‌ها.

صحت مطالب[ویرایش]

موضوع کتاب اختلاف مذهب تشیع و تسنن است؛ نظرات زیاد و گوناگونی از طرف علمای شیعه و سنّی در مورد کتاب وجود دارد:

اغلب علمای شیعه [۳]و برخی از بزرگان و علمای اهل سنت در تاریخ، صحت مطالب کتاب را تایید کرده‌اند.و برخی دیگر بر صحت مطالب کتاب تشکیک کرده اند.[۴]

  • در چاپ جدید این کتاب با نام «اسرار آل محمد» بخشی شامل ۱۰۸ صفحه در مورد سلیم بن قیس و صحت کتاب او و علمایی که صحت کتاب را تایید کرده‌اند نگاشته شده‌است.

نظرات موافق در میان علمای اهل سنت[ویرایش]

مدرسی احتمال می‌دهد چنین شخصیتی وجود خارجی نداشته و تنها نامی است که از آن برای آغاز مباحث جدلی علیه بنی‌امیه استفاده شده . امّا برخی علمای اهل سنت مانند موارد زیر، معترف اند به این که کتاب سلیم بن قیس هلالی معروف و مشهور شیعه‌است؛ که در اصطلاح فقهی یعنی از نظر اغلب علمای شیعه صحیح است.

  1. ابن ندیم: اولین کتابی که برای شیعه ظاهر شد همین کتاب سلیم بن قیس مشهور است.[۵]
  2. قاضی بدرالدین سبکی: اولین کتابی که در شیعه تالیف شد کتاب سلیم است.[۶]
  3. ملاحیدرعلی فیض آبادی: صحت این کتاب نزد محققین شیعه مورد اتفاق است... چرا که همه علوم این کتاب به ائمه می‌رسد.[۷][۸]

پانویس[ویرایش]

  1. ^ ، مدرسی (Tradition and Survival)، صفحه ۸۴ و ۸۵
  2. ^ ، مدرسی (Tradition and Survival)، صفحه ۸۳
  3. ^ ، مدرسی (Tradition and Survival)، صفحه ۸۳
  4. ^ ، مدرسی (Tradition and Survival)، صفحه ۸۵
  5. ^ ، مدرسی (Tradition and Survival)، صفحه ۸۵
  1. «کتاب سلیم‌بن قیس هلالی». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۶ نوامبر ۲۰۱۰. دریافت‌شده در ۸ اوت ۲۰۱۶.
  2. «ابان بن ابی عیاش». بایگانی‌شده از اصلی در ۳ دسامبر ۲۰۰۷. دریافت‌شده در ۸ اوت ۲۰۱۶.
  3. http://fa.wikishia.net/view/%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8_%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85_%D8%A8%D9%86_%D9%82%DB%8C%D8%B3_%D9%87%D9%84%D8%A7%D9%84%DB%8C#cite_ref-18
  4. https://ahlesonnat.com/%D8%B3%D8%AE%D9%86%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%AA%D8%A7%D9%87-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D9%86-%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D8%AC%D8%B9%D9%84%DB%8C-%D8%B3%D9%84%DB%8C%D9%85-%D8%A8%D9%86-%D9%82-4/
  5. در کتاب الفهرست ص ۲۷۵
  6. در کتاب محاسن الوسایل فی المعرفه الاوایل
  7. منتهی الکلام جلد ۳ ص ۲۹
  8. کتاب استقصا الافحام

منابع[ویرایش]

  • Modarressi, Hossein, Tradition and Survival, A Bibliographical Survey of Early Shiite Literature (Volume 1), Oneworld Publications, Oxford, ۲۰۰۳
  • مقدمه کتاب سلیم بن قیس به قلم علوی حسینی نجفی چاپ دارالکتاب الاسلامیه؛
  • معجم رجال الحدیث ۸ /۲۱۶؛
  • سفینه البحار ۴ / ۲۶۰؛
  • قاموس الرجال ۵/ ۲۲۷

پیوند به بیرون[ویرایش]

The Book of Sulaym ibn Qays
AuthorSulaym ibn Qays
Original titleKitab Sulaym ibn Qays
LanguageArabic
SubjectHadith
GenreHadith collection

The Book of Sulaym ibn Qays (Arabic: كتاب سُليم بن قيس الهلالي‎) is the oldest known Shia Hadith collection by Sulaym ibn Qays, who entrusted it to Aban ibn abi-Ayyash.

According to the Shi'a, the book "has received endorsement from five Infallible Imams." The author researched and verified events before he penned them so that their authenticity is incontrovertible. The book was entrusted to only one person, Aban ibni abi Ayyash who was held to a solemn oath not to talk of the book during Sulaym’s lifetime and that after his death he would give the book only to trustworthy Shi'a.[1]

Some Shia scholars consider the authenticity of the book to be valid[citation needed], whilst others like Al-Shaykh Al-Mufid question its authenticity "This book (Kitab Sulaym) is not reliable, and it is not permissible to act upon most of it, and confusion and tadlees has occurred in it, so the pious should not act upon everything that is in it (at all), and not rely on what is written in it or imitate its narrations."[2][non-primary source needed]

The author is also regarded as a trustworthy narrator to some such as Ibn al-Nadim, the famous 10th century (C.E.) book publisher, said that the book was among the well known books of the Shi'a.[3][non-primary source needed] Mohammad-Baqer Majlesi has mentioned the book and the author in his book, Al-Ghaibah. In fact, the book is known among some Shi'a books of hadith and rijal (commentary on the life and trustworthiness of the hadith narrators) have regarded both the book and its author with high esteem.[citation needed]

Currently, several variant manuscripts of this book exist, and it has been suggested that content was added to it and altered in it over time.[4] Hossein Modarressi writes that the oldest, preserved and intact version of the Kitab Sulaym ibn Qays comes from the final years of Hisham ibn Abd al-Malik’s reign.[5]

References

  1. ^ Shi'a review of a translation Archived July 6, 2010, at the Wayback Machine
  2. ^ Tasheeh al-I'tiqaadaat al Imamiyyah,. p. 149.
  3. ^ Al-Fihrist, p. 275 in chapter titled, "Al-Fan Al-Khamis Min Al-Maqalaht Al-Saadesah".
  4. ^ "Ths Shi'i Imams, Wilayah and aspects of Imamology". Archived from the original on 2012-02-08. Retrieved 2007-09-25.
  5. ^ Modarressi, Hossein (2003). Tradition and survival: a bibliographical survey of early Shī'ite literature. Oxford, England: Oneworld Publications. p. 83. ISBN 1-85168-331-3.

External links