کاروانسرای مرنجاب

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
کاروانسرای مرنجاب
Maranjab8.jpg
نام کاروانسرای مرنجاب
کشور  ایران
استان اصفهان[۱]
شهرستان آران و بیدگل[۲]
اطلاعات اثر
نوع بنا کاروانسرا
دیرینگی دوره صفوی
دورهٔ ساخت اثر دوره صفوی
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت ۱۲۱۲۶
تاریخ ثبت ملی ۳۰ تیر ۱۳۸۴
آثار ملی ایران[۳]

کاروانسرای مرنجاب کاروانسرا و قلعه‌ای در کویر آران و بیدگل کنار دریاچه نمک آران و بیدگل واقع شده‌است و توسط شاه عباس در سال ۱۰۱۲ قمری ساخته شده‌است. کاروانسرا مرنجاب که دارای ۳۵۰۰ مترمربع زیربنا و ۲۹ عدد اتاق می‌باشد، در ارتفاع ۸۵۰ متری از سطح دریای آزاد و در حاشیه جنوبی دریاچه قم و در ۵۰ کیلومتری شمال شرق مرکز شهر آران و بیدگل واقع شده‌است.[۴] کاروانسرای مرنجاب در مسیر جاده ابریشم قرار دارد و راه ارتباطی بین خراسان و اصفهان از آنجا می‌گذشته است.[۵]

وجه تسمیه[ویرایش]

نام گذاری این کاروانسرا به مرنجاب، به علت قرار گرفتن آن در کویر مرنجاب می‌باشد که لازم است ذکر شود امروزه گردشگران کویر مرنجاب در این کاروانسرا ساکن می‌شوند.[۶]

ساختمان کاروانسرا و قنات آب شیرین[ویرایش]

در بالای کاروانسرا به شکل سنگرهای دیدبانی می‌باشد و همیشه ۵۰۰ پاسدار مسلح در قلعه حضور دشتند و امنیت عبور کالا از چین به اروپا و بالعکس را در این منطقه تأمین می‌نمودند.[۴] همچنین این کاروانسرا دارای قنات آب شیرین است.[۷] شور نبودن آب قنات کاروانسرای مرنجاب همه ساله بسیاری از گردشگران داخلی و خارجی را به سوی خود می‌کشاند.[۸]

مالکیت کاروانسرا[ویرایش]

کاروانسرای تاریخی مرنجاب تا سال ۷۸ که توسط میراث فرهنگی خریداری و در قالب طرح پردیسان مرمت شد، به شخصی به نام عباس شیبانی تعلق داشت که از آن برای آغل گوسفندان استفاده می‌نمود. در سال ۷۸ هم‌زمان با واگذاری این کاروانسرا به طرح پردیسان برای مرمت همراه با برخی بناهای دیگر در آن اطراف مانند خانه عامری‌های کاشان، مرمت آن آغاز شد و تا سال ۸۲ طول کشید و کاروانسرا که بسیاری از اتاق‌های آن به خرابه تبدیل شده بود، مرمت کلی شد. پس از آن زیر نظر صندوق حفظ و احیای اماکن تاریخی که زیر نظر میراث فرهنگی در کشور فعال می‌باشد و وظیفه آن مرمت و حفظ برخی بناها در سراسر کشور است، درآمد. این صندوق موظف است بناهایی را که در اختیار دارد، به سرمایه‌گذار بخش خصوصی برای مدت معین در مناقصه اجاره دهد.[۹]

برج کاروانسرای مرنجاب

منابع[ویرایش]

  • داریوش عباسی. «کویرهای ایران»(فارسی)‎. وب‌گاه بیابان‌ها و کویرهای ایران. بازبینی‌شده در ۳۰ اکتبر ۲۰۰۸. 

پانویس[ویرایش]

  1. «Maranjāb: Iran». National Geospatial-Intelligence Agency, Bethesda, MD, USA. بازبینی‌شده در ۲۱ ژوئیه ۲۰۱۷. 
  2. کد عارضه ۲۶۹۰۰۸، پایگاه ملی نام‌های جغرافیایی ایران، سازمان نقشه‌برداری کشور
  3. «پرونده‌های ثبت آثار ملی ایران». دانشنامهٔ تاریخ معماری ایران‌شهر، ۲۸ آبان ۱۳۹۰. بازبینی‌شده در ۲۰ ژوئیه ۲۰۱۷. 
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ «کاروانسرای مرنجاب، ایرانگردی تیشینه». 
  5. «قلعه مرنجاب»(فارسی)‎. وبگاه بیابان‌ها و کویرهای ایران. بازبینی‌شده در ۹ مهر ۱۳۸۸. 
  6. «کاروانسرا مرنجاب، خبرگزاری میراث فرهنگی». 
  7. «کاروانسرای مرنجاب، بنایی در قلب کویر»(فارسی)‎. وبگاه آفتاب. بازبینی‌شده در ۱۱ اسفند ۱۳۸۷. 
  8. «کاروانسرای مرنجاب». 
  9. «مواجه شدن مسافران نوروزی با درهای بستهٔ کاروانسرای مرنجاب، پایگاه خبری تحلیلی انتخاب». 

پیوند به بیرون[ویرایش]