کاخک

مختصات: ۳۴°۰۹′۰۳″شمالی ۵۸°۳۸′۱۵″شرقی / ۳۴٫۱۵۰۸°شمالی ۵۸٫۶۳۷۵°شرقی / 34.1508; 58.6375
از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
کاخک
امامزاده سلطان عابد.png
کشور ایران
استانخراسان رضوی
شهرستانگناباد
بخشکاخک
مردم
جمعیت۴٬۶۲۵ نفر (۱۳۹۵)
رشد جمعیت۵٪+ (۵سال)
جغرافیای طبیعی
ارتفاع۱۶۳۵ متر[۱]
آب‌وهوا
میانگین بارش سالانه۲۲۰ میلی‌متر
اطلاعات شهری
شهردارعلی افتخاری نسب
ره‌آوردزعفران، خشکبار
پیش‌شمارهٔ تلفن۰۵۱
وبگاهکاخک
شناسهٔ ملی خودرو ایران۳۲-ق
کد آماری۱۳۸۴
کاخک بر ایران واقع شده‌است
کاخک
روی نقشه ایران
۳۴°۰۹′۰۳″شمالی ۵۸°۳۸′۱۵″شرقی / ۳۴٫۱۵۰۸°شمالی ۵۸٫۶۳۷۵°شرقی / 34.1508; 58.6375

کاخْک شهری از توابع بخش کاخک شهرستان گناباد خراسان رضوی است. این شهر در سال ۱۳۹۵ ،۴٬۶۲۵ جمعیت داشته‌است.

این شهر زیارتگاه امامزاده سلطان محمد عابد در دامنه تپه مشرف به این شهر همچنین مزار علمدار در پانصد متری امامزاده قرار دارد.

این شهر دارای یک آبشار زیبا است و به آن جلوه‌ای بسیار زیبا می‌دهد و شهری ییلاقی و خوش آب و هوا است و کشاورزی و دامپروری نیز در این شهر رونق دارد. محصولات آن شامل زعفران، گردو، بادام، زردآلو و سایر محصولات باغی است. این شهر باغها و دشت‌های سرسبز زیادی دارد. از چهره‌های سرشناس کاخک می‌توان رضا عطاران بازیگر و کارگردان مشهور سینما، دکتر قاسم دانشور جراح و متخصص قفسه سینه و عضو انجمن جراحان اروپا و حمید احمدیان استاد سرشناس دانشگاه علم و صنعت ایران را نام برد.

وجه تسمیه

عده‌ای معتقدند که چون کاخک دارای درختان فراوان بوده‌است به آن «کاخَک» گفته‌اند و بر اثر کثرت استعمال تلفظ به شکل امروزی درآمده‌است که فتحه به سکون تبدیل شده‌است.

لکن این اعتقاد نیز وجود دارد یکی از پادشاهان ایران باستان در منطقه ییلاقی که امروز کاخک نامیده می‌شود کاخ باشکوهی بنا کرده که آن را «کاخ کی» نامیده‌اند.[۲]

در کاخک (کاخک در گذشته کاخ بوده که با ورود اعراب حرف کاف جر به آن افزوده شده‌است. کاخ به معنای خانه‌های روی هم برافراشته و پلکانی می‌باشد و حرف کاف به معنای مثل و مانند است. کاخک یعنی خانه‌های برافراشته روی هم و بهم پیوسته مثل یک کاخ) دو آسیاب آبی وجود داشته که متعلق به دوره قاجاریه است و تا ۴۰ سال پیش نیز کاربری داشته‌اند. این دو آسیاب در بین ساکنان محلی کاخک به آسیاب بالا و پایین معروف بوده‌اند. در گذشته آسیاب‌های بسیاری در گناباد وجود داشته که به مرور تخریب شده‌اند. همچون سه آسیاب قصبه که آنها را آسیاب بالا، پایین و میانه می‌نامیده‌اند و همچنین آسیاب گزافشوی شوراب، آسیاب‌های سرآسیاب زیبد و… بسیاری از مردم کاخک بر این باورند که حاج عباسعلی احمدپور کاخک از بزرگان و بنیان گزاران این شهر سیاحتی زیارتی بوده و پرچم دار مکتب اسلامی در این خاک و بوم می‌باشد.

جمعیت

بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این شهر ۴٬۶۲۵ نفر (در ۱٬۵۴۹ خانوار) بوده‌است.[۳]

جمعیت تاریخی
سالجمعیت±%
۱۳۶۵۴٬۸۸۴—    
۱۳۷۰۵٬۰۳۰+۳٪
۱۳۷۵۴٬۹۶۴−۱٫۳٪
۱۳۸۵۴٬۰۱۵−۱۹٫۱٪
۱۳۹۰۴٬۴۱۳+۹٫۹٪
۱۳۹۵۴٬۶۲۵+۴٫۸٪

شورای شهر کاخک

شورای شهر به منظور پیشبرد سریع برنامه‌ها از طریق همکاری مردم و نظارت بر امور شهر تشکیل شده‌است. شورای شهر کاخک متشکل از ۵ عضو است که برای یک دورهٔ چهار ساله از طریق انتخابات برگزیده می‌شوند. هم‌چنین نظارت بر عملکرد شهرداری و انتخاب شهردار، تصویب بودجهٔ سالانهٔ شهرداری از دیگر وظایف شورای شهر است. از سال ۱۳۷۸ تاکنون (۱۴۰۰) شش دوره انتخابات شهر و روستا برگزار شده‌است:

== دوره ششم ۱۴۰۰–۱۴۰۴ ==[۴]

  • حمید مقیمیان ۱۴۰۹ رأی
  • رضا مقیمی ۸۶۵ رأی
  • محمد نجاریان کاخکی ۷۲۱ رأی
  • محمدرضا جعفری ۵۷۹ رأی
  • محمد وفایی کاخکی با ۴۸۵ رأی

جستارهای وابسته

مقبره امام زاده سلطان محمد عابد

پانویس

  1. مختصات و ارتفاع
  2. «وجوه تسمیه گناباد». پایگاه اطلاع‌رسانی بهلول گنابادی.[پیوند مرده]
  3. «تعداد جمعیت و خانوار به تفکیک تقسیمات کشوری براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵» (اکسل). درگاه ملی آمار.
  4. شورای ششم کاخک

منابع

  • سلطانحسین تابنده گنابادی، تاریخ و جغرافیای گناباد. چاپ دوم ۱۳۷۹ شمسی، انتشارات حقیقت. تهران
  • موسوی شهری، سید رضا. فرهنگ واژگان گویش گنابادی به همراه (اتیمولوژی برخی واژه‌ها).انتشارات ایرانا ۱۳۹۷ خورشیدی