چرخه قاعدگی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از چرخهٔ قاعدگی)
پرش به ناوبری پرش به جستجو
دوره قاعدگی (قرمز)، باروری (آبی) و ناباروری (سبز) به‌طور تقریبی
چرخهٔ قاعدگی

چرخهٔ قاعدگی یا سیکل قاعدگی (به پارسی: دَشتان) در واقع دگرگونی فیزیولوژیکی است که در زنان بارور جهت تولیدمثل جنسی رخ می‌دهد و هر ماه یک تخمک بالغ شده و آمادهٔ پروردن جنین می‌شود. در این زمان اندک‌اندک بافت رحم نیز آمادهٔ نگهداری جنین می‌شود. اگر لقاح انجام نشود، تخمک دفع شده و بافت پوششی رحم ریزش می‌کند (قاعدگی). این فرایند به‌طور طبیعی در دوران باروری جنسی گونه‌های پستانداران ماده رخ می‌دهد. چرخهٔ قاعدگی زنان در دوران بارداری و شیردهی بازمی‌ایستد. چرخهٔ قاعدگی از زمان بلوغ تا زمان یائسگی ادامه می‌یابد. مدت خون‌ریزی قاعدگی برای چندروز، معمولاً ۳–۵ روز به درازا می‌کشد، اما میان ۲ تا ۸ روز نیز می‌تواند دیگرسان باشد. هر چرخهٔ قاعدگی به‌طور میانگین ۲۸ روز درازا دارد، یک چرخهٔ قاعدگی طبیعی بین ۲۱ تا ۳۵ روز دیگرسان است. حجم میانگین خون‌ریزی در هر چرخهٔ ماهانهٔ قاعدگی ۳۵ میلی‌لیتر است.

چرخهٔ قاعدگی برای حفظ باروری در زنان و تحت کنترل سیستم اندوکرین ایجاد می‌شود. این چرخه به سه گام (فاز) بخشبندی می‌شود:

  1. گام فولیکولر
  2. گام اوولاسیون یا تخمک‌گذاری
  3. گام لوتِئال

اگرچه برخی منابع بخشبندی دیگری دارند:

  1. گام قاعدگی یا خونریزی
  2. گام تکثیری یا پرولیفراتیو
  3. گام ترشحی

هر سیکل قاعدگی از نخستین روز آغاز خون‌ریزی قاعدگی شروع می‌شود. روش‌های هورمونی جلوگیری از بارداری با تغییر در اندازهٔ هورمون‌های بدن از بارداری پیشگیری می‌کنند.

فاز خون‌ریزی یا قاعدگی[ویرایش]

به این فاز قاعدگی، پریود، منس نیز می‌گویند. بروز خون‌ریزی قاعدگی نشانه حامله نبودن یک زن است. اگرچه این علامت خیلی قابل اعتماد نیست، از آنجایی که بعضی از علل، منجر به خون‌ریزی در دوران بارداری می‌شوند.

عادت ماهانه زنان تقریباً هر ۲۸ روز یکبار رخ می‌دهد. البته خصوصیات قاعدگی از جمله طول دوره ماهانه، مقدار خون‌ریزی و شدت آن از زنی تا زن دیگر متفاوت است و در افراد مختلف خون‌ریزی ماهانه خفیف یا شدید، دردناک یا بدون درد، طولانی یا کوتاه‌تر است. به‌طور میانگین در بیشتر زنان خون‌ریزی ماهانه ۵ تا ۷ روز طول می‌کشد و در کل ۶۰ تا ۲۵۰ میلی‌لیتر (معادل ۴ قاشق غذاخوری تا حدود یک فنجان) خون در این مدت از دست می‌رود.

در این دوران آمیزش جنسی توصیه نمی‌شود.[نیازمند منبع] بعد از دوران بارداری سیکل تخمک گذاری یا قاعدگی برای مدتی به هم می‌ریزد.

فاز فولیکولر[ویرایش]

فاز دوم، فاز فولیکولر یا فاز تکثیری نامیده می‌شود. ازآنجایی که یک هورمون باعث افزایش ضخامت و رشد دیواره رحم می‌شودبه این فاز، فاز تکثیری می‌گویند.

با افزایش هورمون اف اس اچ (به انگلیسی: FSH) طی روزهای اول سیکل، تعداد کمی از فولیکول‌های تخمدانی تحریک می‌شوند. این فولیکول‌ها در همان بدو تولد به صورت خاموش، وجود دارند. در هر سیکل قاعدگی، این فولیکولها برای غالب شدن، با هم رقابت می‌کنند، تحت تأثیر چندین هورمون، رشد همه این فولیکول‌ها بجز یکی از آن‌ها متوقف می‌شود در حالی که فولیکول غالب شروع به رشد و بالغ شدن می‌کند این فولیکول، فولیکول گراف نام دارد.

زمانی که فولیکول‌ها بالغ می‌شوند مقدار زیادی استرادیول، نوعی استروژن، ترشح می‌کنند. استروژن‌ها شروع به تشکیل یک لایه جدید در اندومتر رحم می‌کنند. استروژن نیز باعث تحریک کریپت‌ها در سرویکس رحم می‌شوند تا موکوس بارور سرویکس را تولید کنند.

فاز ترشحی[ویرایش]

فاز سوم فاز ترشحی نامیده می‌شود.

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]