چارچوب جهانی تنوع زیستی کونمینگ-مونترال

چارچوب تنوع زیستی جهانی کونمینگ-مونترال (GBF) نتیجه کنفرانس تنوع زیستی سازمان ملل متحد در سال ۲۰۲۲ است. عنوان آزمایشی آن «چارچوب تنوع زیستی جهانی پس از ۲۰۲۰» بود.[۱] GBF در پانزدهمین کنفرانس اعضا کنوانسیون تنوع زیستی (CBD) در ۱۹ دسامبر ۲۰۲۲ تصویب شد.[۲] این توافقنامه به عنوان «توافقنامه پاریس برای طبیعت» تبلیغ شده است.[۳][۴] این یکی از معدود توافقنامههایی است که تحت نظارت CBD منعقد شده و تا به امروز مهمترین آنهاست. این رویداد به عنوان یک «لحظه عظیم و تاریخی» و «پیروزی بزرگ برای سیاره ما و تمام بشریت» مورد ستایش قرار گرفته است.[۵]

این چارچوب از نام دو شهر گرفته شده است: کونمینگ، که قرار بود میزبان COP15 در اکتبر ۲۰۲۰ باشد، اما به دلیل سیاست کووید چین، میزبانی را به تعویق انداخت و متعاقباً از آن صرف نظر کرد، و مونترال، که مقر دبیرخانه کنوانسیون تنوع زیستی است و پس از لغو COP15 توسط کونمینگ، میزبانی آن را بر عهده گرفت.[۶]
پیشینه
[ویرایش]فعالیتهای انسانی در سراسر سیاره زمین باعث ایجاد بحران از بین رفتن تنوع زیستی در سراسر جهان شده است. این پدیده به عنوان انقراض هولوسن شناخته شده است که ششمین رویداد انقراض دسته جمعی در تاریخ زمین است.[۷] زوال طبیعت، بقای یک میلیون گونه را تهدید میکند[۸] و میلیاردها نفر را تحت تأثیر قرار میدهد.[۹]
با توجه به افزایش آگاهی از بحران تنوع زیستی، فشاری از سوی شهروندان و سرمایهگذاران در سراسر جهان برای اقدام جهت رسیدگی به بحرانهای مرتبط با تغییرات اقلیمی و از بین رفتن تنوع زیستی وجود داشت.[۱۰] توافقنامههای قبلی، از جمله اهداف تنوع زیستی آیچی، تا حد زیادی در دستیابی به اهداف خود برای کاهش تنوع زیستی شکست خورده بودند.[۱۱]
در آستانه تصویب GBF، امید میرفت که GBF به عنوان یک توافقنامه بلندپروازانه، مبتنی بر علم و جامع برای توافقنامه پاریس - یک توافقنامه بینالمللی برای تغییرات اقلیمی تحت نظارت کنوانسیون چارچوب سازمان ملل متحد در مورد تغییرات اقلیمی - عمل کند.[۱۲] اجلاس COP15، اجلاسی که در آن GBF تصویب شد، توسط الیزابت ماروما مرما (دبیر اجرایی کنوانسیون تنوع زیستی) به عنوان «لحظهای پاریس برای تنوع زیستی» توصیف شد.[۱۳]
اهداف و مقاصد
[ویرایش]GBF شامل چهار هدف جهانی ("اهداف جهانی کونمینگ-مونترال برای سال ۲۰۵۰") و ۲۳ هدف ("اهداف جهانی کونمینگ-مونترال ۲۰۳۰") است.
چهار هدف عبارتند از:[۱۴]
- یکپارچگی، تابآوری و ارتباط اکوسیستمها حفظ، تقویت یا بازیابی شود و مساحت اکوسیستمهای طبیعی تا سال ۲۰۵۰ بهطور قابل توجهی افزایش یابد، انقراض گونههای در معرض خطر ناشی از فعالیتهای انسانی متوقف شود و تا سال ۲۰۵۰، نرخ انقراض و خطر انقراض همه گونهها ده برابر کاهش یابد و فراوانی گونههای وحشی بومی به سطوح سالم و تابآوری افزایش یابد؛ و تنوع ژنتیکی در جمعیتهای گونههای وحشی و اهلی حفظ شود و پتانسیل سازگاری آنها حفظ شود.
- تنوع زیستی بهطور پایدار مورد استفاده و مدیریت قرار میگیرد و سهم طبیعت در زندگی مردم، از جمله عملکردها و خدمات اکوسیستم، ارج نهاده، حفظ و ارتقا مییابد و آن دسته از منابعی که در حال حاضر در حال کاهش هستند، احیا میشوند و از دستیابی به توسعه پایدار، به نفع نسلهای حال و آینده تا سال ۲۰۵۰، حمایت میشود.
- منافع پولی و غیرپولی حاصل از استفاده از منابع ژنتیکی، و اطلاعات توالی دیجیتال منابع ژنتیکی، و دانش سنتی مرتبط با منابع ژنتیکی، در صورت لزوم، بهطور منصفانه و عادلانه، از جمله در صورت لزوم با مردم بومی و جوامع محلی، به اشتراک گذاشته شود و تا سال ۲۰۵۰ بهطور قابل توجهی افزایش یابد، ضمن اینکه اطمینان حاصل شود که دانش سنتی مرتبط با منابع ژنتیکی بهطور مناسب محافظت میشود و در نتیجه به حفاظت و استفاده پایدار از تنوع زیستی، مطابق با ابزارهای دسترسی و تقسیم منافع توافق شده بینالمللی، کمک میکند.
- ابزارهای کافی برای اجرا، از جمله منابع مالی، ظرفیتسازی، همکاری فنی و علمی، و دسترسی و انتقال فناوری برای اجرای کامل چارچوب جهانی تنوع زیستی کونمینگ-مونترال، تأمین و بهطور عادلانه در دسترس همه طرفها، به ویژه کشورهای در حال توسعه، به ویژه کشورهای کمتر توسعهیافته و کشورهای جزیرهای کوچک در حال توسعه، و همچنین کشورهای با اقتصاد در حال گذار، قرار گیرد، شکاف مالی تنوع زیستی به میزان ۷۰۰ میلیارد دلار در سال به تدریج پر شود و جریانهای مالی با چارچوب جهانی تنوع زیستی کونمینگ-مونترال و چشمانداز ۲۰۵۰ برای تنوع زیستی همسو شوند.
این ۲۳ هدف در سه حوزه طبقهبندی شدهاند:[۱۵]
- کاهش تهدیدات تنوع زیستی.
- تأمین نیازهای مردم از طریق استفاده پایدار و تقسیم منافع.
- ابزارها و راهحلها برای پیادهسازی و جریانسازی.
«هدف ۳» بهطور خاص به عنوان هدف «۳۰ در ۳۰» شناخته میشود.[۱۶] این طرح جایگزین طرح استراتژیک تنوع زیستی ۲۰۱۱–۲۰۲۰ (شامل اهداف تنوع زیستی آیچی) میشود.[۱۷] هدف این است که دولتها تا سال ۲۰۳۰، ۳۰٪ از مناطق خشکی و آبی زمین را به عنوان مناطق حفاظتشده تعیین کنند به عنوان بخشی از این هدف، کشورها باید یارانه دادن به فعالیتهایی که باعث تخریب طبیعت بکر میشوند، مانند معدنکاوی و ماهیگیری صنعتی را متوقف کنند.[۱۸]
به موازات توسعه این اهداف و مقاصد، مفهوم طبیعتگرایی مثبت به عنوان یک هدف اجتماعی جهانی برای طبیعت پدیدار شد که منعکسکننده مأموریت و چشمانداز GBF است. رویکرد مثبت به طبیعت به هدف توقف و معکوس کردن روند نابودی طبیعت تا سال ۲۰۳۰ و دستیابی به احیای طبیعت تا سال ۲۰۵۰ اشاره دارد،[۱۹] در حالی که چارچوب جهانی تنوع زیستی نیز با هدف توقف و معکوس کردن روند نابودی تنوع زیستی، مسیر احیای طبیعت را آغاز میکند.[۲۰] از زمان اجرای GBF، رویکرد مثبت به طبیعت نقشی در جریانسازی طبیعت در سراسر کسبوکارها و سیستمهای حاکمیتی برای دستیابی به اهداف این چارچوب ایفا کرده است.[۲۱]
جستارهای وابسته
[ویرایش]منابع
[ویرایش]- ↑ "Preparations for the Post-2020 Biodiversity Framework". Convention on Biological Diversity (به انگلیسی). Archived from the original on 9 March 2020. Retrieved 2023-03-29.
- ↑ "Kunming-Montreal Global Biodiversity Framework adopted at COP15". XinhuaNet. 19 December 2022. Archived from the original on 19 December 2022. Retrieved 2023-03-29.
- ↑ "Connecting the dots: Climate change and biodiversity interlinkages in Asia-Pacific". UNEP - UN Environment Programme (به انگلیسی). Archived from the original on 14 September 2022. Retrieved 2023-03-29.
- ↑ Williams, Aime (20 December 2022). "'Paris Agreement for nature' raises biodiversity hopes and doubts". Financial Times. Retrieved 2024-07-18.
- ↑ "Adoption of a New Global Biodiversity Framework – Key Takeaways for Global Organizations and Financial Firms". Gibson Dunn (به انگلیسی). 2023-01-06. Retrieved 2023-05-09.
- ↑ "Biodiversity agreement to protect planet reached at UN conference in Montreal". CBC News. 2022-12-19. Retrieved 2023-07-10.
- ↑ Cowie, Robert H.; Bouchet, Philippe; Fontaine, Benoît (2022-03-08). "The Sixth Mass Extinction: fact, fiction or speculation?". Biological Reviews (به انگلیسی). 97 (2): 640–663. doi:10.1111/brv.12816. ISSN 1464-7931. PMC 9786292. PMID 35014169.
- ↑ Hughes, Alice C. (2023-01-18). "The Post-2020 Global Biodiversity Framework: How did we get here, and where do we go next?". Integrative Conservation (به انگلیسی). 2 (1): 1–9. Bibcode:2023IntCo...2....1H. doi:10.1002/inc3.16. ISSN 2770-9329.
- ↑ Environment, U. N. (2022-12-19). "Kunming-Montreal Global Biodiversity Framework". UNEP - UN Environment Programme (به انگلیسی). Retrieved 2023-05-09.
- ↑ Pörtner, H. -O.; Scholes, R. J.; Arneth, A.; Barnes, D. K. A.; Burrows, M. T.; Diamond, S. E.; Duarte, C. M.; Kiessling, W.; Leadley, P. (2023-04-21). "Overcoming the coupled climate and biodiversity crises and their societal impacts". Science (به انگلیسی). 380 (6642): eabl4881. doi:10.1126/science.abl4881. ISSN 0036-8075. PMID 37079687.
- ↑ Dickie, Gloria (2022-12-09). "Explainer: Why did past targets to protect nature fail over the last decade?". Reuters. Retrieved 2024-08-05.
- ↑ Greenfield, Patrick (2022-11-16). "'Paris agreement' for nature imperative at Cop15, architects of climate deal say". The Guardian (به انگلیسی). ISSN 0261-3077. Retrieved 2024-08-05.
- ↑ Weston, Phoebe (2022-11-11). "Cop27 must pave the way for 'a Paris moment' for nature, says UN". The Guardian (به انگلیسی). ISSN 0261-3077. Retrieved 2024-08-05.
- ↑ "COP15: Final text of Kunming-Montreal Global Biodiversity Framework". Convention on Biological Diversity (به انگلیسی). Retrieved 2023-04-22.
- ↑ "2030 Targets (with Guidance Notes)". Convention on Biological Diversity (به انگلیسی). 2023-09-21. Retrieved 2023-10-31.
- ↑ "Achieving Target 3: Technical support for implementing the 30x30 target". IUCN (به انگلیسی). 7 December 2022. Archived from the original on 22 November 2022. Retrieved 2023-03-29.
- ↑ "A new global framework for managing nature through 2030: First detailed draft agreement debuts". Convention on Biological Diversity (به انگلیسی). Archived from the original on 15 July 2022. Retrieved 2023-03-29.
- ↑ Irfan, Umair (2023-04-21). "7 ways we've made the Earth better since the last Earth Day". Vox (به انگلیسی). Retrieved 2023-04-22.
- ↑ Nature Positive Initiative (2023-11-27). "The Definition of Nature Positive" (PDF). Nature Positive Initiative. Retrieved 2024-07-15.
- ↑ Unit, Biosafety (2024-02-21). "2050 Vision and 2030 Mission". www.cbd.int (به انگلیسی). Retrieved 2024-07-15.
- ↑ Booth, Hollie; Milner-Gulland, E.J.; McCormick, Nadine; Starkey, Malcolm (July 2024). "Operationalizing transformative change for business in the context of Nature Positive". One Earth. 7 (7): 1235–1249. doi:10.1016/j.oneear.2024.06.003. ISSN 2590-3322.