پیام سیستانی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

علیرضا پودینه ملقب به پیام سیستانی (زاده ۱۳۴۵، زابل) شاعر، منتقد ادبی، روزنامه نگار، پژوهشگر حوزه فرهنگ و ادبیات ایران (با تمرکز ویژه بر سیستان) و برنده جایزه بین المللی « لیلیان هیلمن / داشیل هامت» در سال ۲۰۰۴ در زمینه دفاع از آزادی بیان و حقوق بشر می‌باشد.[۱] ،[۲][۳][۴][۵]

دوران کودکی و نوجوانی[ویرایش]

پیام سیستانی زاده روستای لورگه باغ واقع در زابل می‌باشد. وی از شش سالگی سیستان را به همراه خانواده به قصد مازندران ترک گفت و در آزادشهر سکنی گزید. آشنایی وی با جریانان روشنفکری و همکاری با مجلات آدینه، دنیای سخن، گردون و تکاپو از همین دوران آغاز می‌گردد.[۶]

دوران دانشجویی[ویرایش]

وی در سال ۱۳۷۱ موفق به پذیرش در رشته زبان و ادبیات فارسی دانشگاه علامه طباطبایی تهران گردید.[۷]

بازگشت به سیستان و بلوچستان[ویرایش]

پیام سیستانی در میانه دهه هفتاد شمسی به زادبوم خویش سیستان و بلوچستان بازگشته و با همسر آینده خود معصومه آتش فراز آشنا می‌شود. نامبرده سالها پیش از رفتن به سیستان با این خانم آشنا شده بود. در همین دوره به سردبیری هفته نامه آوای ولایت منصوب می‌شود.[۶] ،[۸]

اقامت در افغانستان[ویرایش]

وی در سال ۱۳۸۱، ایران را به قصد افغانستان ترک گفت و در کابل اقامت گزید. وی فعالیت‌های ادبی خود را در این کشور با نشریه بهار آغاز نمود و با روشنفکران و ادیبان متعددی در ارتباط و مراوده قرار گرفت. دامنه تلاش‌های فرهنگی و ادبی وی در افغانستان به حدی رسید که از او در کنار میرحسین مهدوی و محمود حکیمی با عنوان «سه تفنگدار» یاد می‌شد.[۶] ،[۴]،[۹]

اقامت در نروژ[ویرایش]

وی در اکتبر ۲۰۰۴ میلادی، افغانستان را به قصد اقامت در نروژ ترک گفت.[۶] ،[۱۰] ،[۱۱]

فعالیت‌های فرهنگی[ویرایش]

پیام سیستانی همینک عضو انجمن قلم نروژ می‌باشد. بی آنکه در ایران و افغانستان و نروژ اثری از او چاپ شده باشد. او سالها برنامه نویس رادیو بوده و سردبیری و نویسندگی در هفته نامه‌ها و مجلات متعددی را در کشورهای فارسی زبان در کارنامه خود دارد. ادبیات، شاعری و نقد ادبی از مهم ترین فعالیت‌های وی می‌باشد. مقالات وی در پایگاه‌های متعدد داخلی و خارجی انتشار می‌یابند. او همچنین همکاری با گروه‌های موسیقی را نیز در سابقه خود دارد. از دیگر فعالیت‌های وی طنز پردازی در رادیو و مطبوعات می‌باشد.[۷] ،[۱۲] ،[۱۳] ،[۱۴]،[۱۵] ،[۱۶] ،[۱۷] ،[۱۸]

دستاورد‌ها[ویرایش]

پیام سیستانی در همکاری با جمعی از هنرمندان و پژوهشگران حوزه فرهنگ و ادب سیستان و بلوچستان و در راستای حمایت و نشر موسیقی و شعر این دیار، اقدام به راه اندازی بنیاد فرهنگی نیزار نموده است.[۱۹] ،[۲۰] ،[۲۱] وی دو جایزه ادبی را نیز در گستره جغرافیای فرهنگی زبان پارسی دری در کشورهای فارسی زبان و همچنین در گستره فرهنگ و هنر سیستان و بلوچستان پی افکنده است.[۷] ،[۲۲]

بسیاری از اشعار سیستانی وی با اقبال چشمگیر نسل جوان سیستان و اهالی موسیقی این دیار مواجه شده است.[۲۳] ،[۲۴] پیام سیستانی بنیانگذار خانه مجازی فرهنگ و ادب سیستان و بلوچستان می‌باشد. در این مجتع فرهنگی، تنی چند از هنرمندان، پژوهشگران و فعالان حوزه ادب و فرهنگ سیستان و بلوچستان اقدام به نشر آثار خود می‌نمایند.[۲۵] ،[۲۶] ،[۱۶]

افتخارات[ویرایش]

بنا به اعتقاد بسیاری از ادباء و صاحب نظران سیستانی، پیام سیستانی تحولی تازه در شعر سیستانی دمیده است و آن را به خارج از مرزهای سیستان نیز صادر نموده است[۲]

وی کاندید دریافت چند جایزه بین‌المللی در زمینه دفاع از آزادی بیان و حقوق بشر بوده است. او در سال ۲۰۰۴ میلادی موفق به دریافت جایزه بین‌المللی « لیلیان هیلمن / داشیل هامت» می‌شود. این جایزه به پاس تلاش‌های گسترده در راستای دفاع از آزادی بیان و حقوق بشر در ضمن سردبیری هفته نامه آفتاب کابل، به وی اعطاء شد.[۱] ،[۲۲]

نمونه آثار[ویرایش]

یک سکایی (سه گانی):

دره خسته است /

دره سر به زیر و سر شکسته است / دره باعث جدایی ِ دو کوه دل شکسته است.

[۲۷]

یک غزل:

من قصد ِ سویی ندارم، دل سوء پیشینه دارد لعنت به این جرم ِ کوچک، با من چرا کینه دارد
این خودخور ِ ناشکیبا یکدم تفاهم ندارد او کینه از صبح ِ شنبه تا عصر ِ آدینه دارد
پشت ِ سرم گفته با غم ـ با دشمن ِ خونی ام ـ دل من سوء قصدی ندارم، او سوء پیشینه دارد
حس می‌کنم اعتمادی دیگر به من دل ندارد بو برده‌ام سوء چشمی شاید به آیینه دارد
باید به " رستم " بگویم بی" شیله پیله " نباشد تف بر دل ِ پیلهٔ من! چشمی به تهمینه دارد
دل تازگی‌ها برای اثبات ِ جرمی نکرده بر اعترافات ِ جعلی تأکید ِ دیرینه دارد
نق می‌زنم تا نگوید دیگر به" ابن السلامی" "مجنون " گناهی ندارد، آقای " پودینه " دارد
"قصری" ته ِ سینه دارم، "قصری " که بامی ندارد باید بپرسم " اوین " هم آیا ته ِ سینه دارد؟

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ http://www.iranstb.com/forum/topic486.html
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ عمرانی، غلامرضا. گویش سیستان، حوزه مرکزی شهر زابل. ج ۲، تهران:هنر رسانه اردیبهشت، ۱۳۸۷، ص ۸۳.
  3. http://www.iranian.com/main/blog/hossein-shahidi/kabul-days-31
  4. ۴٫۰ ۴٫۱ http://www.wlonga.com/index.php?option=com_content&task=view&id=80&Itemid=57
  5. http://www.afghanistan.no/noop/file.php?id=1090
  6. ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ ۶٫۳ http://rahapen.org/RAHA_Opinion_aftab.htm
  7. ۷٫۰ ۷٫۱ ۷٫۲ http://zaraya.ir/post-253.aspx
  8. http://www.tayab.ir/post/440
  9. http://www.journalisten.no/node/21133
  10. http://news.gooya.com/politics/archives/002044.php
  11. http://morgenbladet.no/samfunn/2004/akk_disse_journalistene
  12. http://zaraya.ir/post-199.aspx
  13. http://www.aanaat.com/content.asp?id=62776
  14. http://sistankade.ir/1391/287/گلی-چتری-با-صدای-پیام-سیستانی/
  15. http://irafta.com/polls.aspx?id=25
  16. ۱۶٫۰ ۱۶٫۱ http://www.sibpress.com/sb-news/2073-news.html
  17. http://anthropology.ir/node/11282
  18. http://irafta.com/showtext.aspx?id=2537
  19. http://zaraya.ir/post-234.aspx
  20. http://www.sibpress.com/world/art/4007-news.html
  21. http://sistankade.ir/tag/راديو-نيزار/
  22. ۲۲٫۰ ۲۲٫۱ http://www.sibpress.com/world/-/4283-news.html
  23. http://zaraya.ir/post-148.aspx
  24. http://sistankade.ir/tag/دکلمه-سیستانی/
  25. http://zaraya.ir/post-145.aspx
  26. http://zaraya.ir/post-204.aspx
  27. http://umzst.com/thread-2543.html