پرش به محتوا

پمپ تزریق

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پمپ تزریق برای یک موتور دیزل ۱۲ سیلندر

پمپ تزریق، پمپ انژکتور (انگلیسی: Injection pump) یا پمپ پاشِشی، دستگاهی است که سوخت را به سیلندرهای موتور دیزل می‌فرستد. به‌طور سنتی، پمپ تزریق به‌طور غیرمستقیم از میل‌لنگ به‌وسیلهٔ چرخ‌دنده، زنجیر یا تسمهٔ دندانه‌دار (که اغلب همان تسمه تایم است) که همچنین میل بادامک را به حرکت درمی‌آورد، نیرو می‌گیرد. در یک موتور چهارزمانه معمولی، پمپ با نصف سرعت میل‌لنگ می‌چرخد. زمان‌بندی آن به‌گونه‌ای است که سوخت تنها اندکی پیش از نقطه مرگ مرحلهٔ تراکم آن سیلندر تزریق شود. همچنین متداول است که تسمهٔ پمپ مستقیماً از میل‌بادامک نیرو بگیرد. در برخی سامانه‌ها فشار تزریق می‌تواند تا ۶۲۰ بار (۸۹۹۲ psi) برسد.[۱]

ایمنی

[ویرایش]

به‌دلیل نیاز به پمپ کردن در محیطی با فشار بسیار بالا، پمپ فشار زیادی ایجاد می‌کند ـ معمولاً ۱۵٬۰۰۰ psi (۱۰۰ مگاپاسکال) یا بیشتر در سامانه‌های نوین. این مسئله دلیل خوبی برای احتیاط هنگام کار روی سامانه‌های دیزل است؛ زیرا خروج سوخت با چنین فشاری می‌تواند به‌سادگی از پوست و لباس نفوذ کند و وارد بافت بدن شود که پیامدهای پزشکی آن می‌تواند تا قطع عضو نیز پیش رود.[۲]

ساختار

[ویرایش]
پمپ تزریق دیزل خطی

پمپ‌های دیزل اولیه از چیدمان خطی استفاده می‌کردند با مجموعه‌ای از سیلندرهای تزریق بادامک‌دار در یک خط، شبیه به یک موتور خطی کوچک. پیستون‌ها حجم ضربهٔ ثابتی دارند و حجم تزریق (یعنی میزان گازدهی) با چرخاندن سیلندرها در برابر یک منفذ قطع تنظیم می‌شود که با پیچه شیاردار هم‌راستا است. هنگامی که همهٔ سیلندرها هم‌زمان چرخانده شوند، حجم تزریق آن‌ها هم‌زمان تغییر می‌کند تا توان موتور کم یا زیاد شود. دوزینگ پمپها همچنان در موتورهای بزرگ چندسیلندر مانند کامیون‌ها، ماشین‌آلات ساختمانی، موتورهای ثابت و وسایل کشاورزی کاربرد دارند.

پمپ تزریق دیزل گردان

برای خودروها و کامیون‌های سبک، پمپ گردان یا پمپ توزیع‌کننده توسعه یافت. این پمپ تنها یک سیلندر تزریق دارد که از صفحهٔ بادامکی محوری نیرو می‌گیرد و به‌وسیلهٔ یک شیر توزیع گردان به لوله‌های سوخت تزریق می‌کند. گونه‌های بعدی مانند پمپ VE بوش زمان‌بندی تزریق را با سرعت میل‌لنگ تغییر می‌دهند تا در سرعت‌های بالا توان بیشتری تولید شود و در دورهای پایین، عملکرد نرم‌تر و اقتصادی‌تری فراهم شود. برخی از پمپ‌های توزیع‌کننده (یا «VE» به‌اختصار آلمانی Verteilereinspritz) سامانه‌ای مبتنی بر فشار دارند که امکان افزایش حجم تزریق فراتر از حد معمول را فراهم می‌آورد تا موتورهای مجهز به توربوشارژر یا سوپرشارژر در حالت بوست توان بیشتری تولید کنند.

پمپ اندازه‌گیری خطی دیزل

همهٔ پمپ‌های تزریق دارای گاورنر هستند تا در صورت خطرناک شدن سرعت میل‌لنگ برای موتور، سوخت را قطع کند ـ زیرا قطعات سنگین متحرک موتورهای دیزل تحمل اضافه‌دورشدن را ندارند و ممکن است آسیب فاجعه‌بار رخ دهد. موتورهای فرسوده ممکن است روغن روان‌کار خود را از طریق سامانه‌های تهویهٔ فرسودهٔ محفظهٔ میل‌لنگ بسوزانند و «از کنترل خارج شوند»، به‌گونه‌ای که سرعت موتور افزایش یابد تا جایی که خود را نابود کند. دلیلش این است که بیشتر موتورهای دیزل تنها با کنترل سوخت سرعت خود را تنظیم می‌کنند و معمولاً دریچهٔ گاز برای کنترل هوای ورودی ندارند، جز موتورهایی که دارای سامانهٔ بازچرخانی گاز اگزوز هستند.

گونه‌های نوین

[ویرایش]

پمپ‌های مکانیکی به‌تدریج کنار گذاشته می‌شوند تا با دستورالعمل‌های بین‌المللی کاهش آلایندگی هماهنگ شوند و عملکرد و بهره‌وری افزایش یابد. از دههٔ ۱۹۹۰ مرحله‌ای میانی به‌وجود آمد که در آن پمپ‌ها دارای واحد کنترل الکترونیکی بودند که برخی از کارکردهای پمپ گردان را کنترل می‌کردند، اما همچنان مکانیکی زمان‌بندی و از موتور نیرو می‌گرفتند. نسل نخست موتورهای چهار و پنج سیلندر TDI فولکس‌واگن/آئودی این پمپ‌ها را به‌کار گرفتند پیش از آنکه به انژکتور واحد تغییر یابند. این پمپ‌ها برای بهبود کنترل تزریق و پالایش در موتورهای دیزل خودرو استفاده شدند، زمانی که موتورهای دیزل از تزریق غیرمستقیم به تزریق مستقیم کارآمدتر اما ذاتاً خشن‌تر گذار کردند. واحدهای ECU حتی می‌توانستند میرایی پایه‌های هیدرولیک موتور را برای کاهش لرزش تغییر دهند. BOSCH VP30، VP37 و VP44 نمونه‌هایی از این پمپ‌ها هستند. از آن زمان، تغییر گسترده‌ای به‌سوی سامانه‌های ریل مشترک دیزل و سامانه‌های تزریق مستقیم الکترونیکی رخ داده است. این سامانه‌ها اجازه می‌دهند فشارهای بالاتری ایجاد شود، کنترل بسیار دقیق‌تری بر حجم تزریق داشته باشند و چندین مرحلهٔ تزریق را نسبت به سامانه‌های مکانیکی فراهم کنند.

فشارهای تزریق در طول فرایند باید بالاتر از ۱۰۰۰–۱۲۰۰ بار باشد تا پاشش و مخلوط هوا–سوخت به‌خوبی شکل گیرد؛ در عمل تمایل به ۱۶۰۰–۱۸۰۰ بار و بالاتر دیده می‌شود.

منابع

[ویرایش]
  1. Traktorenlexikon: Fendt Farmer 280 S.
  2. Maxwell, R. J.; Dixon, P. L. (1988). "High Pressure Injection Injuries of the Hand: A Report of Three Cases". ANZ Journal of Surgery. 420 (4): 344–346. doi:10.1111/j.1445-2197.1988.tb01068.x. PMID 3254139.

پیوند به بیرون

[ویرایش]