پرش به محتوا

پل سیاه اهواز

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پل سیاه اهواز
نخستین و قدیمی‌ترین پل اهواز
نامپل سیاه اهواز
کشورایران
استانخوزستان
شهرستاناهواز
اطلاعات اثر
نوع بناپل
کاربریپل (راه‌آهن)
کاربری کنونیعبور قطار
دورهٔ ساخت اثردوره پهلوی اول
اطلاعات ثبتی
شمارهٔ ثبت۲۵۹۹
تاریخ ثبت ملی۲۷ بهمن ۱۳۷۸
Map
پل سیاه اهواز در ایران واقع شده
پل سیاه اهواز
پل سیاه اهواز
مکان در ایران


پل سیاه یا پل پیروزی، پلی با یک خط راه‌آهن و دو مسیر عابر پیاده است که در دوره پهلوی اول، در سال ۱۳۰۸ خورشیدی، در شهر اهواز، ایران، بنا شد. این پل متعلق به اداره کل راه‌آهن جنوب است[۱] و خط آهن بندر امام خمینی، در جنوب استان خوزستان و در ساحل خلیج فارس، را به راه‌آهن سراسری خرمشهر ـ تهران شمال وصل می‌کند. این پل در جنگ جهانی دوم در شکست هیتلر و آلمان نقش مهمی ایفا کرد.

نام

[ویرایش]

از آنجا که از این پل در زمان جنگ جهانی دوم به عنوان مسیر حمل آذوقه، نیرو و مهمات ارتش روس استفاده می‌شد و از آن روی که در پیروزی متفقین تاثیر زیادی داشت به آن «لقب پل پیروزی» داده شد.[۱] این پل بعدها به‌دلیل رنگ سیاه بدنه و پایه‌های آن به پل سیاه شهرت یافت.

تاریخچه

[ویرایش]

در سال ۱۳۰۸ خورشیدی و با اهتمام و پایمردی رضاشاه کبیر راه‌آهن سراسری ایران، اولین پل شهر اهواز، به طول ۱۰۵۰ متر و عرض ۶ متر، به‌طور تقریبی درست در محل احداث پل تاریخی اهواز (که دارای قدمت ساسانی بوده و به پل شادروان معروف بود)، بر روی رودخانه کارون ساخته شد.[۲] طرح ساخت این پل در ۱۰ خرداد ۱۳۱۲ توسط ریاست اداره بهره‌برداری راه‌آهن ناحیه جنوب اهواز (اریک کسوندسن) به وزارت کل طرق و شوارع پیشنهاد داده شد و در سال ۱۳۱۵ توسط یک مهندس آلمانی و همسرش ساخته شد.[۳]

این اثر در تاریخ ۲۷ بهمن ۱۳۷۸ با شمارهٔ ثبت ۲۵۹۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.[۴]

سازه و نما

[ویرایش]

پل سیاه از نوع فلزی با فونداسیون‌های بتنی بر روی بستر سنگی کف رودخانه کارون بنا شده‌است و با طول ۱۰۵۰ متر و عرض حدودی ۶ متر دارای ۵۲ پایه‌است. در سطح پل دو خط رفت و برگشت برای عبور قطار وجود دارد و در طرفین آن پیاده‌روهایی به عرض به‌طور حدودی یک متری قرار گرفته‌است.

همچنین مدیرعامل سازمان زیباسازی اهواز از نورپردازی پل سیاه، قدیمی‌ترین پل رودخانه کارون در آینده نزدیک خبر داده و گفته‌است این نور پردازی با هدف زیباسازی و ایجاد فضاهای مطلوب، به زودی اجرا می‌شود.[۵]

جستارهای وابسته

[ویرایش]

نگارخانه

[ویرایش]



پانویس

[ویرایش]
  1. ۱٫۰ ۱٫۱ «پل سیاه اهواز / پل پیروزی در مسیر تاریخ + گزارش تصویری». shooshan.ir. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۲ مارس ۲۰۱۵. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۲-۲۷.
  2. «قدیمی‌ترین پل اهواز چرا آتش گرفت؟». ایسنا. ۲۰۱۸-۰۷-۰۶. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۲-۲۷.
  3. «پل معروف اهواز 77 ساله شد». عصر ایران. دریافت‌شده در ۲۳ سپتامبر ۲۰۲۳.
  4. «دانشنامهٔ تاریخ معماری و شهرسازی ایران‌شهر». وزارت راه و شهرسازی. بایگانی‌شده از روی نسخه اصلی در ۶ اکتبر ۲۰۱۹. دریافت‌شده در ۱۰ اکتبر ۲۰۱۹.
  5. «شبکه اطلاع‌رسانی ساختمان ایران». بایگانی‌شده از اصلی در ۲۴ نوامبر ۲۰۱۱. دریافت‌شده در ۲۱ فوریه ۲۰۱۱.