پلیستوسن
| کواترنری | ||||
|---|---|---|---|---|
| سامانه/دوره | ردیف/دور | اشکوب/عصر | سن (میلیون سال) | |
| کواترنری | هولوسن | مگالاین | ۰ | ۰/۰۰۴۲ |
| نورثگریپین | ۰/۰۰۴۲ | ۰/۰۰۸۲ | ||
| گرینلندین | ۰/۰۰۸۲ | ۰/۰۱۱۷ | ||
| پلیستوسن | تارانشین | ۰/۰۱۱۷ | ۰/۱۲۶ | |
| چیبانین | ۰/۱۲۶ | ۰/۷۸۱ | ||
| کالابرین | ۰/۷۸۱ | ۱/۸۰ | ||
| گلاسین | ۱/۸۰ | ۲/۵۸ | ||
| نئوژن | پلیوسن | پیاسنزین | پیش از آن | |
پلیستوسن (Pleistocene) یکی از دورهای زمینشناسی است که حدود ۲٫۶ میلیون سال پیش آغاز شد و تا حدود ۱۱٬۷۰۰ سال پیش ادامه داشت، یعنی تا آغاز هولوسین، دورهای که اکنون در آن زندگی میکنیم. این دوره بخشی از دوران نوزیستی (سِنوزوئیک) و زیرمجموعهٔ دورهٔ کواترنری است.
ویژگی اصلی پلیستوسن وقوع عصرهای یخبندان پیدرپی بود. در این بازه، صفحات یخی عظیم بارها تا عرضهای جغرافیایی پایینتر گسترش یافتند و سپس عقبنشینی کردند. این تغییرات اقلیمی، اثرات بزرگی بر جانوران، گیاهان و مسیر فرگشت انسان داشت. بسیاری از پستانداران بزرگ مانند ماموتها و ببرهای دندانخنجری در پلیستوسن میزیستند و در پایان آن منقرض شدند.
در همین دوران، گونههای اولیهٔ انسان، از جمله انسان راستقامت، نئاندرتالها و سرانجام انسان خردمند (هومو ساپینس) در آفریقا پدیدار شدند و بهتدریج به سایر نقاط زمین مهاجرت کردند. پلیستوسن را میتوان دوری دانست که در آن نهتنها طبیعت دگرگونیهای چشمگیر را تجربه کرد، بلکه انسان نیز نخستین گامهای جدی خود را بهسوی شکلگیری تمدن برداشت.
پایان پلیستوسن با گرمشدن ناگهانی آبوهوا و آغاز دورهٔ میانیخچالی کنونی همراه بود که موجب شد یخچالها عقبنشینی کنند و زندگی نوینی در بسیاری از نقاط زمین شکل گیرد.
جزئیات
[ویرایش]انقراض گروه بزرگی از پستانداران و شمار زیادی از گونههای پرندگان از اواخر دور پلیستوسن (حدود ۱۰۰۰۰ سال پیش) آغاز شد و تا دور هولوسین ادامه یافت که شاید دلیل آن پایان عصر یخبندان بودهاست. ماموت، پستانکدندان، ببر خنجردندان، تنبل زمینی، شیاردندان Glyptodon، گوزن ایرلندی و خرس غارنشین از جمله حیوانات منقرض شده در اواخر پلیستوسن بودند.
در اوایل این دوره، استفاده از ابزارهای سنگی ساده در آفریقا در بین گونه انسان ماهر، گسترش یافت.[۱]
گونه انسان خردمند (هوموساپینس)، در اواخر پلیستوسن، در شرق آفریقا تکامل یافت.[۲]
منابع
[ویرایش]
- Turner, C. (ed.), 1996. The early Middle Pleistocene in Europe. Balkema (Rotterdam/Brookfield), 329 pp. ISBN 90-5410-600-X
- ↑ Evans، Laurence. «Homo habilis & Homo erectus, first stone tool users». www.ecotao.com. بایگانیشده از اصلی در ۱۵ مارس ۲۰۰۶. دریافتشده در ۲۰۱۸-۰۵-۱۶.
- ↑ Wall, J.D. and Przeworski, M. (2000) "When did the human population start increasing?" Genetics 155: pp. 1865–1874
| دوره کواترنری | ||
|---|---|---|
| دور پلیستوسن | دور هولوسن | |
| گلاسین | کالابرین | چیبانین | تارانشین | گرینلندین | نورثگریپین | مگالاین پیشاشمالگون | شمالگون | اطلسی | زیرشمالگون | زیراطلسی | |
| کواترنری |
|  | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| کربنیفر |
| |||||
| اردویسین-سیلورین |
| |||||
| ادیاکاران |
| |||||
| کریوژنین | ||||||
| پیشینزیستی دیرینه |
| |||||
| موضوعات وابسته | ||||||
| یخ | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| سازندها و پدیدهها |
| ||||
| مربوط به یخ فعالیتها |
| ||||
| ساختوسازها | |||||
| کارها | |||||
| دیگر کاربردها | |||||
| عصر یخبندان | |||||
 | این یک مقالهٔ خرد زیستشناسی است. میتوانید با گسترش آن به ویکیپدیا کمک کنید. |