پلدشت
| پلدشت | |
|---|---|
| کشور | |
| استان | آذربایجان غربی |
| شهرستان | پلدشت |
| بخش | مرکزی |
| نام(های) پیشین | عربلر، عربلو، عرب چؤلی[۱] |
| سال شهرشدن | ۱۳۴۳ |
| مردم | |
| جمعیت | ۱۱٬۳۴۷ |
| جغرافیای طبیعی | |
| مساحت | ۷/۲۸۷۰ کیلومتر مربع |
| اطلاعات شهری | |
| پیششمارهٔ تلفن | [۲] ۰۴۴۳۴۲۸ |
پلدشت یکی از شهرهای مرزی استان آذربایجان غربی در شمال غربیترین نقطه ایران و ساحل رود ارس است. این شهر مرکز سیاسی و اداری شهرستان پلدشت است.
در تاریخچه تقسیمات کشوری ایران پلدشت اولین بخش ایران است که از سطح دهستان به بخش ارتقاء یافته است. بیشتر مردم این شهر به زبان ترکی آذربایجانی تکلم میکنند.[۳][۴] از این شهر به راحتی میتوان روستای «شاهتختی» در جمهوری خودمختار نخجوان و حتی ساختمانهای شهر نخجوان را دید. مردم دو شهر همسایه (پلدشت و نخجوان) قرابت اجتماعی و مراودات فرهنگی مختلفی دارند.[۵] در سال ۱۳۱۶ش بخش پلدشت در شهرستان ماکو در استان چهارم تشکیل شد.[۶][۷] در تقسیمات ۱۳۵۵ش به مرکزیت بخش پلدشت مشتمل بر ۳ دهستان بود.[۸]
پل پلدشت-شاهتختی در محدودهٔ مرز ایران و جمهوری خودمختار نخجوان با عنوان پل دوستی با حضور پرویز داوودی معاون اول رئیسجمهوری و الهام علیاف رئیس جمهوری آذربایجان در سال ۱۳۸۶ افتتاح شد. ایران و جمهوری خودمختار نخجوان دارای ۱۲۵ کیلومتر مرز مشترک آبی در استان آذربایجان غربی هستند که تردد بین دو سوی مرز از طریق این پل انجام میگیرد.[۹][۱۰][۱۱]
جغرافیا
[ویرایش]پلدشت در کناره رود مرزی ارس واقع شده است. این بخش ناحیهای جلگهای و شنزار میباشد و قسمتی از آن کوهستانی است. هوای آن نسبت به دیگر بخشها گرمتر است. رود زنگبار نیز دقیقاً از مرکز شهر میگذرد و به ارس میریزد. بر خلاف ماکو که دارای طبیعتی کوهستانی است، پلدشت دارای آب و هوای نیمه خشک است. زمستان بسیار سرد و تابستان نیز گرم است. این شهر در یک دشت مسطح مابین دو دشت شیبلو و زنگنه واقع شده است. نام این شهر هم از این مورد نشات گرفته است. البته آن سوی رود ارس، کاملاً کوهستانی است که این خود یکی از موارد جالب و دیدنی این منطقه به حساب میآید. حاشیه رود ارس (آراز) در اطراف این شهر پوشیده از جنگل است که زیبایی خاصی به آن داده است. ضمناً محیط مناسبی برای چرای حیوانات به حساب میآید. پلدشت شامل سه دهستان: چایباسار جنوبی (۱۳۷۹ کیلومتر مربع وسعت)، گجلرات (۸۷۰ کیلومتر مربع وسعت) و در سال ۱۳۶۵ مجموعاً شامل ۱۶۵ آبادی بوده است.[۱۲][۱۳]
اقلیم
[ویرایش]| نوع داده | فروردین | اردیبهشت | خرداد | تیر | مرداد | شهریور | مهر | آبان | آذر | دی | بهمن | اسفند | سالیانه |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| حداقل دما
(سلسیوس) |
۴٫۰ | ۸٫۹ | ۱۲٫۷ | ۱۶٫۶ | ۱۸٫۵ | ۱۶٫۶ | ۹٫۱ | ۳٫۸ | ۲٫۸- | ۶٫۳- | ۴٫۴- | ۰٫۳- | ۶٫۴ |
| حداکثر دما
(سلسیوس) |
۱۸٫۴ | ۲۴٫۰ | ۳۰٫۸ | ۳۴٫۴ | ۳۶٫۸ | ۳۳٫۸ | ۲۳٫۶ | ۱۶٫۱ | ۵٫۹ | ۲٫۷ | ۵٫۹ | ۱۱٫۳ | ۲۰٫۳ |
| بارش ماهانه
(میلیمتر) |
۲۹٫۷ | ۴۸٫۸ | ۳۴٫۷ | ۸٫۷ | ۱٫۲ | ۵٫۶ | ۲۲٫۶ | ۲۳٫۰ | ۲۳٫۹ | ۱۷٫۰ | ۲۰٫۰ | ۱۵٫۸ | ۲۵۱٫۰ |
| رطوبت نسبی
(درصد) |
۵۹ | ۶۲ | ۵۶ | ۵۱ | ۴۲ | ۴۶ | ۵۹ | ۷۰ | ۷۷ | ۵۹ | ۶۳ | ۶۸ | ۵۹ |
اقتصاد
[ویرایش]کار اصلی مردم این شهر کشاورزی و تجارت است. اما در چند سال گذشته و بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی و مستقل شدن جمهوری آذربایجان، پلدشت از نظر تجاری اهمیت بیشتری پیدا کرد و اکثر مردم به کار تجارت روی آوردند. یک بازارچه مشترک مرزی نیز در این شهر ایجاد شده است.[۱۵][۱۶] البته در چندین سال گذشته به دلیل رفع مشکل کمآبی که با احداث سد ماکو و انتقال آب آن به اراضی پلدشت و روستاهای اطراف حاصل شده است، کشاورزی دوباره رونق پیدا کرده است.[۱۷]
صنم بلاغی
[ویرایش]به دلیل ارتباط و پیوند تاریخی بین مردمان آذربایجانی ایران و جمهوری خودمختار نخجوان بازارچه صنم بلاغی در سال ۱۳۷۱ تأسیس و افتتاح گردید. این بازارچه ۱۴۰۰۰ متر مربع مساحت دارد و دارای ۳۰ غرفه به همراه امکانات جانبی است که ۱۵ تعاونی با ۳۳۰۰ عضو در آن مشغول به کارند. این بازارچه در ۳۰ کیلومتری شوط قرار دارد. کالاهای وارداتی از این بازارچه لوازم یدکی خودرو و صادراتی مصالح ساختمانی، میوه و تره بار، مصنوعات صنعتی و صنایع چوبی است.[۱۸]
روبه رشد
[ویرایش]شهرستان پلدشت با موقعیت جغرافیایی استراتژیک همچون موقعیت مرزی طولانی با جمهوری خودمختار نخجوان، برخورداری از گمرک بینالمللی شبانهروزی، داشتن دشتهای وسیع کشاورزی از قبیل دشت نازک، دشت زنگنه و اراضی حاصل خیز شوطلو، دشت شیبلو، دشت بهلولآباد و دشت پلدشت همچنین منابع طبیعی و ظرفیت عظیم گردشگری و توریستی میتواند با یک برنامهریزی صحیح در مسیر رشد و توسعه همهجانبه قرار گیرد.
پانویس
[ویرایش]- ↑ «فرمانداری پلدشت». بایگانیشده از اصلی در ۲۳ آوریل ۲۰۱۸. دریافتشده در ۳ اوت ۲۰۱۲.
- ↑ «پیششماره شهرهای استان آذربایجان غربی». بایگانیشده از اصلی در ۴ اکتبر ۲۰۱۸. دریافتشده در ۹ اوت ۲۰۰۹.
- ↑ https://rch.ac.ir/article/Details/13159
- ↑ KURDISH TRIBES
- ↑ «articleType/ArticleView/articleId/268/categoryId/2/--.aspx دربارهٔ پلدشت». بایگانیشده از اصلی در ۸ دسامبر ۲۰۱۹. دریافتشده در ۹ اوت ۲۰۰۹.
- ↑ ایران، وزارت کشور، ۱۳۱۶ش، ص۴
- ↑ ایران، وزارت کشور، معاونت سیاسی و اجتماعی، ص۶
- ↑ ایران، وزارت کشور، ۱۳۵۵ش، ص۲۱
- ↑ [۱][پیوند مرده]
- ↑ پل پلدشت - شاهتختی[پیوند مرده]
- ↑ «پلدشت». tebyan-urmia.ir. بایگانیشده از اصلی در ۴ سپتامبر ۲۰۱۸. دریافتشده در ۲۰۱۸-۰۵-۲۳.
- ↑ «دربارهٔ پلدشت بخوانید در آذرنیوز». بایگانیشده از اصلی در ۹ ژانویه ۲۰۱۰. دریافتشده در ۹ اوت ۲۰۰۹.
- ↑ نقش بندهای خاکی در ایستگاه پخش سیلاب پلدشت
- ↑ «ادارات و ایستگاههای تابعه هواشناسی استان آذربایجان غربی: ایستگاه پلدشت(99203)». اداره کل هواشناسی آذربایجان غربی.
- ↑ «بازرگانان بازارچه مرزی پلدشت از مشکلاتشان میگویند». ایسنا. ۲۰۱۸-۰۵-۰۱. دریافتشده در ۲۰۲۱-۰۶-۰۵.
- ↑ «دومین بازارچه مرزی منطقه آزاد ماکو در شهرستان پلدشت افتتاح شد». ایسنا. ۲۰۱۴-۰۸-۳۰. دریافتشده در ۲۰۲۱-۰۶-۰۵.
- ↑ 1169 (۲۰۲۱-۰۴-۲۷). «حدود ۳۰ درصد ظرفیت سد ماکو پر است». ایرنا. دریافتشده در ۲۰۲۱-۰۶-۰۵.
- ↑ 1165 (۲۰۲۰-۰۱-۱۲). «حل مشکلات بازارچه «صنمبلاغی» در دستور کار دولت». ایرنا. دریافتشده در ۲۰۲۱-۰۶-۰۵.

