پاتریسین

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

پاتریسین‌ها(به انگلیسی: patrician، به لاتین: patricius، و به یونانی: πατρίκιος)، که گاه در فارسی با عنوان شهسواران نیز ترجمه شده‌است، در روم باستان سکنهٔ اصلی و لاتینی شهر رم به شمار می‌آمدند. در مقابل آنها پلبها یا پله بین‌ها قرار داشتند که از نقاط دیگر به رم مهاجرت کرده بودند.

تاریخچه[ویرایش]

مردم، در روم باستان به دو گروه بزرگ تقسیم می‌شدند: پاتریسین و پلبین.

پاتریسین‌ها ظاهراً نخستین سکنهٔ رم به شمار می‌آمدند، که اصالتی لاتینی داشتند. امّا پلبین‌ها از اقوام مهاجر ومهاجمی بودند که بعدها در این ناحیه و یا در سرزمین‌های اطراف آن، استقرار یافتند. این دو گروه برای قرنها در کنار یکدیگر به سر می‌بردند و ساکنان اصلی رم را تشکیل می‌دادند.

پاتریسین‌ها به ۳ قبیله و هر قبیله به ۱۰ کوری تقسیم می‌شد. این کوری‌ها معرف یک سازمان انتخاباتی ونظامی بودند. برخی از طایفه‌های پاتریسین‌ها عبارت بودند از:

مانلیها، والریها، آیمیلیها، کورنلیها، فابیها، هوراتیها، کلاودیها، یولیها و.....

گذشته از پاتریسین ها (که از ابتدا، قدرت مطلق بودند) و پلبها (که بعدها تا حدی قدرت گرفتند) و گذشته از سازمان‌ها وتشکیلات ملی وپادشاهی که در رم پدید آوردند، قدرت سومی هم در کشور وجود داشت وآن سنا بود که ظاهراً ابتدا از ۱۰۰ عضو ودر پایان عهد سلطنتی از ۳۰۰ عضو تشکیل می‌شد. فقط پاتریسین‌ها می‌توانستند عضو سنا را داشته باشند و در مراسم عمومی مذهبی شرکت کنند. پلبین‌ها از جمیع حقوق مدنی، سیاسی ومذهبی محروم بودند وبدین ترتیب اهالی به دو دستهٔ جدا ومتمایز از یکدیگر تقسیم می‌شدند.

معرفی[ویرایش]

در دوران باستان سکنهٔ رم بصورت قبیله‌ای زندگی می‌کردند. اراضی متعلق به قبایل «مزرعهٔ اشتراکی» نامیده می‌شد. هر قبیله از چند خانواده و یا به زبان لاتینی از چند فامیل تشکیل می‌شدند.

فرزندان سکنهٔ قدیم رم خود را پاتریسین می‌نامیدند. این عنوان از واژهٔ لاتینی پاتر به معنای پدر گرفته شده بود. پاتریسین‌ها از این امر به خود می‌بالیدند که پدرانشان بنیان‌گذاران شهر رم بوده‌اند. هریک از فامیل پاتریسین‌ها، قطعه زمینی در مزرعهٔ اشتراکی برای خود داشت، ولی احشام خویش را برای چرا به مراتع عمومی می‌برد.

در مزارع مربوط به پاتریسین‌ها، بردگان به کار مشغول بودند ولی تعداد آنها زیاد نبود. معمولاً خود پاتریسین‌ها نیز در صحرا و در خانه، به همراه بردگان خویش کار می‌کردند. مکرر اتفاق می‌افتاد که آقا و برده پشت یک میز غذا می‌خوردند. بردگان عضو خانواده شمرده می‌شدند.

خانه پاتریسین‌ها بسیار ساده بود و آرایشی معمولی داشت. در هریک از این خانه‌ها یک اتاق بیشتر وجود نداشت. وسط اتاق، یک حوض آب واقع شده بود که در بالای آن، درون سقف، روزنه‌ای چهارضلعی دیده می‌شد. از طریق این روزنه آب باران از روی بام به درون حوض فرومی ریخت. این روزنه بمثابه وسیله‌ای برای روشن کردن خانه نیز محسوب می‌شد.

ریش سفیدان پاتریس، شورایی تشکیل می‌دادند که شورای شیوخ، یا به زبان لاتینی سنا نامیده می‌شد. شورای شیوخ برای بررسی و مذاکره پیرامون مسایل مهمتر، از مردان پاتریس دعوت می‌کرد تا مجلس ملی را تشکیل دهند.[۱]

نظر ویل دورانت[ویرایش]

در پاسخ این سوال که: «پاتریسین‌ها، که بودند؟»، لیویوس بر آن بود که رومولوس یکصد تن از سران خانوادهٔ خود را برگزیده بود تا او را در پی افکندن رم یاری دهند و شورا یا سنای وی را تشکیل دهند. اینان را بعدها، پاترس(پدران)، نامیدند و نوادگانشان را پاتریچی(از تبار پدران) نامیدند.

امّا نظریات جدیدتر، ضمن نفی روایات گذشتگان، پاتریسین‌ها را کشورگشایانی بیگانه و شاید سابینی می‌شمرد که بر لاتیوم هجوم آوردند و از آن پس بر پلبها یا پلبینها یا تودهٔ مردم، بعنوان طبقات پست تر، حکومت راندند. می‌توان پنداشت که پاتریسین‌ها از خانواده‌هایی فراهم می‌آمدند که، در پرتو فرادستی اقتصادی یا نظامی، بهترین زمین‌ها را به چنگ آورده و برتری کشاورزی خود را به سروری سیاسی مبدّل کرده بودند.

برای مدت پنج قرن، سرداران و کنسولان رومی، از میان طوایف پاتریسین برمی خاستند و اینان بودند که برای روم قانون می‌نهادند.[۲]

پانویس[ویرایش]

  1. تاریخ روم باستان، فئودور. پ. کوروفکین، صفحات: ۱۶ و ۱۷
  2. تاریخ تمدن، ویل دورانت، جلد سوم (قیصر و مسیح)، صفحه: ۲۷

منابع[ویرایش]

دورانت، ویل. تاریخ تمدن، یونان باستان (جلد سوم). ترجمهٔ حمید عنایت و دیگران. سرویراستار، محمود مصاحب. چاپ هفتم. تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی، ۱۳۸۰. ISBN 964-445-002-7. 

پیوند به بیرون[ویرایش]