پرش به محتوا

اقتصاد بازار: تفاوت میان نسخه‌ها

بدون خلاصۀ ویرایش
جزبدون خلاصۀ ویرایش
بدون خلاصۀ ویرایش
== ساختار تاریخی ==
از نظر تاریخی دو سطح از اقتصاد بازار را از هم می توان متمایز کرد که سطح اول از نظر زمانی مقدم بر سطح دومی است<ref>پویایی سرمایه‌داری - اثر فرنان برودل- ترجمه مهران پاینده، عباس خداقلی، ناصر کفایی- نشر آمه - چاپ اول 1388- ص32، 56-60</ref>:
* سطح پایین شامل بازارها، مغازه‌ها، پلیه وران: در این سطح بیش از هر چیز روابط روزانه ی بازار، مثلاً معامله در محدوده ی محلی یا نزدیک، مکثلاًمثلاً گندکگندم یا چوبی که به نزدکی ترین شهر حمل می شود به حساب می آیند. همچنین معاملات منظم و برنامه ریزی شده با نقطانقاط دور که به طور عادی جریان دارند و امکانااتیامکاناتی در اختیار بازرگانان اعم از بزرگ و کوچک قرار می دهند. بازار یک شهر کوچک، نمونه‌ی «شفاف» این مبادله است که هیچ چیز غیرقابل پیش بینی در آن وجود ندارد و هر دو طرف قواعد و شرایط را می شناسند و همیشه می توانند چشم انتظار سود کمی باشند.<ref>پویایی سرمایه‌داری - اثر فرنان برودل- ترجمه مهران پاینده، عباس خداقلی، ناصر کفایی- نشر آمه - چاپ اول 1388- ص32، 56-60</ref>
* سطح بالا شامل بازارهای مکاره و بورس‌ها: تاریخ دانان انگلستان نشان داده‌اند که از قرن 15 به بعد در کنار بازار عمومی سنتی به طور فزاینده ای بازاری شکل گرفت که آن را بازار خصوصی نامیدند. در این نوع مناسبات جدیدفجدید تجار سفر کننده مستقیم به سوی تولیدکننده می رفتند تا کالا را بخرند. از دهقانان پنبه، کتان، لاشه ی چهارپایان، چرم، جو ( یا گندم)، پرنده و غیره می خریدند، گاهی هم پیش خرید می کردند، مثلاً پشم گوشفندگوسفند را قبل از چیدن یا گندم را حتی قبل از درو می خریدند. سرانجام کالاهای خریداری شده را به شهرهای بزرگ یا بنادر صادراتی می رساندند. روشن است که این نوعی از معامله بود که بسیار نابرابر بود و در آن رقابت - قانون بنیادین به اصطلاح اقتصاد بازار- نقش مهمی ایفا نمی کرد و بازرگان از دو جهت امتیاز داشت: اول، وی رابطه ی بین تولیدکننده و کسی که سرانجام کالا به دستش می رسید را قطع می کرد (فقط بازرگانان مناسبات بازار در دو انتهای زنجیره و در نتیجه سودی را که در انتظارشان بود می شناختند) و دوم، پول نقد در اختیار داشت، مهم ترین دلیل. به این ترتیب زنجیره های طویل تجاری بین تولد و مصرف تشکیل شدند. موفقیت این امر بیش از همه به دلیل کارایی آن در تامین نیاز شهرهای بزرگ بود، از این رو مقامات مجبور بودند هر دو چشم خود را ببندند یا حداقل کنترل شان را کاهش دهند. هرچه این زنجیره ها طولانی تر می شدند بیشتر از مقررات عادی و کنترل سرباز می زدند.<ref>پویایی سرمایه‌داری - اثر فرنان برودل- ترجمه مهران پاینده، عباس خداقلی، ناصر کفایی- نشر آمه - چاپ اول 1388- ص32، 56-60</ref>
 
== اقتصاد بازار آزاد ==
{{اصلی | بازار آزاد}}
 
در حال حاضر هیچ کشوری وجود ندارندارد که همه بازارهای داخلی آن کاملاً آزاد باشد. اما این واژه به معنای مطلق به کار نمی‌رود. سطح آزادی بازار بسیاری از کشورهایی که سیستم سرمایه داری دارند چندان زیاد نیست. حتی ایالات متحده که نماینده سرمایه داری است برخی از عوامل اقتصادی را محدود کرده است. طبق [[شاخص آزادی اقتصادی]]، در کشورهای دیگر مانند [[هنگ کنگ]] این محدودیت‌ها کمتر است. بازارهای آزاد با بی‌حکومتی نیز ارتباط دارند و بسیاری از مردم معتقدند که بازار آزاد مستلزم عدم حضور دولت است. تنها تعداد کمی از متفکرین بازار آزاد طرفدار حذف دولت هستند؛ اغلب آنها از جمله [[آدام اسمیت]] و [[میلتون فریدمن]] معتقدند که دولت باید در بازار آزاد نقش داشته باشد، ولو اینکه این نقش محدود باشد. حتی [[طرفداران سرمایه داری سامان ستیز]] نیز به حکومت قانون (طبیعی یا قراردادی) و دفاع مؤسسات از آن (با دریافت هزینه) معتقد هستند. اغلب صاحب نظران بازار آزاد معتقدند که دولت‌ها باید حداقل به موارد زیر محدود شوند: ایجاد یک سیاست قضائی برای حل و فصل اختلافات، حفظ پایداری پول (مبارزه با تورم)، حفاظت از رقابت در بازار و مصرف کنندگان و حفاظت از کشور از طریق دفاع ملی. این صاحب نظران بر سر لزوم یا عدم لزوم تأمین هزینه‌های جاده ها، مدارس، دفاتر پستی، کتابخانه ها، مراکز پلیس و ایستگاه‌های آتش نشانی با هم اختلاف نظر دارند و برخی از آنان معتقدند که بازار می‌تواند مسائل بیرونی خود را حل کند.
برای اینکه یک اقتصاد به عنوان یک بازار آزاد واقعی در نظر گرفته شود، عوامل کار، کالاها، خدمات و سرمایه باید از حوزه محدودیت‌های دولت و موانع تجاری خارج شوند، به طوری که بتوانند آزادانه از مرزها بگذرند.
 
کاربر ناشناس