ورزگ

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
وُرِزگ
اطلاعات کلی
کشور  ایران
استان خراسان جنوبی
شهرستان قائنات
بخش مرکزی
نام‌های دیگر روستای نمونه دوران دفاع مقدس، بهشت قاینات
مردم
جمعیت ۷۱۰ نفر (۱۳۹۵)
رشد جمعیت 36٪ مثبت
اطلاعات روستایی
کد آماری ۱۵۴۷۸۰
ره‌آورد [زعفران]،[زرشک]،[عناب]
وب‌گاه رسمی vorezg.ir

وُرِزگ روستایی در شهرستان قائنات استان خراسان جنوبی ایران است که در ۲۵ کیلومتری شرق قائن واقع شده‌است.[۱] بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۰ جمعیت این روستا ۵۱۹ نفر (در ۱۸۶ خانوار) بوده‌است.[۲] جمعیت این روستا در سرشماری 1395 برابر با 241خانوار بوده است و جمعیت آن 710 نفر شمارش شده است.

سردار غیاثی، حضور سردار غیاثی در ورزگ[۳]
جمعیت تاریخی
سال جمعیت  %±
۱۳۸۵ ۵۸۶
۱۳۹۰ ۵۱۹ ۱۱٫۴ ٪ −
1395 ۷۱۰ ۳۶٫۸ ٪

معدن مس ورزگ[ویرایش]

معدن مس ورزگ که ذخیره آن به ۶۴۴ هزار تن می‌رسد دومین معدن مس خراسان جنوبی است. این معدن مورد مطالعه قرار گرفته ولی هیچ برداشت و استخراجی از ان صورت نگرفته‌است.[۴][۵]

اماکن دیدنی و تاریخی[ویرایش]

عمارت آذری، ساخته شده در دوره پهلوی
مسجد جامع ورزگ، بازمانده از دوران قاجار
مزار رایک، ساخته شده در دوره صفویه
غار جوجه، با قدمت بیش از ۳۰هزار سال

روستای ورزگ با داشتن سابقه تاریخی کهن و بهره‌وری از منابع و اماکن طبیعی و همچنین سرسبزی قابل توجه استعداد ویژه ای برای جذب گردشگر دارد که در این مقاله به برخی از جاذبه‌های گردشگری این روستا اشاره شده‌است.[۶]

غار جوجه[ویرایش]

غار جوجه در تاریخ ۲۳ شهریور ۱۳۸۲ با شماره ثبت ۱۰۱۷۷ در فهرست آثار ملی ایران قرار گرفته‌است. این اثر یکی از شگفت انگیزترین غارهای طبیعی شهرستان قائنات می‌باشد که دارای اهمیت باستان‌شناسی نیز می‌باشد. این غار در ۲۵ کیلومتری شرق قائن و ۳٫۵ کیلومتری شمال روستای ورزگ واقع است. این غار بر خلاف اسم آن بزرگ‌ترین غار شناسایی شده در جنوب خراسان است[نیازمند منبع]. دهانه این غار در ارتفاع تقریبی ۸۰ متر از کف دره رو به شرق قرار دارد ابعاد دهانه غار ۲٫۳۰ در ۴ متر است ارتفاع غار در داخل به چهل متر نیز می‌رسد عمق غار صدها متر و عرض متوسط ان نیز ۲۰ متر است شیب غار به سمت پایین و در بقیه نقاط دارای شیب ۷۰ درجه می‌باشد آثار و بقایای سفالهایی مربوط به دوران تاریخی در ابتدای غار پراکنده‌است در ابتدای غار حوضی جانبی با مصالح سنگ و ساروج ساخته شده‌است. شکل داخلی غار بسیار چشم نواز است و متشکل از یک تالار اصلی است. تشکیلات زیبای بلوری و گل کلمی بر سطح دیواره‌ها و سطح کف مشاهده می‌شود در قسمت‌هایی از غار نیز تشکیلات زیبای آهکی استالاگمیت و استالاکتیت به طرز شگفت‌آوری مشاهده می‌شود.

مزار رایک[ویرایش]

مزار رایک مربوط به دوره صفوی - دوره قاجار است و در شهرستان قائنات، روستای ورزگ واقع شده و این اثر در تاریخ ۵ آذر ۱۳۸۰ با شمارهٔ ثبت ۴۴۵۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.[۷]

این مزار در ۲کیلومتری شمال روستای ورزگ قرار داشته علت نامگذاری آن به رایک به دلیل قرار گرفتن مزار در مزرعه رایک است. از مشخصات صاحب قبر و تاریخ دفن وی اطلاعی بدست نیامد این بنا از لاشه سنگ وگل ساخته شده و گنبد آن دایره ای و از آجر و سنگ و گچ است و تمامی خانه‌های مسکونی اطراف آن خراب شده وتنها این بنا باقی مانده‌است از مجموعه ۶سنگ قبر داخل مزار تنها یکی سالم مانده و بقیه شکسته یا آسیب دیده‌است. آنچه در مجموعه رایک دیده می‌شود وجود دو احتمال را می‌دهند یا این محل در دوره تیموری و صفوی آباد بوده و عده زیادی ازمردم در آنجا سکونت داشته که حضور بزرگان و دانشمندان در کتیبه‌ها این موضوع را به اثبات می‌رساند؛ و احتمال دیگر اینکه منطقه درگیر یک جنگ خونین بوده و عده زیادی از فرماندهان و شاهزادگان در آنجا کشته و د رهمان محل دفن شده‌اند. آنچه از مضمون این کتیبه‌ها مستفاد می‌شود چندین نفر از شخصیتها در این محل دفن می‌باشند. یکی از این سنگ قبرها متعلق به خواجه میرک حسینی که در عصر صفویه از امراء و شاهزادگان بوده و دیگری امیر سلطان حسین الرجومی در سال ۷۸۴مدفون شده‌است.[۸]

شهدای ورزگ[ویرایش]

صنایع دستی ورزگ[ویرایش]

ورزگ یکی از روستاهای شهرستان قاین است که از صد سال پیش صنعت فرش دستباف در آن رونق خوبی داشته و روزگاری ۲۲ کارگاه قالی بافی فعال داشته‌است. اما امروز همه این کارگاه‌ها خاک می‌خورند و جوانان در دیگر شهرها به مشاغل کاذب روی آورده‌اند. روستای ورزگ همچنین از نظر صنایع دستی همچون قالی، پشتی، قالیچه و جاجیم، جوراب و دستکش فعال بوده‌است و البته درحال حاضر هرچند هنوز صنایع دستی از بین نرفته‌است اما کم رنگ شده‌است.[۹]

کهنسال‌ترین زن خراسان جنوبی[ویرایش]

فاطمه رضایی کهنسال‌ترین زن خراسان جنوبی که بیش از صد سال عمر داشت در این روستا زندگی می‌کرد. وی در سال ۱۳۹۵ از دنیا رفت.[۱۰]

منابع[ویرایش]