واگن پارس

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از واگن‌پارس)
پرش به ناوبری پرش به جستجو
واگن پارس
نوعدولتی
صنعتترابری ریلی، صنایع سنگین
بنا نهاده۱۳۵۳
دفتر مرکزیایران اراک، ایران
محدودهٔ فعالیتجهانی
محصولات
  • قطار خودکشش (ترنست)
  • لوکوموتیو
  • مترو
  • واگن‌باری
  • واگن‌مسافربری
  • هزارچرخ (بوژی)
مالکایدرو
وبگاهwagonpars.com
بخشی از خط تولید لوکوموتیو AD43C در کارخانه واگن‌پارس اراک

شرکت واگن‌پارس اراک اولین و بزرگ‌ترین سازنده لوکوموتیو و واگن در ایران و خاورمیانه است. این شرکت در سال ۱۳۵۳ تأسیس گردید و شروع به ساخت انواع قطار کرد و در سال ۱۳۶۴ با سرمایه‌گذاری سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (ایدرو) به یکی از زیر مجموعه‌های این سازمان پیوست. این شرکت همچنین تنها تولیدکننده قطار خودکشش (ترن‌ست) در خاورمیانه می‌باشد. شرکت واگن‌پارس به مساحت ۳۳ هکتار در اراک واقع شده‌است.

تاریخچه[ویرایش]

این شرکت در خرداد ماه سال ۱۳۵۳ با سرمایه ۲۰ میلیون ریال بعنوان دستگاه مجری و بهره‌برداری طرح با مشارکت سازمان گسترش و نوسازی صنایع و راه‌آهن ایران با سهم الشراکه به ترتیب ۶۰٪ و۴۰٪ با سرمایه ای معادل ۲۰ میلیون ریال در اداره ثبت شرکت‌های تهران به ثبت رسید. در تیرماه سال ۱۳۷۶ شرکت از سهامی خاص به سهامی عام تبدیل شد.

عملیات ایجاد کارخانه واگن سازی در زمینی به مساحت حدوداً ۳۳۱ هزار متر مربع با زیر بنای حدود ۱۱۵ هزار متر مربع و امکانات جانبی مربوط در شهرستان اراک آغاز گردید و در تاریخ مهرماه ۱۳۶۳ توسط نخست‌وزیر وقت جمهوری اسلامی ایران افتتاح شد. شرکت واگن پارس از مجموعه شرکت‌های تحت پوشش شرکت تعاونی چندمنظوره هسایار بود که از طریق مزایده با سهام ۹۹٫۹٪ به شرکت تعاونی چند منظوره هسایار واگذار گردید. در پیمانی که در سال ۱۳۹۶ بین ایدرو و ترنس‌مش روسیه بسته‌شد قرار شد شرکت ترنس‌مش روسیه ۸۰% سهام واگن‌پارس را خریداری کند اما به‌دلیل شدت‌گرفتن تحریم‌ها این امر محقق نشد.[۱] در شهریورماه ۱۳۹۸ مقرر شد که سهام واگن‌پارس اراک به‌طور کامل به گروه مپنا واگذار شود.[۲]

هدف از احداث کارخانه جوابگویی به نیاز داخلی در مرحله اول و سپس صادرات بوده‌است. با توجه به حجم زیاد واردات و صادرات و بارگیری کالا در بنادر نیاز به تأسیس این کارخانه احساس می‌شده‌است. این شرکت ابتدا پروژه تولید هزار دستگاه واگن باری و مسافری و تعمیرات ۲۵۰۰ دستگاه واگن باری را با همکاری شرکت اتریشی S.G.P شروع نمود که پس از پیروزی انقلاب قرارداد همکاری با شرکت اتریشی لغو و قرارداد جدیدی با شرکت واگن‌اونیون آلمان منعقد گردید. با توجه به نیاز عاجل کشور به تجهیزات ریلی، تولیدات شرکت واگن پارس رسماً از ابتدای نیمه دوم سال ۱۳۶۳ شروع گردید.

در اوایل قرن بیست‌ویکم میلادی، شرکت واگن‌پارس سفارشی از کوبا مبنی بر صادرات ۵۵۰ واگن باری و ۲۰۰ واگن مسافربری به ارزش ۶۰ میلیارد ریال دریافت کرد که این سفارش را تا سال ۲۰۰۹ به‌طور کامل تحویل داد.[۳][۴][۵]

همچنین در سال ۲۰۰۹ سفارشی از راه‌آهن ویتنام مبنی بر صادرات ۲۰۰ واگن مسافربری دریافت کرد که ساخت ۴۰ واگن توسط واگن‌پارس و ۱۶۰ واگن دیگر از طریق مونتاژ قطعات تولیدی واگن‌پارس در ویتنام انجام شد.[۶]

سازه‌های این شرکت در ۵ مرداد ۱۳۶۵ توسط نیروی هوایی عراق در جریان جنگ بمباران شدند. در جریان این بمباران، ۴۵ تن کشته و حدود ۵۰۰ تن از کارکنان شرکت زخمی شدند.

محصولات[ویرایش]

ترن‌ست‌های تولیدشده توسط واگن‌پارس اراک

لوکوموتیو AD43C گونه‌ای لوکوموتیو دیزلی‌الکتریکی است که توسط شرکت آلستوم فرانسه طراحی گردیده‌است. تولید این لوکوموتیو از سال ۲۰۰۰ میلادی شروع گردید. در سال ۱۹۹۸ قراردادی بین آلستوم و راه‌آهن جمهوری‌اسلامی بسته‌شد که به‌موجب آن انتقال فناوری ساخت لوکوموتیو به شرکت واگن‌پارس اراک انجام شود.[۷] این شرکت تولیدکننده خودروهای ریلی با تکنولوژی شرکت‌های واگن‌اونیون آلمان، ترنس‌مش روسیه[۸]، بمباردیه کانادا، زیمنس آلمان، آلستوم فرانسه[۹] و شرکت‌های چانگ‌چون، پوژن و دالیان چین می‌باشد.

واگن سوخت گازمایع متعلق به راه‌آهن‌سوریه ساخت واگن‌پارس اراک

شرکت واگن پارس اراک بزرگترین سازنده انواع لوکوموتیو و واگن‌های باری، مسافری و مترو در خاورمیانه می‌باشد. این شرکت متولی اصلی تولید انواع هزارچرخ (بوژی) در سیستم ترابری ریلی ایران می‌باشد.

منابع[ویرایش]

  1. سیما، IRIB NEWS AGENCY | خبرگزاری صدا و. «امضای قرارداد و توسعه همکاری ایدرو با شرکت ترنس مش روسیه». دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۱۰-۱۴. از پارامتر ناشناخته |وب‌گاه= صرف نظر شد (|وبگاه= پیشنهاد می‌شود) (کمک)
  2. «واگذاری شرکت واگن پارس اراک به مپنا». خبرگزاری برنا. دریافت‌شده در ۲۰۱۹-۰۹-۰۴.
  3. "Wagon Pars sells 550 wagons to Cuba". Tehran Times. 10 August 2009. Archived from the original on 21 March 2012. Retrieved 26 June 2019.
  4. "Wagon Pars selling 200 passenger rail cars". www.cubastandard.com. 28 May 2010.
  5. "World rolling stock market September 2009". www.railwaygazette.com. Railway Gazette International. 17 September 2009. Iranian firm Wagon Pars has supplied 100 covered vans to Cuba under a 60bn rial contract, completing an order for 550 wagons
  6. Sources:
  7. Ltd, DVV Media International. "Iranians to build AC diesels". Railway Gazette. Retrieved 2019-02-21.
  8. «اشتغال ده‌هزار ایرانی با اجرای قرارداد تولید واگن با روسیه». تین نیوز. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۱۰-۰۹.
  9. «ALSTOM to supply 100 diesel-electric locomotives in Iran». ۲۰۱۱-۰۹-۲۷. دریافت‌شده در ۲۰۱۸-۰۹-۰۶.