واهاک وارطانیان
واهاک وارطانیان | |
|---|---|
 | |
| زادهٔ | ۱۰ مارس ۱۹۱۳ |
| درگذشت | ۲۳ ژوئن ۲۰۰۲ (۸۹ سال) |
| علت مرگ | کهولت سن و بیماری |
| مدفن | آرامگاه فارست لان مموریال پارک |
| ملیت | ارمنیهای ایران |
| تحصیلات | متوسطه |
| پیشه | فیلمبردار |
| سالهای فعالیت | ۱۹۵۳–۱۹۷۳ |
| فرزندان | وانوش وارطانیان |
واهاک وارطانیان (ارمنی: Վահագ Վարդանեան؛ زادهٔ ۱۰ مارس ۱۹۱۳ - درگذشتهٔ ۲۳ ژوئن ۲۰۰۲) فیلمبردار ارمنیتبار اهل ایران بود.
زندگینامه
[ویرایش]در سال ۱۲۹۲ خورشیدی (۱۰ مارس ۱۹۱۳) با نام واهاک وارطانیان در تبریز زاده شد. از سن شانزده سالگی به عکاسی روی آورد. از ۱۹۵۳ (۱۳۳۲) به سینما پرداخت و یکی از دو فیلمبردار فیلم گلنسا به کارگردانی سرژ آزاریان بود آخرین فیلمش را نیز در ۱۹۷۳ (۱۳۵۲) با نام کجکلاخان به کارگردانی صابر رهبر فیلمبرداری کرد و پس از آن از سینما کناره کرفت.
وی بین سالهای ۱۹۵۳ و ۱۹۷۳ (۱۳۳۲ و ۱۳۵۲) یعنی طی بیست سال بیش از سی فیلم را در مقام فیلمبردار در کارنامهاش ثبت کرد و این آمار غیر از فیلمهایی است که به دلیل تسلطش بر امور فنی و لابراتواری کارهای لابراتواری و چاپ آنها را انجام داده.
واهاک بیشترین همکاری را با کارگردانان ارمنی همچون ساموئل خاچیکیان، آزاریان، آرامائیس آقامالیان و ژوزف واعظیان داشت است از دیگر کارگردانانی که واهاک با آنان کارکرده است میتوان مهدی رئیسفیروز (پیمان دوستی ۱۳۳۹)، جمشید شیبانی (طلای سفید ۱۳۴۱)، محمد متوسلانی (ترس و تاریکی ۱۳۴۲)، خسرو پرویزی (آخرین گذرگاه ۱۳۴۱) و (کشتی نوح ۱۳۴۷) را نام برد.
واهاک وارطانیان به دلیل تجربه و مهارتش در رشته عکاسی و فیلمبرداری طی سالهای ۱۹۷۳ و ۱۹۷۴ (۱۳۵۲ و ۱۳۵۳) در «مدرسه عالی تلویزیون و سینما» دروس مربوط به این رشته را تدریس میکرد.
وارطانیان از اولین فیلمبرداران سینمای ایران محسوب میشود که با تمام کاستیهای سینمای ایران، تصاویری ماندگاری را بر پایهٔ یافتههای شخصی و تجربیات حرفهای خود به جای گذاشت. تصاویر پُر کنتراست و پُرسایه در سینمای سیاهوسفید بهویژه در آثار پلیسی که توسط وی فیلمبرداری شده است، همچنان مثالزدنی هستند.[۱]
در ۲۳ ژوئن ۲۰۰۲ (۲ تیر ۱۳۸۱) در لس آنجلس در سن ۸۹ سالگی درگذشت.[۲] و در آرامگاه فارست لان مموریال پارک به خاک سپرده شد
مدیر فیلمبرداری
[ویرایش]- کشتی نوح (۱۳۴۷)
- دختر ولگرد (۱۳۴۳)
فیلمبردار
[ویرایش]- خانوم خانوما (۱۳۵۱)
- آفتاب مهتاب (۱۳۴۹)
- پسر زایندهرود (۱۳۴۹)
- رسوایی (۱۳۴۹)
- مردی از جنوب شهر (۱۳۴۹)
- دنیای آبی (۱۳۴۸)
- ازجانگذشتگان (۱۳۴۶)
- گلآقا (۱۳۴۶)
- مرد سرگردان (۱۳۴۵)
- قانون زندگی (۱۳۴۳)
- ترس و تاریکی (۱۳۴۲)
- جدال به خاطر عشق (۱۳۴۲) (با همکاری رضا انجمروز)
- فرشتهای در خانه من (۱۳۴۲)
- آخرین گذرگاه (۱۳۴۱)
- طلای سفید (۱۳۴۱)
- گربه وحشی (۱۳۴۱)
- ورپریده (۱۳۴۱)
- در جستجوی داماد (۱۳۳۹)
- پیمان دوستی (۱۳۳۸) (با همکاری مهدی امیرقاسم خانی و ناصر رفعت)
- شانس و عشق و تصادف (۱۳۳۸)
- طوفان در شهر ما (۱۳۳۷)
- قاصد بهشت (۱۳۳۷)
- ماجرای عجیب (۱۳۳۵)
- چهارراه حوادث (۱۳۳۴) (با همکاری ژرژ لیچنسکی)
- بربادرفته (۱۳۳۳)
- دختری از شیراز (۱۳۳۳)
- همسر مزاحم (۱۳۳۳) (با همکاری بوریس ماتویوف)
- گلنسا (۱۳۳۲) (با همکاری ارنست مارک)
عکس
[ویرایش]- هاشمخان (۱۳۴۵)
چاپ و لابراتوار
[ویرایش]- در جستجوی داماد (۱۳۳۹)
پانویس
[ویرایش]- ↑ «وارطانیان فیلمبردار تاریکیها». خبرگزاری مهر. ۱ تیر ۱۳۸۳. دریافتشده در ۱۷ تیر ۱۴۰۲.
- ↑ ««سالگرد درگذشت واهاک وارطانیان» از پیشگامان فیلمبرداری در ایران». ایسنا. دریافتشده در ۲۵ مه ۲۰۱۷.
منابع
[ویرایش]- لازاریان، ژانت د (۱۳۸۲). دانشنامه ایرانیان ارمنی. تهران: انتشارات هیرمند. شابک ۹۶۴-۶۹۷۴-۵۰-۳.
- «چهرههای ارمنی در سینمای ایران». ارامنه و سینمای ایران. به کوشش گروه تحقیق و پژوهش موزه سینما. تهران، موزه سینمای ایران باغ فردوس: انتشارات روزنهکار. تابستان ۱۳۸۳. ص. ۸۹. شابک ۹۶۴-۶۷۲۸-۴۴-۸.
- امید، جمال (۱۳۷۷). فرهنگ سینمای ایران. تهران: موسسه انتشارات نگاه. ص. ۵۰۴. شابک ۹۶۴-۶۱۷۴-۸۹-۲.
- هویان، آندرانیک (۱۳۸۰). «ارمنیان در سینمای ایران». ارمنیان ایران. تهران: مرکز بینالمللی گفتگوی فرنگها با همکاری انتشارات هرمس. ص. ۳۲۴. شابک ۹۶۴-۳۶۳-۰۰۷-۲.
- هویان، آندرانیک (۱۳۸۱). «فیلمبرداران ارمنی فیلمهای سینمایی». نقش ارمنیان در سینمای ایران. تهران: بنیاد انتشاراتی یغیا بابومیان و انتشارات بهنام. ص. ۶۰-۶۳. شابک ۹۶۴-۵۶۶۸-۱۷-۴.
- Vahak Vartanian در وبگاه قبریاب
پیوند به بیرون
[ویرایش]- واهاک وارطانیان در بانک جامع اطلاعات سينماى ايران
- واهاک وارطانیان در بانک اطلاعات اینترنتی فیلمها (IMDb)
 | ||
وبگاههای موضوعی |
|---|
