وانمایی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
مار مرجانی تگزاس که یک مار سمی است، برای فریب دادن محیط، خود را به شکل یک مار غیرسمی یعنی مار شیری مکزیک درآورده است.
مار شیری مکزیک یک مار غیر سمی است. ظاهر این مار الگویی برای تقلید مار مرجانی مکزیک شده است.

وانمایی (انگلیسی: Mimicry‎)، در زیست‌شناسی هنگامی که یک جانور یا گیاه به تقلید ظاهر و رفتار یک جانور یا گیاه دیگر بپردازد گفته می‌شود. در چنین مواردی یکی از گونه‌ها در فرگشت خود به دلایل استتاری تقلید ظاهر و رفتار کرده‌است تا بدین وسیله درندگان یا طعمه‌های خود را فریب دهد. برای وانمایی اصطلاح همگون‌سازی استتاری هم به‌کار رفته‌است.

این شباهت می‌تواند در ظاهر، رفتار، صدا یا بو باشد.

مثال‌های معروف وانمایی، چشم‌دانه‌های ایجاد شده بر روی بال پروانه‌ها و شب‌پره‌ها، تقلید ظاهر گل توسط آخوندک، تقلید صدای برخی پرندگان توسط یکدیگر، و تقلید بوهای جذب‌کننده توسط گیاهان می‌باشد. وانمایی ممکن است حتی در بین جنسیت‌های مختلف یک جانور هم مشاهده شود برای نمونه یک حیوان برای فریفتن و جذب یا دفع کردن جنسیت‌های مزاحم، جنسیت مخالف خود را تقلید کند.[۱]

چند نوع اصلی از وانمایی عبارتند از:

  • وانمایی مولری (Müller): در این حالت گونه‌های خطرناک، برای نمونه سمی، از ظاهر یکدیگر تقلید می‌کنند.
  • وانمایی بیتزی (Bates): در این حالت گونه‌های غیرخطرناک به هم شباهت پیدا می‌کنند.
  • وانمایی شکاری یا وانمایی پکم (Peckham): در این حالت درندگان، ظاهر طعمه یا دیگر حیوانات منطقه را به خود می‌گیرند تا از این طریق بتوانند آسان‌تر به طعمه نزدیک شوند.

اگر جانوری به تقلید از بخشی از بدن خود در بخش دیگر بدنش اقدام کند، به این حالت اصطلاحاً خودوانمایی (Automimicry) گفته می‌شود. نمونه معروف آن، وجود لکه‌های چشم‌مانند بر روی دم ماهی‌های گرمسیری است که باعث می‌شود حمله کنندگان در مورد جهت سر و دم ماهی به اشتباه بیافتند.

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. همگونی شب‌پره عنکبوتی لیگودیوم |. (2018). Fa-ct.ir. Retrieved 26 February 2018, from [۱] بایگانی‌شده در ۷ مارس ۲۰۱۸ توسط Wayback Machine

پیوند به بیرون[ویرایش]