هم‌افزایی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو

هم‌افزایی یا سینرژی (به انگلیسی: Synergy) معمولاً این‌گونه تعریف می‌شود: زمانی که دو یا چند عنصر، جریان یا عامل با هم همیاری و برهمکنش (تعامل) داشته باشند معمولاً اثری بوجود می‌آید. اگر این اثر از مجموع اثرهایی که هر کدام از آن عناصر جداگانه می‌توانستند بوجود آورند بیشتر شود در اینصورت پدیده هم‌افزایی رخ داده است. مقدار هم‌افزایی را می‌توان با محاسبه برآیند کار گروهی و از سوی دیگر محاسبه مجموع نتیجه کار تک تک افراد در حالت کار جدا و تکی و سپس کسر کردن نتیجه محاسبه اول از دوم بدست آورد.

سینرژی یا هم افزایی را می‌توان در طبیعت مشاهده کرد حرکات دسته جمعی و V شکل غازهای وحشی نمونهٔ بارزی از سینرژی است یا مسابقات دوچرخه سواری تیمی که دوچرخه سواران هر تیم پشت سر هم در یک خط راست حرکت می‌کنند و مداوم جای نفر اول تعویض می‌شود تا شکافتن هوا در کل گروه انجام شود و بازده یا راندمان کل تیم بالا رود.

  • در ساده‌ترین توصیف می‌توان گفت که برآیند نیروی جمعی از جمع تک تک نیروها بیشتر است.
  • به این مفهوم که رابطهٔ اجزاء با یکدیگرجزئی جداگانه تلقی می‌شود. انرژی آزاد شده ازسوی افرادی که دارای روحیهٔ تیمی هستند، انرژی کلی به نام سینرژی را ایجاد می‌کند.
  • جلوه‌هایی از نیروی جمعی را در همه جای طبیعت می‌توان یافت. برای مثال اگر دو گیاه را نزدیک هم بکارید، ریشه‌های آن‌ها در هم می‌آمیزد و کیفیت خاک را بهبود می‌بخشد و در پرتوی این تعاون و همبستگی هر دو بهتر رشد می‌کنند. یا وزنی که دو قطعه چوب تحمل می‌کنند بسیار بیشتر از مجموع وزنی است که هریک به تنهایی تاب می‌آورند. روحیهٔ تیمی معادلات ریاضی را به هم

می‌زند. به بیان دیگر در مبحث نیروی جمعی ۱+۱=۲ یا بیشتر. در سیستم‌های پیچیده به این پدیده ظهور می‌گویند.

1- غازها همیشه به حالت حرف Vپرواز می‌کنند، این حالت پرواز هوا را شکافته و حرکت آن‌ها را به سوی هدفشان سریع تر می‌کند. بعد از طی چند کیلومتر لیدر جای خود را به قویترین غاز می دهد و آن غاز لیدر تیم می‌شود و این روش به همین منوال ادامه دارد که مانند شغل ما می‌باشد زیرا شما بعد از چند سال بازنشسته می شوید. 

2-  غازها همیشه پشت سر لیدر خود پرواز می‌کنند، زمانی که لیدر آن‌ها به هدفش می رسد بقیه ی  آن‌ها که همان مسیر را طی کرده اند به هدفشان می رسند.  

3-  غازها در هنگام اوج گرفتن خیلی سریع بال می زنند، ولی سرعت حرکتشان کند است. اما بعد از رسیدن به اوج کند تر بال میزنند ولی سرعت حرکتشان رو به جلو بیشتر می‌شود. این درست مثل کار ماست. ما در ابتدا سخت کار می کنیم اما در آینده ی نزدیک با زمان و انرژی کمتر به در آمد بیشتر خواهیم رسید.   

اگر هنگام پاییز که پرواز V شکل غازهای وحشی برای کوچ آغاز می‌شود را بنگریم شاید برایمان جالب باشد که هر غازی که پرواز می‌کند، در فضای اطراف غاز دیگری که دقیقاً پشت سر او در حال پرواز هست.   

 به این ترتیب، غازها با پرواز گروهی V شکل خود در حدود 71% بر میزان قدرت پرواز گروهی، نسبت به پرواز انفرادی می افزایند.   

 اگر غازی برحسب اتفاق از آرایش V شکل پرواز گروهی خارج شود، به یکباره مقاومت و کششی که ناشی از پرواز انفرادی است، احساس می‌کند پس سریعاً به آرایش V شکل باز می گردد. تا تحت الشعاع نیروی بالابرندهٔ پرنده ی جلویی خود قرار گرفته و به راحتی پرواز می‌کند.   

 زمانی که، پرنده ی پیشرو (لیدر) در ردیف اول صف، خسته شد، در حال پرواز، به سمت عقب باز می گردد و پرنده ی دیگری بلافاصله جای او را می‌گیرد.   

 سرانجام، مهم‌ترین راز غازهای وحشی این است که اگر غازی از میان گروه مریض و ناتوان و از آرایه ی شکل پرواز گروه خارج شد دو غاز دیگر از گروه جدا شده و  تا سطح زمین او را همراهی می‌کنند و به مراقبت او می پردازند.آن ها، تا بهبودی غاز زخمی و  بازیافت نیروی پرواز و یا تا لحظه ی مرگ او، در کنارش باقی می مانند و تنها بعد از این لحظه، این دو غاز اوج گرفته و در کنار یکدیگر پرواز کرده و یا برصف گروه دیگری از غازها می پیوندند تا به گروه خود  برسند.   

 شرایطی که در تیم غازهای وحشی حاکم است:   

۱ -کسانی که با تیم غازهای وحشی اهداف و ایده‌های مشترک دارند، بسیار سریع تر و آسان تر می‌توانند  به مقصد خود راه ‌یابند، زیرا از حمایت و پشتیبانی تمامی لیدرها و حتی کراس لاین‌های خود برخوردارند.   

۲ -تمامی اعضای تیم غازهای وحشی، همیشه در کنار یکدیگر و پا به پای هم پیش می روند و در شرایط بحرانی یار و یاور یکدیگر هستند تا بتوانند با کمک یکدیگر به موفقیت برسند.     

دلیل در این الگو آن است که بال زدن غازهای ردیف جلو برای غازهایی که به دنبال آن‌ها پرواز می‌کنند . یک جریان هوای رو به بالا ایجاد می‌کنند . این الگوی “v” دامنه پرواز غازها را در مجموع تا 71 درصد در مقایسه با زمانی که به تنهایی پرواز میکننند . افزایش می‌دهد . در پروازهای طولانی , بعد از اینکه غاز پیشرو چند دقیقه‌ای در جلو “ v” پرواز کرد به عقب برمیگردد تا در جایی از “v” قرار گیرد که پرواز اسانتر است . سپس غازی دیگر در نوک تیم قرار می‌گیرد که پرواز در آنجا بسیار توان فرسات . اگر غازی خارج از ارایش یا شکل بندی پرواز کند به علت اینکه به وسیله بال زدن‌های سایر غازها حمایت نمیشود فشار هوا او را بعد از اندک مدتی وادار به بازگشت به مدل “v” می‌کند . 

شاخص قابل توجه دیگر این غازها صدای بلندی است که هنگام پرواز ایجاد می‌شود . غازهای کانادایی هرگز بدون سرو صدا پرواز نمیکنند . به علت این صدا همیشه پرواز آن‌ها را در آسمان میتوان تشخیص داد . اما این صدای غازها اتفاقی نیست , بلکه رفتاری است که در بین غازهای عقب صف پرواز , به منظور تشویق غاز پیشرو سر میزند . غاز پیشرو صدا نمیکند . فقط آن‌هایی صدا می‌کنند که مشغول حمابت تشویق او در ادامه کارش هستند . 

اگر غازی گلوله بخورد . و یا بیمار شود و یا از ترکیب تیم دور افتد , دو غاز از صف‌ها جدا می‌شوند و غاز مجروح یا بیمار را تا زمین همراهی می‌کنند . آن دو آنجا میمانند و از دوست شان پرستاری می‌کنند تا اینکه به میزان کافی برای بازگشت به تیم بهبود یابد یا بمیرد . 

این پدیده قابل توجه به عنوان تمثیلی مناسب برای یک کار تیمی است . درس‌هایی که از آرایش پرواز به شکل “v” حاصل می‌شود , به برجسته کردن صفات مهم تیم‌های اثر بخش و کار تیمی کمک می‌کند . بعضی از این صفات از این قرار اند :   

* تیم‌های اثر بخش , اعضایی وابسته به هم دارند . مانند غازها بهره وری و کارایی تمام واجد یا هماهنگی و تلاشهای متقابل همه اعضای آن تعیین می‌شود . 

* تیم‌های اثر بخش به اعضا کمک می‌کنند که در هنگام کار کردن با یکدیگر در مقایسه با کار کردن به تنهایی کاراتر باشند . مانند غازها . عملکرد تیم‌های اثر بخش حتی از بهترین عملکرد فردی فراتر می‌رود . 

* تیم‌های اثر بخش , چنان خوب عمل می‌کنند که جاذبه خودشان را در خودشان می آفرینند . مانند غازها . اعضای تیم به سبب امتیازاتی که از عضویت در تیم دریافت میدارند , اشتیاق دارند به عضویت تیم در آیند . 

* در تیم‌های اثر بخش , همیشه یک شخص نقش رهبری را به عهده ندارد . چنانچه در مورد غازها دیدیم , مسئولیت رهبری اغلب میچرخد و در تیم‌هایی که از رهبری ماهرانه برخوردارند , به نحو وسیعی تسهیم می‌شود . 

* در تیم‌های اثر بخش , اعضا مراقب یکدیگرند و همدیگر را حمایت می‌کنند . ارزش هیچ عضوی کاسته نمی گردد و یا خدمات وی نادیده گرفته نمیشود . با همه به عنوان جزء لاینفک تیم رفتار می‌شود . 

* در تیم‌های اثر بخش , اعضا رهبر را تشویق و پشتیبانی می‌کند و بالعکس . هر عضوی عضو دیگر را تشویق می‌کند و مورد تشویق دیگر اعضا قرار می‌گیرد . 

* در تیم‌های اثر بخش , سطح بالایی از اعتماد میان اعضا وجود دارد . آنان به موفقیت‌های دیگران و نیز به موفقیت خویش علاقه مند هستند . 

منابع[ویرایش]

 

  • ویکی‌پدیای انگلیسی