هشت‌هزارمتری‌ها

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از هشت هزار متری‌ها)
پرش به: ناوبری، جستجو
نمایی از کوه‌های با بیش از ۸۰۰۰ متر ارتفاع در هیمالیا: اورست، ماکالو، لهوتسه، چو ایو، ماناسلو و شیشاپانگما

هشت‌هزارمتری‌ها (به انگلیسی: The Eight-thousanders) چهارده کوه مستقل زمین هستند که ارتفاعشان از سطح دریا به بیش از ۸۰۰۰ متر می‌رسد. این کوه‌ها همگی در رشته‌کوههای هیمالیا و قراقروم در قارهٔ آسیا قرار دارند.

فهرست هشت‌هزارمتری‌ها[ویرایش]

فهرست ۱۴ کوه هشت‌هزارمتری به ترتیب ارتفاع و اطلاعات مربوط به فتح آنان در جدول زیر آمده است: [۱][۲]

نام قله ارتفاع به متر مکان تاریخ نخستین صعود نخستین صعودکنندگان شمار صعودها
تا ۱۶ ژوئن ۲۰۰۸
نمودار
شمار مرگ‌ها
اورست ۸۸۴۸  نپال/ چین ۲۵ مهٔ ۱۹۵۳ نیوزیلندادموند هیلاری
نپالتنزینگ نورگای
۳۶۸۴ ۲۱۰
کی۲ ۸۶۱۱  پاکستان/ چین ۳۱ ژوئیهٔ ۱۹۵۴ Flag of Italyآکیله کامپانیونی
Flag of Italyلینو لاچدلی
۲۸۴ ۶۶
کانگچنجونگا ۸۵۸۶  هند/ نپال ۲۵ مهٔ ۱۹۵۵ Flag of the United Kingdom.svgجرج بند
Flag of the United Kingdom.svgجو براون
۲۰۹ ۴۰
لهوتسه ۸۵۱۶  نپال/ چین ۱۸ مهٔ ۱۹۵۶ پرچم سوئیسفریتز لوکسینگر
پرچم سوئیسارنست رایس
۲۲۱ ۱۱
ماکالو ۸۴۸۵  نپال/ چین ۱۵ مهٔ ۱۹۵۵ Flag of France.svgژان کوزی
Flag of France.svgلیونل تره
۲۳۴ ۲۶
چو اویو ۸۲۰۱  نپال/ چین ۱۹ اکتبر ۱۹۵۴ Flag of Austria.svgیوزف یوشلر
نپالپاسانگ داوا لاما
Flag of Austria.svgهربرت تیشی
۲۶۶۸ ۳۹
دهالاگیری ۸۱۶۷  نپال ۳۱ مهٔ ۱۹۶۰ Flag of Austria.svgکورت دیمبرگر
Flag of Germany.svgپیتر داینر
پرچم سوئیسارنست فورر
Flag of Austria.svgآلبین شلبرت
نپالناوانگ دورجی
نپالنیما دورجی
۳۵۸ ۵۸
ماناسلو ۸۱۶۳  نپال ۹ مهٔ ۱۹۵۶ Flag of Japan.svgتوشیو ایمانیشی
نپالگیالزن نوربو
۲۹۷ ۵۳
نانگا پاربات ۸۱۲۶  پاکستان ۳ ژوئیهٔ ۱۹۵۳ Flag of Austria.svgهرمان بوهل ۲۸۷ ۶۴
آناپورنا ۱ ۸۰۹۱  نپال ۳ ژوئن ۱۹۵۰ Flag of France.svgموریس هرزوگ
Flag of France.svgلوئی لاشنال
۱۵۳ ۵۹
گاشربروم ۱ ۸۰۸۰  پاکستان/ چین ۵ ژوئیهٔ ۱۹۵۸ پرچم ایالات متحده آمریکااندرو کافمن
پرچم ایالات متحده آمریکاپیت شونینگ
۲۶۵ ۲۵
برود پیک ۸۰۵۱  پاکستان/ چین ۹ ژوئن ۱۹۵۷ Flag of Austria.svgفریتز وینترستلر
Flag of Austria.svgمارکوس شمرک
Flag of Austria.svgکورت دیمبرگر
Flag of Austria.svgهرمان بوهل
۳۵۹ ۱۹
گاشربروم ۲ ۸۰۳۴  پاکستان/ چین ۷ ژوئیهٔ ۱۹۵۶ Flag of Austria.svgفریتز موراوج
Flag of Austria.svgیوزف لارش
Flag of Austria.svgهانس ویلنپارت
۸۳۶ ۱۹
شیشاپانگما ۸۰۲۷  چین ۲ مهٔ ۱۹۶۴ Flag of the People's Republic of China.svgهسو چینگ
Flag of the People's Republic of China.svgچانگ چون-ین
Flag of the People's Republic of China.svgوانگ فوجو
Flag of the People's Republic of China.svgچن سن
Flag of the People's Republic of China.svgچنگ تین لیانگ
Flag of the People's Republic of China.svgوو تسونگ یوئه
Flag of the People's Republic of China.svgسودنام دوجی
Flag of the People's Republic of China.svgمیگمار تراشی
Flag of the People's Republic of China.svgدوجی
Flag of the People's Republic of China.svgیونتن
۲۷۴ ۲۳


صعودها[ویرایش]

رینولد مسنر؛ نخستین کوهنوردی که موفق شد همه ۱۴ قله بالای هشت‌هزارمتر را فتح کند.

نخستین تلاش ثبت‌شده برای فتح یک هشت‌هزارمتری به سال ۱۸۹۵ بازمی‌گردد که آلبرت اف. مامری و جی. نورمن کولی صعود خود به نانگا پاربات را آغاز نمودند اما مرگ مامری و دو گرکای همراهش بر اثر سقوط بهمن این تلاش را نافرجام گذاشت. نخستین صعود موفقیت‌آمیز ثبت‌شده به یک هشت‌هزارمتری به ۳ ژوئن ۱۹۵۰ بازمی‌گردد که موریس هرزوگ و لویی لاشنال موفق به فتح قلهٔ آناپورنا شدند. نخستین کوهنوردی که موفق به صعود به تمامی ۱۴ هشت‌هزارمتری شد رینولد مسنر ایتالیایی بود که آخرین قله را در ۱۶ اکتبر ۱۹۸۶ فتح نمود. یک سال بعد در ۱۹۸۷، یرزی کوکوچکای لهستانی موفق به تکرار این موفقیت شد. با وجود این مسنر این ۱۴ قله را بدون استفاده از کپسول کمکی اکسیژن فتح کرده بود و ۹ سال طول کشید تا کوهنورد دیگری به نام ارهارد لورتان بدون بهره‌گیری از کپسول اکسیژن موفق به فتح ۱۴ قلهٔ هشت‌هزارمتری در سال ۱۹۹۵ شود. همچنین پورپا تاشی نپالی رکورددار فتح ۱۴ قله با ۲۶ بار صعود در فاصلهٔ سال۱۹۹۸ تا ۲۰۱۱ است و پس از او در جایگاه دوم، خوانیتو اویارزابال با ۲۵ بار صعود در فاصلهٔ ۱۹۸۵ تا ۲۰۱۱ قرار دارد.[۳]

ایتالیا با ۵ کوهنورد، شمار بیشترین صعود به تمامی هشت‌هزارمتری‌ها را دارد و پس از آن کره جنوبی با ۴ کوهنورد و قزاقستان، لهستان و اسپانیا با ۳ کوهنورد قرار گرفته‌اند. نخستین زنی که مدعی صعود به هر ۱۴ قله شد اوه اون سان کره‌ای بود که بنا بر ادعای او آناپورنا آخرین قله‌ای بود که در ۲۷ آوریل ۲۰۱۰ توسط او فتح شد.[۴] اما صحت این ادعا مورد تردید گروه‌های مختلف قرار گرفت و حتی فدراسیون کوه‌نوردی کرهٔ جنوبی اعلام کرد که ادعای فتح قلهٔ کانگچنجونگا توسط او در سال ۲۰۰۹ نامحتمل است.[۵] همچنین ادورن پاسابان، کوهنورد رقیب او نیز این صعود را پیشتر مورد تردید قرار داده بود و در نهایت در سال ۲۰۱۰ نام ادورن پاسابان به عنوان نخستین کوهنورد زنی که موفق به صعود به هر ۱۴ قلهٔ هشت‌هزارمتری شده بود اعلام شد. همچنین در اوت ۲۰۱۱، گرلینده کالتنبرونر اتریشی نخستین زنی شد که هر ۱۴ قلهٔ هشت‌هزارمتری را بدون استفاده از کپسول اکسیژن فتح کرد.[۶][۷] عظیم قیچی‌ساز تنها هیمالیانورد ایرانی است که توانسته به همه چهارده قله بالای هشت‌هزارمتری صعود کند.[۸]


فاتحان همه ۱۴ قله هشت‌هزارمتری[ویرایش]

فهرست کوهنوردانی که همه ۱۴ قله بالای هشت هزار متر را فتح کرده‌اند در جدول زیر آمده است. کوهنوردانی که همه ۱۴ قله را بدون استفاده از کپسول اکسیژن فتح کرده‌اند در ستون دوم مشخص شده‌اند.

به ترتیب
زمان[۹]
بدون استفاده از
کپسول اکسیژن
(به ترتیب)
نام سال‌ها سال تولد سن ملیت
۱ ۱ رینولد مسنر ۱۹۷۰–۱۹۸۶ ۱۹۴۴ ۴۲ ایتالیا ایتالیایی
۲ یرزی کوکوچکا ۱۹۷۹–۱۹۸۷ ۱۹۴۸ ۳۹ لهستان لهستانی
۳ ۲ ارهارد لورتان ۱۹۸۲–۱۹۹۵ ۱۹۵۹ ۳۶ سوئیس سوئیسی
۴ [۱۰] کارلوس کارسولیو ۱۹۸۵–۱۹۹۶ ۱۹۶۲ ۳۳ مکزیک مکزیکی
۵ کریستف ویلیچکی ۱۹۸۰–۱۹۹۶ ۱۹۵۰ ۴۶ لهستان لهستانی
۶ ۳ خوانیتو اویارزابال ۱۹۸۵–۱۹۹۹ ۱۹۵۶ ۴۳ اسپانیا اسپانیایی
۷ سرجیو مارتینی ۱۹۸۳–۲۰۰۰ ۱۹۴۹ ۵۱ ایتالیا ایتالیایی
۸ پارک یانگ سوک ۱۹۹۳–۲۰۰۱[۱۱] ۱۹۶۳ ۳۸ کره جنوبی کره‌ای
۹ هونگ-گیل اوم ۱۹۸۸–۲۰۰۱ ۱۹۶۰[۱۲] ۴۰ کره جنوبی کره‌ای
۱۰ ۴ آلبرتو اینوراتگی ۱۹۹۱–۲۰۰۲[۱۳] ۱۹۶۸ ۳۳ اسپانیا اسپانیایی
۱۱ وانگ-یونگ هان ۱۹۹۴–۲۰۰۳ ۱۹۶۶ ۳۷ کره جنوبی کره‌ای
۱۲ ۵[۱۴] اد ویستورز ۱۹۸۹–۲۰۰۵ ۱۹۵۹ ۴۶ ایالات متحده آمریکا آمریکایی
۱۳ ۶[۱۵][۱۶][۱۷] سیلویو موندینلی ۱۹۹۳–۲۰۰۷ ۱۹۵۸ ۴۹ ایتالیا ایتالیایی
۱۴ ۷[۱۸] ایوان والجو ۱۹۹۷–۲۰۰۸ ۱۹۵۹ ۴۹ اکوادور اکوادوری
۱۵ ۸[۱۹] دنیس اوروبکو ۲۰۰۰–۲۰۰۹ ۱۹۷۳ ۳۵ قزاقستان قزاقستانی
۱۶ رالف دوجموویتس ۱۹۹۰–۲۰۰۹ ۱۹۶۱[۲۰] ۴۷ آلمان آلمانی
۱۷ ۹ ویکا گوستاوسون ۱۹۹۳–۲۰۰۹ ۱۹۶۸ ۴۱ فنلاند فنلاندی
۱۸[۲۱] اندرو لاک ۱۹۹۳–۲۰۰۹ ۱۹۶۱[۲۲] ۴۸ استرالیا استرالیایی
۱۹ ۱۰ ژوآئو گارسیا ۱۹۹۳–۲۰۱۰ ۱۹۶۷ ۴۳ پرتغال پرتقالی
۲۰[۲۳] پیوتر پوسترنیک ۱۹۹۰–۲۰۱۰ ۱۹۵۱ ۵۸ لهستان لهستانی
۲۱[۲۴] ادورن پاسابان ۲۰۰۱–۲۰۱۰ ۱۹۷۳ ۳۶ اسپانیا اسپانیایی
۲۲[۲۵] آبل بلانک ۱۹۹۲–۲۰۱۱[۲۶][۲۷] ۱۹۵۴ ۵۶ ایتالیا ایتالیایی
۲۳ مینگما شرپا ۲۰۰۰–۲۰۱۱[۲۶] ۱۹۷۸ ۳۳ نپال نپالی
۲۴ ۱۱ گرلینده کالتنبرونر ۱۹۹۸–۲۰۱۱[۲۶] ۱۹۷۰ ۴۰ اتریش اتریشی
۲۵ واسیلی پیوتسوف ۲۰۰۱–۲۰۱۱[۲۶] ۱۹۷۵ ۳۶ قزاقستان قزاقستانی
۲۶ ۱۲ مقصود ژومایو ۲۰۰۱–۲۰۱۱[۲۶] ۱۹۷۷ ۳۴ قزاقستان قزاقستانی
۲۷ جائه-سو کیم ۲۰۰۰–۲۰۱۱[۲۶] ۱۹۶۱ ۵۰ کره جنوبی کره‌ای
۲۸[۲۸] ۱۳ ماریو پانزری ۱۹۸۸–۲۰۱۲ ۱۹۶۴ ۴۸ ایتالیا ایتالیایی
۲۹[۲۹] هیروتاکا تاکئوچی ۱۹۹۵–۲۰۱۲[۲۹] ۱۹۷۱ ۴۱ ژاپن ژاپنی
۳۰ چهانگ داوا شرپا ۲۰۰۱–۲۰۱۳[۲۶] ۱۹۸۲ ۳۰ نپال نپالی
۳۱ ۱۴ کیم چانگ-هو ۲۰۰۵–۲۰۱۳[۲۶] ۱۹۷۰ ۴۳ کره جنوبی کره‌ای
۳۲ جورج اگوچیگال ۲۰۰۲–۲۰۱۴[۳۰] ۱۹۶۸ ۴۵ اسپانیا اسپانیایی
۳۳ ۱۵ رادک جاروش ۱۹۹۸–۲۰۱۴[۲۶] ۱۹۶۴ ۵۰ جمهوری چک چکی
۳۴ ۱۶ نیوس مروی ۱۹۹۸–۲۰۱۷[۳۱][۳۲] ۱۹۶۱ ۵۵ ایتالیا ایتالیایی
۳۴ ۱۶ رومانو بنت ۱۹۹۸–۲۰۱۷[۳۱][۳۲] ۱۹۶۲ ۵۵ ایتالیا ایتالیایی
۳۶ پیتر هامور ۱۹۹۸–۲۰۱۷[۳۳] ۱۹۶۴ ۵۲ اسلواکی اسلواکیایی
۳۷ ۱۷ عظیم قیچی‌ساز ۲۰۰۸–۲۰۱۷[۳۴] ۱۹۸۱ ۳۶ ایران ایرانی

نگارخانه[ویرایش]

مقایسهٔ ارتفاع هشت‌هزارمتری‌ها (رنگ قرمز) با هفت قله و هفت قله دوم.

پانویس[ویرایش]

  1. Geographical facts and first ascents information of the Main 8000ers http://www.8000ers.com/cms/en/8000ers-mainmenu-205.html
  2. Juralski, Eberhard. Complete ascent - fatalities statistics of all 14 main 8000ers. Statistics through 16 June 2008.
  3. «Preliminary stats: Himalaya and Everest 2011 spring review». Everest K2 News Explorersweb. بازبینی‌شده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲. 
  4. «Oh Eun-Sun summits Annapurna - becomes the first woman 14x8000er summiteer!». Everest K2 News Explorersweb. بازبینی‌شده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲. 
  5. «Korean Alpine Federation questions Miss Oh's Kangchenjunga 2009 summit». Everest K2 News Explorersweb. بازبینی‌شده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲. 
  6. «Austrian woman claims Himalayas climbing record». BBC News، 23 August 2011. بازبینی‌شده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲. 
  7. «Austrian is first woman to scale 14 peaks without oxygen». asiaone. بازبینی‌شده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲. 
  8. «ExWeb Oh Eun-Sun report, final: Edurne Pasaban takes the throne». Everest K2 News Explorersweb. بازبینی‌شده در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲. 
  9. "Climbers - First 14". 8000ers.com. 2012-05-26. Retrieved 2014-02-21. 
  10. Carlos Carsolio required emergency oxygen on his descent from Makalu in 1988.
  11. Coley, Mariah. "Koreans Missing on Annapurna Presumed Dead". Alpinist.com. Retrieved 9 November 2011. 
  12. EverestNews2004.com, News (age calculated: in 2004 Hong-Gil Um was 44). "Mr. Um Hong Gil has bagged his 15th 8000 meter peak". Retrieved 2008-11-30. 
  13. Kukuxumusu, Spanish News. "Alberto Iñurrategi achieves his fourteenth "eight thousand meters"". Retrieved 2008-11-30. 
  14. "Best of ExplorersWeb 2005 Awards: Ed Viesturs and Christian Kuntner". Mounteverest.net. Retrieved 2008-11-30. ...the American climber became one of only five men in the world to accomplish the quest entirely without supplementary oxygen. 
  15. Mounteverest.net. "The wolf is back: Gnaro bags Baruntse". Retrieved 2008-11-30. Last year, Silvio 'Gnaro' Mondinelli broke the haunted 13 when he summited the last peak on his list of 14, 8000ers - becoming only the 6th mountaineer in the world to have bagged them all without supplementary oxygen. 
  16. "The day after: Silvio Mondinelli, Broad Peak and all 14 8000m summits". PlanetMountain.com. Retrieved 2008-11-30. 13/07 interview with Silvio Mondinelli after the summit of his 14th 8000m peak without supplementary oxygen. 
  17. "The 14th knight: Ecuadorian Ivan Vallejo is ready to continue". Mounteverest.net. Retrieved 2008-11-30. Implied in text: ...Following Italian Silvio "Gnaro" Mondinelli last year and American Ed Viesturs in 2005, Ivan also became only the seventh mountaineer in the world to have done them all without supplementary oxygen. 
  18. "The 14th knight: Ecuadorian Ivan Vallejo is ready to continue". Mounteverest.net. Retrieved 2008-11-30. ...Ivan also became only the seventh mountaineer in the world to have done them all without supplementary oxygen. 
  19. "Denis Urubko, Cho Oyu and all 14 8000m peaks". PlanetMountain.com. Retrieved 2009-05-18. 
  20. "Ralf Dujmovits". Ralf-dujmovits.de. Retrieved 2010-04-14. 
  21. "Summit 8000 - Andrew Lock's quest to climb all fourteen of the highest mountains in the world". Andrew-lock.com. Retrieved 2010-04-14. 
  22. "Australia's Most Accomplished Mountaineer". Andrew Lock. 2009-10-02. Retrieved 2010-04-14. 
  23. "Piotr Pustelnik summits Annapurna - bags the 14x8000ers!". Explorersweb.com. Retrieved 2014-02-21. 
  24. "Shisha Pangma: Edurne Pasaban summits - completes the 14x800ers". Explorersweb.com. Retrieved 2014-02-21. 
  25. "Abele Blanc summits Annapurna and all 8000ers". Planetmountain.com. Retrieved 2014-02-21. 
  26. ۲۶٫۰ ۲۶٫۱ ۲۶٫۲ ۲۶٫۳ ۲۶٫۴ ۲۶٫۵ ۲۶٫۶ ۲۶٫۷ ۲۶٫۸ "Climbers - First 14, updated table on 8000ers.com". 8000ers.com. Retrieved 2014-02-21. 
  27. "Everest - Mount Everest by climbers, news". Mounteverest.net. 2005-05-18. Retrieved 2014-01-21. 
  28. "Mario Panzeri: sono in cima! E finalmente sono 14 ottomila". Montagna.tv. Retrieved 2014-02-21. 
  29. ۲۹٫۰ ۲۹٫۱ "日本人初の快挙、8000m峰14座登頂 竹内洋岳". Nikkei.com. Retrieved 2014-02-21. 
  30. "Climbers - First 14". 8000ers.com. 2014-08-13. Retrieved 2014-08-13. 
  31. ۳۱٫۰ ۳۱٫۱ "Nives Meroi and Romano Benet summit Annapurna, their 14th 8000er". PlanetMountain.com (in English). Retrieved 2017-05-11. 
  32. ۳۲٫۰ ۳۲٫۱ "Nives Meroi in Roman Benet preplezala 14 osemtisočakov". Sta.si (in English). Retrieved 2017-05-11. 
  33. "Pokoril všetky osemtisícovky". skrsi.rtvs.sk. 2017-05-16. Retrieved 2017-05-17. 
  34. "قیچی‌ساز حماسه ساز شد/کوهنورد تبریزی به هشت هزاری‌ها پیوست". yjc. 2017-05-19. Retrieved 2017-05-19. 

منابع[ویرایش]

  • مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا، «Eight-thousander»، ویکی‌پدیای انگلیسی، دانشنامهٔ آزاد (بازیابی در ۲۰ ژوئیهٔ ۲۰۱۲).