هایک گاراگاش

هایک گاراگاش
زادهٔ	۱۸۹۳ تبریز، ایران
درگذشت	۲ مهٔ ۱۹۶۰ (۶۷ سال) تهران، ایران
ملیت	ارمنی‌های ایران
محل تحصیل	دبیرستان سن لوئی
پیشه(ها)	نویسنده، مترجم و هنرمند

هایک گاراگاش (به ارمنی: Հայկ Գարագաշ)، نویسنده، مترجم و هنرمند تئاتر ارمنی‌تبار اهل ایران بود.

زندگی‌نامه

در سال ۱۸۹۳ (۱۲۷۲) در تبریز زاده شد. پدر وی «آرداشس گاراگاش» نام داشت. تحصیلات مقدماتی و متوسطه را در دبیرستان سن لوئی، تهران به پایان رساند. سپس دست به مطالعه و تحقیق زد و زبان‌های فرانسه، انگلیسی و روسی را به‌خوبی فراگرفت. از ۱۳ سالگی وارد عرصه تئاتر شد و یکی از بنیانگذاران تئاتر ایران گردید.

از سال ۱۹۲۰ (۱۲۹۹) نشریه فکاهی «بوبوخ» را منتشر نمود و در سال‌های ۱۹۲۷، ۱۹۲۸، ۱۹۳۰ (۱۳۰۶ و ۱۳۰۷ و ۱۳۰۹) به چاپ سالنامه ارامنه ایران پرداخت و در سال ۱۹۳۰ (۱۳۰۹) هفته‌نامه ارمنی‌زبان «وراتزنوند» (رستاخیز) را انتشار داد. این هفته‌نامه در دوران جنگ جهانی دوم تبدیل به روزنامه شد و نقش بسزایی در روشنگری اذهان عمومی ایفا نمود. او با ادبیات جهانی به خوبی آشنا بود و برخی از آنان را به زبان فارسی ترجمه کرده است.

همچنین داستان‌هایی از چهار نویسنده بزرگ ارمنی، (آلکساندر شیروانزاده، نار-دوس، هوهانس تومانیان، روبن سواگ)، تحت عنوان «داستان‌های ارمنی» را به فارسی ترجمه و در کتابی تحت عنوان داستان‌های ارمنی در سال ۱۹۵۷ (۱۳۳۶) به چاپ رساند. کتاب داستان‌های ارمنی شامل هفت داستان از افسانه‌های محلی و اساطیری مردم ارمنی است. هر یک از این افسانه‌ها دارای قدمتی کهن است.

هایک گاراگاش در ۲ مه ۱۹۶۰ (۱۲ اردیبهشت ۱۳۳۹) در تهران درگذشت.

فیلمشناخت

• یک نگاه (نویسنده و کارگردان ۱۹۵۲ (۱۳۳۱)

جستارهای وابسته

• فهرست نویسندگان ارمنی

منابع

• مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Հայկ Գարագաշ». در دانشنامهٔ ویکی‌پدیای ارمنی.
• لازاریان، ژانت د (۱۳۸۲). «مطبوعات». دانشنامه ایرانیان ارمنی. تهران: انتشارات هیرمند. ص. ۱۸۹. شابک ۹۶۴-۶۹۷۴-۵۰-۳.
• هویان، آندرانیک (۱۳۸۱). «کارگردانان ارمنی». نقش ارمنیان در سینمای ایران. تهران: بنیاد انتشاراتی یغیا بابومیان و انتشارات بهنام. ص. ۲۱. شابک ۹۶۴-۵۶۶۸-۱۷-۴.
• سیدمحمدی، سیدمرتضی (۱۳۷۸). فرهنگ کارگردان‌های سینمای ایران ۱۳۷۷–۱۳۰۹. تهران: نشر سیمرو. ص. ۶۷۵. شابک ۹۶۴-۵۶۸۵-۳۵-۴.
• «هایک گاراگاش». tabrizinfo.com. بایگانی‌شده از اصلی در ۲۲ اکتبر ۲۰۰۴.
• هایک گاراگاش در بانک جامع اطلاعات سينماى ايران
• «هایک کاراکاش». portal.nlai.ir.

• [۱] at Avproduction.am بایگانی‌شده در ۶ مارس ۲۰۱۶ توسط Wayback Machine
• Այվազյան, Հ. Մ. (2005). Ով ով է. հայեր (կենսագրական հանրագիտարան: Երկու հատորով). Vol. առաջին. Երևան: Հայկական հանրագիտարան հրատ. p. 267.
• "ՀԱՅԿ ԳԱՐԱԳԱՇ".
• Հայկ Գարագաշ at Am.hayazg.info