نصف‌النهار مبدأ (گرینویچ)

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از نصف‌النهار گرینویچ)
پرش به: ناوبری، جستجو

مختصات: ۹۰°۰′ شمالی ۰°۰′ شرقی / ۹۰.۰۰۰°شمالی ۰.۰۰۰°شرقی / 90.000; 0.000 (North Pole)

نیمروز.PNG

نِصف‌ُالنَّهار مَبدأ یا نیمروز گرینویچ به آن نصف‌النهار (خط طولی زمین) گفته می‌شود که از رصدخانهٔ سلطنتی گرینویچ لندن در انگلستان گذر می‌کند. طول جغرافیایی نصف‌النهار مبدأ به عنوان طول جغرافیایی صفر تعریف شده است. این خط فرضی که شرق و غرب را از هم جدا می‌کند، به عنوان نقطهٔ مبدأ در جهت‌یابی بر روی کرهٔ زمین به شمار می‌رود و پایه‌ای برای اندازه‌گیری زمان محسوب می‌شود و تمام مناطق زمانی بر اساس نقطهٔ صفر طول جغرافیایی بنیان گذاشته شده‌اند.

این نصف‌النهار از قطب شمال آغاز و با عبور از کشورهای زیر به قطب جنوب پایان می‌یابد:[۱]

علت قرارگیری به عنوان مبدا[ویرایش]

تا پیش از سال ۱۸۸۲ آشفتگی زیادی در ساعت مورد استفاده در سطح جهان وجود داشت و هر کشوری پایتخت خود را مبدا قرار داده و آنرا ملاک اندازه گیری زمان می‌دانست. این موضوع باعث می‌شد که ساعت‌های دو کشتی که در اقیانوس در کنار هم قرار داشتند زمان‌های متفاوتی را نشان دهند. بنابراین در کنفرانسی بین ۱۳ تا ۲۲ اکتبر سال ۱۸۸۴، تصمیم گرفته شد که نصف النهار کشوری که دارای امکانات و تجهیزات و منابع علمی بیشتری نسبت به دیگر کشورها داشته باشد به عنوان نصف النهار مبدا انتخاب شود. بر این اساس، مشخص شد که بریتانیا از دیگر کشورها پیشروتر است و گرینویچ به عنوان نصف النهار مبدا انتخاب شد.[۲][۳]

هیچگونه دلیل جغرافیایی در انتخاب نصف النهار گرینویچ برای مبدأ وجود ندارد. اروپایی­ها تا اواخر قرن هفده نصف النهار خالدات را به عنوان آغاز نیمروزی میشناختند ولی بعد نصف النهار پاریس مبدأ شناخته شد و سرانجام در سال 1912 نصف النهار گرینویچ که از لندن می­گذرد نصف­ النهار مبدأ انتخاب گردید. ایرانی­ها در سال 1768 با توجه به موقعیت سیستان که چون زمانی آفتاب در نصف ­النهار آن قرار میگرفت همه مناطق را روشن میساخت آنرا آغاز نیمروزی میدانستند و سیستان را نیمروز میشناختند.[۴]

انحراف[ویرایش]

در اوت ۲۰۱۵ دانشمندان اعلام کردند که در تعیین نصف النهار مبدأ واقع در گرینویچ لندن اشتباه صورت گرفته است. GPSها مشخص کرده‌اند که این محور ۱۰۲ متر به طرف شرق متمایل است و بر روی نقطه صفر قرار ندارد. آژانس ملی اطلاعات مکانی دلیل این اشتباه را تأثیر توده‌های درون هسته زمین بر روی روش‌های اندازه‌گیری قدیمی معرفی کرد. در قرن نوزدهم طول جغرافیایی از روی موقعیت ستارگان و با بهره‌گیری از جیوه مشخص شده بود ولی توده سنگ‌های سنگین در هسته زمین جیوه را جذب و از خط افقی منحرف می‌کرده‌اند.[۵]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. برداشت از محاسبات نصف النهارهای ۱ درجه شرقی و غربی: -. اطلس گیتاشناسی. مؤسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی، ۸۷-۸۸. ۱۴-۱۵. شابک ‎۹۷۸-۹۶۴-۳۴۲-۲۷۰-۷. 
  2. Howse، Derek. Greenwich Time and the Longitude. SOS Free Stock، 1997. pp=12, 137. شابک ‎۹۷۸۰۹۴۸۰۶۵۲۶۲. 
  3. «با اینترنت » نصف النهار گرینویچ». 
  4. بدیعی، ربیع. جغرافیای مفصل ایران (جلد اول). تهران: اقبال، 1362. 11. 
  5. نصف النهار مبدأ 102 متر کج است! خبرگزاری انتخاب