مولیر

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
چهره مولیر روی جلد کتاب مجموعه آثارش.
مولیر
ژان باتیست پوکلن
زادروز ۱۵ ژانویه ۱۶۲۲
پاریس
درگذشت ۱۷ فوریه ۱۶۷۳
پاریس
محل زندگی فرانسه
ملیت فرانسوی فرانسه
پیشه نویسنده ادبی
شناخته‌شده برای کمدیهای کلاسیک
سبک کلاسیسیسم
آثار خسیس، تارتوف
همسر آرماندا بژارت
فرزندان ۳ فرزند


ژان باتیست پوکلن (به فرانسوی: Jean-Baptiste Poquelin) (زادهٔ ۱۵ ژانویه ۱۶۲۲-درگذشتهٔ ۱۷ فوریه ۱۶۷۳) که با نام مولیر (به فرانسوی: Molière) شناخته می‌شود را همراه با کورنی و ژان راسین یکی از سه درام‌نویسِ برترِ قرن هفدهم در فرانسه و بزرگترین کمدی‌نویسِ تئاتر در اروپا و هنرپیشه ی تئاتر می‌دانند.

زندگی‌نامه[ویرایش]

پدرش از کارگران بخش طراحی داخلی قصرهای لودویک ۱۴ پادشاه فرانسه بود. مولیر پس از طی مقدمات علوم به قصد فراگیری حقوق به دانشگاه رفت، اما عشق او به نویسندگی و نمایش مانعی برای فراگیری حقوق شد. پس از انصراف از تحصیل در رشتهٔ وکالت با خانواده «بژارت» آشنا شده و با همکاری آنها در شهر پاریس تماشاخانهٔ «L’Illustre Theatre» را تأسیس می‌کند.[۱] و در سال ۱۶۵۸ در پاریس به نوشتن نمایش‌نامه روی می‌آورد. مولیر آثارش را خود به روی صحنه می‌آورد. امااولین اقدام او با شکست مواجه می‌شود؛ در نتیجه تصمیم می‌گیرد یک گروه سیار تشکیل دهد و در شهرستان‌ها فعالیت کند. پس از سال‌ها زندگی سیار سرانجام به پاریس بازمی‌گردد. در سال ۱۶۵۹ با اثر متکلفان خنده‌دار (Precieuses ridicules) افراط متکلفان را مسخره می‌کند و به این ترتیب کمدی اخلاقی را پایه‌گذاری می‌کند که قصد دارد خطاهای معاصرانش را افشا کند و نمایش‌نامهٔ مکتب زنان مولیر تأییدی است بر این جهت‌گیری.[۲] در نمایش‌نامه‌هایش بی‌رحمانه‌ جامعه فئودال آن دوران و اخلاق آنان را به تمسخر می‌گرفت.[۳] فعالیت دیگر مولیر در زمینه کمدی سیاسی بود و در آنها مشکلات اجتماع را مطرح می‌کند: تارتوف, دون ژوان، مردم‌گریز دشمنان مولیر او را با دستاویز قرار دادن دفاع از مذهب مورد انتقاد قرار می‌دهند و نتیجه آن می‌شود که تارتوف و دون ژوان ممنوع می‌شود. مولیر مأیوس و بیمار و ناکام در زندگی زناشویی پس از انتقاداتی که وارد می‌شود به موضوعات سطحی روی می‌آورد. مثل: نیرنگ‌های اسکاپن [۴] او بین سال‌های ۱۶۲۲ تا ۱۶۷۳ در پاریس زندگی کرد.

مرگ[ویرایش]

يادبود مولير - گورستان پرلاشز

و در سال ۱۶۷۳ به‌طور غم‌انگیزی بر اثر بیماری صعب‌العلاج سل، در حالی که خود نقش «ارگان» [۵] در نمابش بیمار خیالی را برعهده داشت، در حین اجرا بیهوش می‌شود و اندکی پس از آنکه به خانه رسانده می‌شود، بر اثر بیماری و در ۵۱ سالگی درمی‌گذرد. کلیسا از خاک‌سپاری او در گورستان رسمی شهر جلوگیری کرد و حین خاک‌سپاری‌اش به صدا درآوردن ناقوس کلیساها و زمزمه دعاهای حاضران ممنوع گردید. او را در قبرستان «سنت ژوزف» که متعلق به نوزادان بود دفن کردند.[۶]. در سال ۱۷۹۲ باقی‌مانده خاکش به موزه تاریخی فرانسه آورده شد و در سال ۱۸۱۷ در پاریس به گورستان پرلاشز منتقل شده و درکنار ژان دو لافونتن دفن شد.[۷]

آناتول فرانس دربارهٔ او می‌نویسد: مولیر لحظه‌ای کوتاه از وجدان آگاه بشریت بود که ۳۵۰ سال پیش همچون جرقه‌ای در جو تاریک فرهنگی اروپا درخشید.

آثار[ویرایش]

پانویس و منابع[ویرایش]

  1. [۱](بیوگرافی نویسندگان معروف دنیا)
  2. [۲](همان منبع)
  3. [۳](سایت تبیان)
  4. [۴](Moliere)
  5. [۵](تبیان)
  6. [۶](سایت آفتاب)
  7. [۷](pwoiran)
  8. عنوان این اثر مولیر به زبان فرانسه (L'amour médecin) است که معادل فارسی آن «عشق پزشک» (عشقی که پزشک هست؛ منظور عشق یک پزشک یعنی L'amour de médecin نیست) است. این اثر به اشتباه در ایران با عنوان «طبیب عاشق» médecin amoureux ترجمه شده‌است.

پیوند به بیرون[ویرایش]

مجله وحید شهریور ۱۳۵۵ - شماره ۱۹۵»

مجله یغما فروردین ۱۳۵۳ - شماره ۳۰۷»