ملیحه نیکجومند

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو
ملیحه نیکجومند
Shide Rahmani.jpg
زمینه فعالیت تئاتر سینما و تلویزیون
تولد ۱۳۱۱[۱] یا ۱۳۱۲[۲]
اصفهان[۱] یا همدان[۳]
مرگ ۱۷ تیر ۱۳۹۵
تهران
محل زندگی اصفهان، تهران
ملیت ایرانی
نام(های)
دیگر
شیده رحمانی
پیشه بازیگر
فرزندان سوگند رحمانی
صفحه در وب‌گاه IMDb
صفحه در وب‌گاه سوره

ملیحه نیکجومند با نام هنری شیده رحمانی (زاده ۱۳۱۲/۱۳۱۱ - درگذشته ۱۷ تیر ۱۳۹۵) بازیگر تئاتر سینما و تلویزیون در ایران بود. سوگند رحمانی (بازیگر سینما) فرزند وی است. وی فعال حقوق زنان و از معترضان به اجباری شدن حجاب در ایران پس از انقلاب ۱۳۵۷ بود.

زندگی‌نامه[ویرایش]

وی در سال ۱۳۱۱[۱] در شهر اصفهان[۱] یا ۱۳۱۲[۳] در شهر همدان[۳] به دنیا آمد.

فعالیت در حوزهٔ زنان[ویرایش]

ملیحه نیکجومند که با نام هنری شیده رحمانی شناخته می‌شد در روزهای آغازین پس از انقلاب که زمزمه‌هایی مبنی بر اجباری شدن حجاب برای زنان درگرفته بود، علیه این اجبار به اعتراض پرداخت و در تظاهرات‌های علیه اجباری شدن حجاب مشارکت فعالانه‌ای داشت. در تظاهراتی که در خیابان مشتاق تهران در نزدیکی دانشگاه تهران علیه حجاب اجباری و دیگر محدودیت‌ها برای زنان درگرفته بود، تصویری از وی در حال جدال و بحث با یک روحانی شیعهٔ طرفدار اجباری شدن حجاب برداشته شد که سبب شهرت بیشتر وی به عنوان یک مخالف حجاب اجباری و طرفدار حقوق زنان شد. برخی از مطبوعات وی را «ژاندارک تهران» و «ژاندارک خیابان مشتاق» نامیدند.[۴]

وی بعدها در مصاحبه‌ای دربارهٔ عکس معروفی که وی را بالای یک مینی‌بوس در حال تشویق مردم به اعتراض علیه حجاب اجباری نشان می‌داد، گفته بود:

«آن روز، دقیقاً یادم نمی‌آید کی بود اما، می‌دانم که تظاهرات، نزدیک دانشگاه تهران برپا شد. ما در خیابان مشتاق زندگی می‌کردیم و نزدیک دانشگاه تهران بودیم. از چند روز قبلش اراذل و اوباش ریخته بودند در خیابان‌ها و شعار «یا روسری، یا توسری» سر می‌دادند. پونز توی پیشانی دختران جوان می‌کوبیدند. هنوز حجاب قانونی و اجباری نشده بود اما، درگیری بود میان زنان و چماقداران. من حافظه‌ام خوب کار نمی‌کند. مثل پاها و چشم‌هایم از کار افتاده. یادم نمی‌آید روی مینی‌بوس چه می‌گفتم.»[۴]

شیده رحمانی بعدها در فیلم‌هایی که پس از انقلاب بازی کرد حجاب به سر داشت، اما همواره تأکید می‌کرد که اگر انتخاب با وی بود قطعاً از حجاب استفاده نمی‌کرد.[۴]

فعالیت‌ها[ویرایش]

  • فعالیت در تئاتر سپاهان زیر نظر محمد علی رجایی (۱۳۳۱)
  • فعالیت در دوبله فیلم (۱۳۳۷)
  • شروع فعالیت در سینما با بازی در فیلم خسیس (محمدرضا زندی، ۱۳۳۴)

درگذشت[ویرایش]

چند روز پیش از مرگش بر اثر زمین‌خوردن دچار ضربه مغزی شده بود و در بخش آی.سی. یو بستری شده بود و حافظه خود را هم از دست داده بود. وی سرانجام روز پنجشنبه ۱۷ تیر ۱۳۹۵ در سن ۸۳ سالگی درگذشت.[۵][۶][۷]

نمایش‌ها[ویرایش]

خسیس، همسایه‌ها، هملت، واد نگ، علی قلی از فرنگ آمد، ربا خوار، کلک باز، نا نا، مرگ پیله ور، مرد عوضی، دختر شکلات فروش، عشق پیری، باغ آلبالو، شیرین و فرهاد، اسکناس پنج دلاری، فال گیر، رمال باشی، طبیب اجباری، هزار و یک شب، زن همسایه و حاجی نزول خوار، عمه ماری، آیینه شکسته و موش و گربه.

فیلم شناسی[ویرایش]

تلویزیونی[ویرایش]

  1. تله‌فیلم «بیا می‌بخشیم»
  2. دو طفلان مسلم
  3. زیر هشت (۱۳۸۹)
  4. آشپزباشی (۱۳۸۹–۱۳۸۸)
  5. رستگاران (۱۳۸۷)
  6. جمعه دوازده و چهل و پنج دقیقه (۱۳۸۷)
  7. سفر به سرزمین ملائک (۱۳۷۸)
  8. یحیی و گلابتون (۱۳۷۵)
  9. بوعلی سینا
  10. این خانه دور است (۱۳۷۰–۱۳۷۴ مسعود رسام و بیژن بیرنگ)
  11. ریشه در خاک (۱۳۶۷ مجید بهشتی)
  12. سایه همسایه (۱۳۶۴–۱۳۶۵ اسماعیل خلج)
  13. سربداران
  14. نهضت سوادآموزی (۱۳۶۰ محمد اوزی)
  15. طالب (۱۳۶۳ عبدالرضا اکبری)
  16. سال‌های بی‌پناهی (۱۳۵۲)
  17. آلاخون‌والاخون (۱۳۵۵–۱۳۵۴)
  18. خانه قمرخانم (۱۳۵۰–۱۳۴۷)
  19. سرکار استوار
  20. زیر بازارچه
  21. پهلوانان (۱۳۴۵)

سینمایی[ویرایش]

  1. گهواره‌ای برای مادر (۱۳۹۱)
  2. حوالی اتوبان (۱۳۸۷)[۸]
  3. آب (۱۳۸۰)
  4. پاییز بلند (۱۳۷۲)
  5. مسافر غریب (یوسف جمادی ۱۳۷۲)
  6. افسانه مه‌پلنگ (محمدعلی سجادی ۱۳۷۰)
  7. برخورد (سیروس الوند ۱۳۷۰)
  8. به خاطر همه چیز (رجب محمدین ۱۳۶۹)
  9. شب دهم (جمال شورجه ۱۳۶۸)
  10. هی جو (منوچهر عسگری نسب ۱۳۶۷)
  11. بهار در پاییز (مهدی فخیم‌زاده ۱۳۶۶)
  12. طلسم (داریوش فرهنگ ۱۳۶۵)
  13. مأموریت (حسین زند باف ۱۳۶۵)
  14. آن سوی مه (منوچهر عسگری نسب ۱۳۶۴)
  15. مادیان (علی ژکان ۱۳۶۴)
  16. مردی که زیاد می‌دانست (یدالله صمدی ۱۳۶۳)
  17. فرار (جمشید حیدری ۱۳۶۳)
  18. شازده احتجاب (بهمن فرمان آرا ۱۳۵۳)
  19. شرور (ناصر محمدی ۱۳۵۲) با نام شیده
  20. خانه قمرخانم (بهمن فرمان آرا ۱۳۵۱)
  21. شیر تو شیر (منصور پورمند ۱۳۵۱) با نام شیده
  22. جدایی (رضا صفایی ۱۳۴۸) با نام شیده
  23. گناه مادر (قدرت‌الله بزرگی ۱۳۴۸) با نام شیده
  24. تنگه اژدها (سیامک یاسمی ۱۳۴۷) با نام شیده
  25. دختر عشوه‌گر (فریدون ژورک ۱۳۴۷) با نام شیده
  26. ستاره هفت آسمان (حسین مدنی ۱۳۴۷) با نام شیده
  27. شکار شوهر (نصرت‌الله وحدت ۱۳۴۷) با نام شیده
  28. لوطی قرن بیستم (رضا صفایی ۱۳۴۷) با نام شیده
  29. زیر گنبد کبود (مهدی رئیس فیروز ۱۳۴۶) با نام شیده
  30. خسیس (محمد رضا زندی ۱۳۳۴) با نام شیده

پیوند به بیرون[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  • جمال امید. فرهنگ سینمای ایران. چاپ دوم. تهران: موسسه انتشارات نگاه، ۱۳۷۷. شابک ‎۲-۸۹-۶۱۷۴-۹۶۴.