مرتضی جاویدی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
اشلو
سردار تنگه اُحُد

مرتضی جاویدی
Morteza Javidi.jpg
مرتضی جاویدی
زاده۲۲ تیر ۱۳۳۷
جلیان، فسا، فارس، ایران
درگذشته۷ بهمن ۱۳۶۵ (۲۸ سال)

شلمچه، خوزستان، ایران
مدفن
گلزار شهدای جلیان
یگانسپاه پاسداران انقلاب اسلامی
فرماندهیگردان فجر لشکر ۳۳ المهدی
جنگ‌ها و عملیات‌هاجنگ ایران و عراق
فتح‌المبین
بیت‌المقدس
رمضان
کربلای۴
کربلای ۵

مرتضی جاویدی معروف به اشلو (زاده ۲۲ اسفند ۱۳۳۷ جلیان – شهادت ۷ بهمن ۱۳۶۵ شلمچه)[۱] نظامی ایرانی بود، که در جنگ ایران و عراق به عنوان فرمانده گردان فجر لشکر ۳۳ المهدی سپاه پاسداران فعالیت می‌کرد که در عملیات کربلای ۵ کشته شد.[۱] وی در عملیات‌های بیت‌المقدس، فتح المبین، رمضان، کربلای ۴ و کربلای ۵ حضور داشته‌است.[۱][۲] جاویدی پیش از جنگ ایران و عراق در جبهه غرب و کردستان به مبارزه با گروهک‌ها پرداخته‌است.[۳] او در سال ۱۳۹۷ به عنوان شهید شاخص راهیان نور شناخته شد.[۴][۵]

زندگی‌نامه[ویرایش]

مرتضی جاویدی، در روستای جلیان واقع در شهرستان فسا استان فارس متولد شد. او در کنار تحصیل به کار‌هایی مانند دامپروری و کشاورزی مشغول بود. در سال ١٣۵۶ دیپلم تجربی گرفت. او مطابق با دستور روح‌الله خمینی مبنی بر ترک پادگان‌ها در رژیم شاهنشاهی، از انجام خدمت سربازی خودداری کرد. وی پس از پیروزی انقلاب اسلامی، به سپاه پاسداران پیوست. جاویدی مدتی در جبهه غرب ایران در کردستان، به مبارزه با گروهک‌ها گذراند و با شروع جنگ ایران و عراق به این جنگ ملحق شد.[۶]

القاب[ویرایش]

اشلو معروف ترین لقب مرتضی جاویدی است و دلیل گذاشتن این لقب برای او این است که با لباس عراقی ها پیش خودشان می رفت و با آنان هم غذا می شد.(اشلونک به معنای حالت چطوره؟) او به سنگر های عراقی ها می رفت و با آنها صحبت می کرد، بعد ها عراقی ها پی می بردند که او ایرانی است و برای جاسوسی به سنگر آنها آمده است و برای سر مرتضی جاویدی جایزه می گذاشتند.

در عملیات والفجر در حالی که پادگان حاج عمران توسط نظامیان ایرانی به اشغال درآمده بود، گردان فجر تحت محاصره‌ی نیرو‌های نظامی عراق در‌ می‌آید و حدود ۵ روز این محاصره طول می‌کشد. در روز پنجم، برخی فرماندهان از جمله محسن رضایی و صیاد شیرازی به جاویدی که فرماندهی عملیات را عهده‌دار بوده است دستور عقب نشینی می‌دهند اما وی امتناع کرده و می‌گوید: «نمی‌گذارم اُحُدی دیگر تکرار شود». به همین دلیل بعد‌ها او را سردار تنگه احد نامیدند.[۷]

هم‌رزمان جاویدی او را با عنوان عمو مرتضی نیز صدا می کردند.[۳] لقب دیگر او گره گشای جنگ است.[۸]

نجات قاسم سلیمانی[ویرایش]

در عملیات کربلای ۵، هنگامی که قاسم سلیمانی فرمانده لشکر ۴۱ ثارالله در محاصرهٔ دشمن گیر می‌کند، بنا به تصمیم سردار اسدی فرمانده لشکر المهدی، مرتضی جاویدی فرمانده گردان فجر لشکر المهدی، به کمک وی می‌شتابد و قاسم سلیمانی را نجات می‌دهد.[۹]

دیدار با سید روح الله خمینی[ویرایش]

بعد از پیروزی ایرانی ها در عملیات والفجر ٢ تعدادی از نظامیان ایرانی که در عملیات شرکت داشتند، در حسینیه جماران با سید روح الله خمینی دیدار کردند. به نقل از صیاد شیرازی، در این دیدار خمینی برای نخستین بار یکی از نظامیان را بوسید و این بوسه بر پیشانی مرتضی جاویدی بود.[۱۰]

فیلم شناسی[ویرایش]

فیلم سینمایی اشلو به کارگردانی صادق پروین آشتیانی و با بازیگری کورش سلیمانی، سعید داخ و سینا کرمی بر اساس زندگی مرتضی جاویدی ساخته شده‌است.[۱۱]

کتاب شناسی[ویرایش]

کتاب تپه جاویدی و راز اشلو به نویسندگی اکبر صحرایی در ۵٢٠ صفحه، بر اساس زندگی مرتضی جاویدی تألیف شده است. این کتاب در سال ١٣٩٠ توسط انتشارات ملک اعظم به نشر رسیده است.[۱۲][۱۳][۱۴]

جستارهای وابسته[ویرایش]

منابع[ویرایش]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ http://fars.navideshahed.com/fa/news/420275/مروری-بر-زندگی-نامه-سردار-تنگه-اٌحد-شهید-مرتضی-جاویدی
  2. http://fa.jahad.org/index.php/شهید_مرتضی_جاویدی
  3. ۳٫۰ ۳٫۱ «نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه علوم پزشکی فسا - سیره شهید مرتضی جاویدی». fasa.nahad.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۵-۰۵.
  4. «برگزاری همایش ملی بزرگداشت شهید شاخص راهیان نور کشور «مرتضی جاویدی»». defapress.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۲-۰۵.
  5. «یادواره شهید مرتضی جاویدی، شهید شاخص راهیان نور در سال 97». navideshahed.com. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۲-۰۵.
  6. «خاطره ای از شهید مرتضی جاویدی». goums.ac.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۲-۰۵.
  7. نوری، سید حبیب. «مروری بر زندگی نامه سردار تنگه اٌحد شهید مرتضی جاویدی». www.tebyan-fars.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۱-۰۲-۰۵.
  8. «سردار شهید مرتضی جاویدی». fars.irib.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۵-۰۵.
  9. https://www.irinn.ir/fa/news/63802/اشلو-سردار-بختیاری-مردی-که-قاسم-سلیمانی-را-نجات-داد
  10. «امام پیشانی رزمنده را بوسیدند». www.imam-khomeini.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۵-۰۵.
  11. «خبرگزاری آنا».
  12. ««تپه جاویدی و راز اشلو»کتابی دفاع مقدسی که توصیه م». خبرگزاری شبستان. ۲۰۱۷-۰۷-۲۶. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۵-۰۵.
  13. «کتاب تپه جاویدی و راز اشلو». beheshteghalam.ir. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۵-۰۵.
  14. www.yjc.ir https://www.yjc.ir/fa/news/5165183/%D8%AA%D9%BE%D9%87%E2%80%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%88%DB%8C%D8%AF%DB%8C-%D9%88-%D8%B1%D8%A7%D8%B2-%D8%A7%D8%B4%D9%84%D9%88-%D9%BE%DB%8C%D8%B4%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%AF-%D9%86%D9%88%D8%B1%D9%88%D8%B2%DB%8C-%D8%B9%D8%A7%DA%A9%D9%81-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%B4%D9%85%D8%A7. دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۵-۰۵. پارامتر |عنوان= یا |title= ناموجود یا خالی (کمک)