ماها شیوارتری

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
فارسیEnglish
ماها شیوارتری
Bangalore Shiva.jpg
برپایی توسطعموماً هندوها، بویژه شیواپرستان
نوعهندو
مراسمروزه داری، عبادت در معبد، پرستش
تاریخفوریه و مارس

ماها شیوارتری یک جشنواره برای هندوان است که سالانه برای تکریم شیوا (یکی از خدایان اصلی) برگزار می‌شود. معنای تحت‌الفظی این عبارت، «شب بزرگ شیوا» می‌باشد وهر سال در شب سیزدهم، روز چهاردهم ماه ماگها یا فالگونا (بر پایه گاه‌شماری هندو) جشن گرفته می‌شود.

از وقتی که تقویم‌های مختلفی به وسیلهٔ انواع گروه‌های مختلف در هند استفاده می‌شود، نام این جشنواره و ماه برگزاری، در تمام هند یکسان نیست. این جشنواره به‌طور منحصربه‌فرد با تقدیم برگهایی از یک درخت مخصوص (بیلوا) به شیوا جشن گرفته می‌شود. تمام روز را باید روزه بگیرند و تمام شب را باید بیدار بمانند. پیروی از کتاب مقدس، توبه و طلب بخشایش، تمرین یوگا و مدیتیشن، به منظور رسیدن به خیر مطلق در زندگی، از اعمال این شب است.[۲][۳]

بزرگترین نمایشگاه ویژهٔ شیوارتری در ماندی به مدت یک هفته بر پا می‌شود که هر سال یکی از جاذبه‌های گردشگری در ایالت هیماچال پرادش هند است.[۴]

افسانه‌ها[ویرایش]

بر اساس یک افسانه، یک شکارچی در هیمالیا مشغول جستجوی غذا برای خانوادهٔ گرسنه‌اش بود، او روی یک درخت در کمین شکار می‌نشیند و برگهای درخت را برای جلب توجه صید، پرتاپ می‌کند.

شکارچی یک بز کوهی را می‌بیند و خود را برای شکار او آماده می‌کند که ناگهان بزکوهی به زبان آدمی سخن می‌گوید و از شکارچی می‌خواهد که او را نکشد چرا که خانواده‌اش منتظر اویند. شکارچی به بزکوهی اعتماد می‌کند و او را آزاد می‌کند چرا که بزکوهی قول داده که برگردد. شکارچی تمام شب منتظر می‌ماند و خود را با کندن و پرتاپ کردن برگ‌ها سرگرم می‌سازد. شکارچی نمی‌دانست که یک نماد (سمبل پرستش لرد شیوا) زیر شاخه‌ای است که او رویش نشسته. برگ‌ها روی نماد شیوا می‌افتاد و شیوا خوشش می‌آمد. روز بعد شیوا برای شکارچی ظاهر شد و به او خرد بخشید. از آن روز شکارچی خوردن گوشت را کنار گذاشت و وقتش را صرف انجام کارهای نیک کرد؛ و این دلیل آن ست که چرا هندوان در ماهاشیوارتری گوشت نمی‌خورند. این فکر وجود دارد که کسی که در این روز، روزه بگیرد، باعث خشنودی شیوا می‌شود و همچنین مورد برکت قرار می‌گیرد.

پرالایا (رگبار)[ویرایش]

به روایتی دیگر، تمام دنیا در حال از میان رفتن بود که پارواتی، ایزدبانوی هندوان، شوهرش شیوا را پرستید، تا جهان را نجات دهد. او برای جیواس (ارواح زنده) که در سی (مانند ذرات گرد و غبار طلا در توده‌ای از موم) باقی‌مانده بودند دعا کرد. در طول زمان طولانی شب، همراه با رگبار دوباره نعمت دهی شروع می‌شود، اما اگر مانند پراواتی شیوا را پرستش کنند. دعای او برآورده شد و وی این شب را برای پرستش ایشوارا توسط ماهاشیوارتری، یا شب بزرگ شیوا نام نهاد. چرا که رگبار به وسیلهٔ او آورده شد.

روز جشن لرد شیوا[ویرایش]

وقتی خلقت کامل شد، پارواتی از شیوا پرسید که کدام آیین و رسم او را بیشتر خشنود ساخته؟ و شیوا پاسخ داد آن اعمال که در شب سیزدهم ماه کامل در طول ماه ماگها انجام شد. پارواتی این موضوع را برای دوستانش تکرار کرد و به وسیلهٔ او در تمام خلقت پخش شد

داستان شاه چیترابهاندو[ویرایش]

سنت هدیهٔ گل به لینگام، بنارس

روزی شاه چیترابهانو، از سلسلهٔ ایکشوادو، که بر کل جامبودویپا (هندوستان) حکومت می‌کرد، با همسرش روزه گرفت و آن روز ماهاشیوارتری نام گرفت. حکیم آشتاواکرا برای ملاقات پادشاه به دربار آمد. حکیم از شاه پرسید که هدفش از این روزه چه بوده شاه چیترابهانو توضیح داد که او هدیه‌ای دارد از خاطرات زندگی گذشته‌اش و او در زندگی قبلی، یک شکارچی بوده در بنارس و نامش سوسوارا بوده‌است. زندگانی او با کشتن و فروختن پرندگان و حیوانات می‌گذشته‌است. روز پیش از ماه نو، در حالی که به جستجوی حیوانات برای شکار پرسه می‌زد، چشمش به یک بز کوهی افتاد اما پیش از آنکه او را بکشد، متوجهٔ خانوادهٔ او شد و با ناراحتی به خاطر کشتن او، زنده رهایش کرد.

او هنوز نتوانسته بود شکار کند وقتی شب چیره شد، بر بالای درختی پناه گرفت. اتفاقاً آن درخت، همان بایل بود. قمقمهٔ او آب را هدر داده بود و او تمام شب را بی آب و خوراک، گتشنه و گرسنه ماند. این باعث شد که او تمام شب را بیدار بماند و فکر کند. او نگران خانوادهٔ فقیر و فرزندانش بود که گرسنه مانده و منتظر بازگشت او بودند.

برای اینکه زمان زود بگذرد، خود را با کندن و پرتاب کردن برگ‌ها به زمین مشغول کرد. روز بعد وقتی به خانه برگشت، مقداری خوراک برای خود و خانواده‌اش برده بود لحظه‌ای که می‌خواست روزه‌اش را بشکند، یک غریبه به سراغش آمد و از او غذا خواست. او اول به آن غریبه خواراک داد و سپس خودش خورد. موقع مرگ، او دو پیامبر از طرف لرد شیوا دید که برای تماس روح او با محل اقامت شیوا آمده بودند. او یادگرفت برای اولین بار شایستگی بزرگ را توسط پرستش ناخودآگاه لرد شیوا در شب شیوارتری به دست آورده.

پیام آوران به او گفتند یک نماد (سمبل پرستش لرد شیوا) زیر آن درخت بوده. برگ‌هایی که او می‌انداخته، روی آن نماد می‌افتادند، چیزی شبیه مراسم عبادت و آبی که از ظرف غذای او می‌ریخته، آن نماد را شسته و این نیز یک عمل عبادتی است؛ و او تمام روز و شب را روزه بوده. بنابرین به‌طور ناخودآگاه خدا را عبادت می‌کرده. به عنوان نتیجه‌گیری از داستان، شاه گفت که او در جایگاه خداوند زندگی کرده بود و از سعادت الهی برای یک مدت طولانی قبل از اینکه به عنوان چیترابهانو دوباره متولد شود، لذت می‌برد. این داستان در گارودا پورانا نقل شده‌است.

مراسم ماهاشیوارتری[ویرایش]

معبد پاشوپاتینات (در کاتماندو، نپال) یکی از مهم‌ترین معبدهای شیوا، میزبان بزرگترین گردهمایی در ماهاشیوارتری است. هندوان در سراسر جهان برای ارائهٔ اعمال زیارتی دور هم جمع می‌شوند. زائران باید مدت زمان زیادی در صفوف منتظر بمانند تا بتوانند هدایای خود را به معبد تقدیم کنند.

خارج از معبد سادهوس برهنه (احتمالاً یک راهب) را می‌توان یافت که به زائران نعمت و ماری جوانا می‌دهد که در آن نام شیوا آورده شده. تریپوندرا، اشاره به سه خط افقی از خاکستر مقدس دارد که روی پیشانی می‌کشند برای پرستش شیوا. این، سمبل دانایی معنوی، خلوص وتوبه و طلب بخشایش است (تمرین معنوی یوگا) بنابرین آن‌ها همچنین می‌توانند سمبل سه چشم شیوا باشند.

استفاده از تسبیح ساخته شده با دانه‌های درخت رودراکشا (که نشانهٔ اشک‌های لرد شیواست) برای پرستش شیوا مناسب است. این دانه رنگ قهوه‌ای مایل به قرمز دارد، گاهی سیاه و گاهی شاید اثری از پودر صندل مقدس، زردچوبه، یا خاکستر مقدس باشد در صورتی که برای مراسم پرستش یا مسح کشیدن استفاده شود.

در شیوارتری، فقط آب سرد و برگ بایل برای لینگام (آلت تناسلی) پیشنهاد می‌شود. دیگر مراسم کهن، مانند حمام کردن او در شیر، و پانچاموترا (شیر، ماست، کشک، روغن، شکر و عسل (نماد معاش) به ترتیب یکی پس از دیگری، یا روغن مالی کردن بدن او یا برنج سفید وقف شده (نمادی از باروری، یا خلقت) در این روز انجام می‌شود. هنگامی که لرد شیوا به عنوان خدا پرستیده شد، در رودرام، از این روز، بسیار فرخنده یاد شده‌است.

دیگر راه‌های قدیمی پرستش شیوا[ویرایش]

یک لینگام (آلت) شیوا که پرستیده شده است.

دوازده جیوتریلینگاس (لینگام‌های نور) زیارتگاه مقدس لرد شیوا و مرکزی برای پرستش اویند. آن‌ها به سیامبهوس معروفند به این معنی که لینگام‌ها به وسیلهٔ آن‌ها تزئین می‌شود و عبادتگاه‌ها پس از آن ساخته شده‌اند.

عبادتگاه‌ها، به عنوان دیدنی‌های گردشگری هند رده‌بندی شده‌اند.

ماهاشیوارتری در هند جنوبی[ویرایش]

ماهاشیوارتری به صورت گسترده در عبادتگاه‌های سراسر ایالات آندرا پرادش، کارناتاکا، کرالا و تامیل نادو جشن گرفته می‌شود. شیوا به عنوان نخستین (Adi) کسی است که سرچشمه‌های سنتی ریاضت را بنا نهاده‌است. طبق سنت در این شب جایگاه سیاره‌ها به گونه‌ای است که یک نیروی طبیعی در نظام بشری پدید می‌آید. گفته می‌شود بیدار ماندن در طول شب برای بدن از هر دو بُعد روحی و جسمی سودمند خواهد بود. در این روز هنرمندان در همهٔ زمینه‌ها از جمله موسیقی و رقص سراسر شب، برنامه اجرا می‌کنند.

ساهاسراکالاسابیشکم[ویرایش]

آیین ستایش بسیار ویژه‌ای طی ده روز در جشنوارهٔ ماهاشیوارتری برگزار می‌شود گفته شده‌است که شیوا آبهیشکاپریا (عاشق شست‌وشو) هست. پاراسوراما و کروشتا، طی پرستش شیوا، بر این باور بودند که با ساهاسراکالاسام یا هزار ظرف از آب مقدس شیوا را شستشو دهند. این طبق دستورهای ودیک است.

حالا طی مراسم ماهاشیوارتری، راهب اعظم (تانتری) و هیئت همراهش این آیین را اجرا می‌کنند. در این برنامهٔ ده روزه، هر روز ۱۰۱ کالاسام یا ظرف آب مقدس (۱۰۰ تای آن از نقره ساخته شده و یکی از طلا). پیشکش می‌شود. همراه با سرودی که از برهماییان آموخته شده در حالی که روی موخامانتام نشستند.

اینها روی خدا خالی می‌شوند. آن ظرف طلایی (برهماکالاسم) آخرین ظرف خواهد بود. یک نور باشکوهی که نشانه و هویت شیواست، و آلت او، به عنوان سمبل در نظر گرفته می‌شود. نحوهٔ پرستش در ماهاشیوارتری شامل حمام کردن آلت شیواست. چرا که او گفته در حال سوختن در آتش ریاضت، تنها چیزی که او را خنک می‌کند، همین اعمالی ست که به او ارائه می‌شود.

این باور وجود دارد که حمام با آب خنک خشم او را فرومی‌نشاند. یک اعتقاد در میان جانبازان شیوا وجود دارد که شرکت کردن در ساحاسراکالاسم آن‌ها را به سمت نعمت و سعادت و زندگی در صلح و آرامش هدایت می‌کند. صدها جانباز در معبد شعار می‌دهند: نامهه شیوایا، هرا هرا ماهادوا؛ و سامبهو ماهادوا و…

پانچاکشاری[ویرایش]

شیواخدای از بین برندهٔ شر، سومین اقنوم از میان اقنوم‌های خدای واحد است. سرود مقدسی که شامل پنج بخش: نا، ما، شی، وا، یا (ام-نامهه شیوایا) در ستایش خاص پروردگار شیوا است که در مراسمی مانند شیوارتری مکرر خوانده می‌شود. هزاران نام از او که هرکدام شرح بلند مرتبگی اوست، در شعارها استفاده می‌شود. شیوا به معنی فرخنده‌است به عنوان شانکارا، او بخشندهٔ شادی به همگان است. رقص ناتاراج (پادشاه رقاصه‌ها) به همراه رقاص‌ها و نوازندگان، شکل پذیرفتنی ستایش است.

رودرابهیشکا[ویرایش]

یک سرود ویژه‌ای در وداها وجود دارد (کهن‌ترین کتاب در تاریخ بشر که سرچشمهٔ دین و فرهنگ هندو است) - رودرا سوکتا- است که در حالی که آلت شیوا را شستشوی مقدس می‌دهند، توسط کارشناسان خوانده می‌شود. راه شستن شیوا لینگا یا شالیگراما است که نمادهای خدا با آب رودخانه مقدس مثل گنگ است. این مراسم به عنوان رودرابهیشکا شناخته شده‌است. شالیگراما به منزله یک ریگ مقدس است که اغلب در فسیل جانور نرمتنی که منقرض شده‌است پنهان شده. چنین سنگ‌های قیمتی را می‌توان از رودخانه گانداکی در قله منجمد هیمالیا را به ارمغان آورد.

شستشو ی شالیگراما، به عنوان بخشی از ستایش شیوا (شیوا پوجا) نماد حذف ناخالصی‌ها از ذهن می‌باشد. این همچنین به معنای شستن نفس کاذب است. قبل از رسیدن به معنای واقعی خود، ما همه قربانیان نفس خود هستیم. اعتماد به نفس کاذب به دلیل توهم (جهل)، پوشش بر روح واقعی ما، ذهن ماست. با توجه به ودانتا (آموزه‌های فلسفی)، این تجمع کاذب خود بر خود واقعی ما است که اغلب علت ریشه اسارت و رنج در زندگی است. این مفهوم از تمیز کردن (سنگ شیلیگرام توسط آب مقدس) در سطح فلسفی، از بین بردن مواد انباشته (از ماست) واقعیت ما و ذات معنوی مان را تیره کرده‌است.

عرفان[ویرایش]

طبق اساطیر عرفانی پوراناها، کایلاسا، قلهٔ هیمالایا، منزل شیواست و او رودخانهٔ گنگ را روی سرش نگه داشته‌است. او به عنوان خالق موجودات استعاره پاشوپاتی است (گاو، حیوان مورد علاقهٔ اوست). پوسترهای شیوا در حال مدیتیشن به عنوان رئیس یوگی (یوگی راجا) ست که شیوه‌های مختلف شاهکارهای معنوی برای رسیدن به رستگاری به او نسبت داده شده‌است. همسر الهی لرد شیوا، الهه پارواتی (که او همچنین دختر هیمالیاست) خدای قدرت است. داستان‌های متعددی در اسطوره‌شناسی تولد دو پسر آن‌ها را توصیف کرده - لرد گانش و و لرد کارتیکا- سرود مرتیانجایا ماها

طناب کشی، تفریحی برای بچه‌ها[ویرایش]

در نپال، در این روز، بچه‌ها با مسدود کردن جاده‌ها توسط طناب‌های بلند، درخواست پول میکنن. پیاده، با دوچرخه، یا وسایل نقلیه کوچکتر. بعد به عابرین اجازهٔ عبور داده می‌شود. ماهاشیوارتری، شب پرستش شیوا در شب چهاردهم ماه نو رخ می‌دهد. در یکی از شبهای بی ماه فوریه، زمانی که هندوها برای خداوند کشتار دعا می‌خوانند و او را عبادت می‌کنند. شیوارتری ("رتری" از زبان سانسکریت = شب) شبی که او گفته باید تانداوا نریدیا را (رقص ایجاد ازلی، حفظ و نابودی) اجرا کنیداین جشنواره به مدت یک روز و یک شب برگزار می‌شود.

دلیل جشن شیوارتری[ویرایش]

لینگام چهارسر سنگی مربوط به سدهٔ ۱۰ میلادی از نپال

بر اساس پوارانا، در اظهارات اسطوره‌ای بزرگ اقیانوس به نام مانتهن سامودرا، یک گلدان سم پدید آمده از اقیانوس که خدایان و شیاطین از آن وحشت زده‌اند زیرا می‌تواند تمام جهان را نابود کند. هنگامی که آن‌ها برای کمک به سمت شیوا دویدند، او به منظور حفاظت از جهان، سم کشنده را نوشید، اما آن را به جای قورت دادن در گلو نگه داشت. این تبدیل به رنگ آبی گلوی او شد، و از آن پس او به عنوان نیلخانتها، یک گلو آبی شناخته می‌شود. شیوارتری را جشن می‌گیرند به خاطر این رویداد که از طریق آن، شیوا جهان را نجات داد.

جشن برای زنان[ویرایش]

شیوارتری به ویژه برای زنان خوش‌یمن است. زنان متأهل برای رفاه شوهر و فرزندان خود دعا می‌کنند، در حالی که زنان مجرد برای یک شوهر ایده‌آل مثل شیوا، همسر کالی، پارواتی و دورگا. اما به‌طور کلی اعتقاد بر این است که هر کسی که نام شیوا را در طول شیوارتری با سرسپردگی خالص بگوید، از همه گناهان آزاد است. او به مکان شیوا می‌رود و از چرخه تولد و مرگ آزاد است.

آیین شیوا[ویرایش]

در روز شیوارتری، یک پلت فرم سه‌پایه در اطراف آتش ساخته شد. تخته بالاترین نشان دهنده 'سارگالوکا (بهشت)، آنتاریکشالوکا، وسط (فضا) و پایین، بهولاکا (زمین) است. یازده کالاش یا خاکستردانها و تکه‌ها بر روی تخته نگهداری می‌شوند. 'نماد ۱۱ تظاهرات از رودرا یا شیوای نابود کننده. این با برگ 'بیلوا' یا 'بل.. (ایگل مارمالوس) و انبه در بالای یک نارگیل به نمایندگی از رئیس شیوا تزیین شده‌است. ساقه جدا نشده از نارگیل نماد موهای ژولیده و میوهٔ به، سه لکه روی چشم شیوا است.

حمام کردن آلت تناسلی مرد[ویرایش]

سمبل آلت مرد که به شیوا بر می‌گردد، لینگام گفته می‌شود. معمولاً از گرانیت، سنگ صابون، کوارتز، سنگ مرمر یا فلز ساخته شده‌است و یونی، یا مهبل را به عنوان پایهٔ خود دارد به نمایندگی از اتحادیهٔ اندام. جانبازان دور لینگام می‌گردند و آن را در سراسر شب می‌پرستند. هر سه ساعت یک بار با ۵ مادهٔ گرفته شده از گاو (شیر، شیر ترش (دوغ)، ادرار، کره و سرگین) لینگام را شستشو می‌دهند به اینکار پانچاگاویا می‌گویند. سپس ۵ خوراکی جاودانه (شیر، کره، کشک (ماست)، عسل و قند) جلوی لینگام قرار می‌گیرد. میوهٔ داتورا و گل، حتی سمی، تصور می‌شود که برای شیوا مقدس است. بنابرین به او پیشکش می‌شود.

منابع[ویرایش]

  1. "Maha Shivarathri 2015".
  2. Sharma, Usha (2008). Festivals In Indian Society (2 Vols. Set). Mittal Publications. pp. 263 pages(83–86). ISBN 978-81-8324-113-7.
  3. Sharma, Gupta, S.P. ,Seema (2006). Fairs and festivals of India. Pustak Mahal. pp. 146 pages(see:73–74). ISBN 978-81-223-0951-5.
  4. "International Shivratri fair in Mandi". Himachal tourism. Archived from the original on 14 April 2010. Retrieved 8 February 2012.
  • ویکی‌پدیای انگلیسی

Maha Shivaratri
02 Mahashivratree festival.JPG
Meditating Shiva on Maha-Shivratri
Also calledমহা শিৱৰাত্রি ( Assamese)
মহা শিবরাত্রি (Bengali)
महा शिबफुजा ( Bodo )
મહા શિવરાત્રી (Gujarati)
ಮಹಾಶಿವರಾತ್ರಿ (Kannada)
മഹാ ശിവരാത്രി (Malayalam)
महा शिवरात्रि (Marathi)
महा शिवरात्रि (Nepali)
ମହା ଶିବରାତ୍ରି (Odia)
ਮਹਾਂ ਸ਼ਿਵਰਾਤਰੀ (Punjabi)
महा शिवरात्रि (Sanskrit)
மகா சிவராத்திரி (Tamil)
మహా శివరాత్రి (Telugu)
Observed byHindus in Bangladesh, Guyana, India, Mauritius, , Myanmar, Nepal, Trinidad and Tobago
TypeReligious
Significanceself study, Night of married Shiva and Parvati, yoga[1]
ObservancesFasting, yoga, all night vigil, worship of Lingam[1]
2018 date13 February (Tuesday)[2]
2019 date4 March (Monday)[3]
FrequencyAnnual

Maha Shivaratri is a Hindu festival celebrated annually in honour of Lord Shiva, and in particular, marks the day of the consummation of marriage of Shiva. There is a Shivaratri in every luni-solar month of the Hindu calendar, on the month's 13th night/14th day, but once a year in late winter (February/March, or phalgun) and before the arrival of Summer, marks Maha Shivaratri which means "the Great Night of Shiva".[5][6]

It is a major festival in Hinduism, and this festival is solemn and marks a remembrance of "overcoming darkness and ignorance" in life and the world. It is observed by remembering Shiva and chanting prayers, fasting, and meditating on ethics and virtues such as self-restraint, honesty, non-injury to others, forgiveness, and the discovery of Shiva.[6] The ardent devotees keep awake all night. Others visit one of the Shiva temples or go on pilgrimage to Jyotirlingams. This is an ancient Hindu festival whose origin date is unknown.[6]

In Kashmir Shaivism, the festival is called Har-ratri or phonetically simpler Haerath or Herath by Shiva faithfuls of the Kashmir region.[7][8]

Description

A festival of contemplation

During the Vigil Night of Shiva, Mahashivaratri,
we are brought to the moment of interval
between destruction and regeneration;
it symbolizes the night
when we must contemplate on that which
watches the growth out of the decay.
During Mahashivaratri we have to be alone
with our sword, the Shiva out of us.
We have to look behind and before,
to see what evil needs eradicating from our heart,
what growth of virtue we need to encourage.
Shiva is not only outside of us but within us.
To unite ourselves with the One Self
is to recognize the Shiva in us.

The Theosophical Movement, Volume 72[9]

Maha Shivaratri is an annual festival dedicated to the Hindu god Shiva, and is particularly important in the Shaivism tradition of Hinduism. Unlike most Hindu festivals which are celebrated during the day, the Maha Shivaratri is celebrated at night. Furthermore, unlike most Hindu festivals which include expression of cultural revelry, the Maha Shivaratri is a solemn event notable for its introspective focus, fasting, meditation on Shiva, self study, social harmony and an all night vigil at Shiva temples.[6]

The celebration includes maintaining a "jaagaran", an all-night vigil and prayers, because Shaiva Hindus mark this night as "overcoming darkness and ignorance" in one's life and the world through Shiva. Offerings of fruits, leaves, sweets and milk to Shiva are made, some perform all-day fasting with vedic or tantric worship of Shiva, and some perform meditative Yoga.[10] In Shiva temples, "Om Namah Shivaya", the sacred mantra of Shiva, is chanted through the day.

Maha Shivaratri is celebrated over three or ten days based on the Hindu luni-solar calendar.[5] Every lunar month, there is a Shivaratri (12 per year). The main festival is called Maha Shivaratri, or great Shivaratri, which is held on 13th night (waning moon) and 14th day of the month Phalguna. In the Gregorian calendar, the day falls in either February or March. [5]

History and significance

Many legends explain the significance of Maha Shivaratri, one being it is the night of Shiva's dance.

The Maha Shivaratri is mentioned in several Puranas, particularly the Skanda Purana, Linga Purana and Padma Purana. These medieval era Shaiva texts present different versions associated with this festival, & mention fasting, reverence for icons of Shiva such as the Lingam.[6]

Different legends describe the significance of Maha Shivaratri. According to one legend in the Shaivism tradition, this is the night when Shiva performs the heavenly dance of creation, preservation and destruction.[11][12] The chanting of hymns, the reading of Shiva scriptures and the chorus of devotees joins this cosmic dance and remembers Shiva's presence everywhere. According to another legend, this is the night when Shiva and Parvati got married.[11][13] A different legend states that the offering to Shiva icons such as the linga is an annual occasion to get over past sins if any, to restart on a virtuous path and thereby reach Mount Kailasha and liberation.[11]

The significance of dance tradition to this festival has historical roots. The Maha Shivaratri has served as a historic confluence of artists for annual dance festivals at major Hindu temples such as at Konark, Khajuraho, Pattadakal, Modhera and Chidambaram.[14] This event is called Natyanjali, literally "worship through dance", at the Chidambaram temple which is famous for its sculpture depicting all dance mudras in the ancient Hindu text of performance arts called Natya Shastra.[15][16] Similarly, at Khajuraho Shiva temples, a major fair and dance festival on Maha Shivaratri, involving Shaiva pilgrims camped over miles around the temple complex, was documented by Alexander Cunningham in 1864.[17]

Maha Shivaratri and Tantra

Maha Shivaratri is considered the day when adiyogi or the first guru awakened his consciousness at the material level of existence. According to Tantra, at this stage of consciousness, no objective experience takes place and the mind is transcended. The meditator transcends time, space and causation. It is regarded as the brightest night of the soul, when the yogi attains the state of Shoonya or Nirvana, the stage succeeding samadhi or illumination.

In India

Mahasivaratri is observed at night, usually in lighted temples or specially prepared prabha (above).

Maha Shivaratri is celebrated in Tamil Nadu with great pomp and fanfare in the Annamalai temple located in Tiruvannamalai district. The special process of worship on this day is 'Girivalam'/Giri Pradakshina, a 14-kilometer bare foot walk around Lord Shiva's temple on top of the hill. A huge lamp of oil and camphor is lit on the hilltop at sunset - not to be confused with Karthigai Deepam.

The major Jyotirlinga Shiva temples of India, such as in Varanasi and Somanatha, are particularly frequented on Maha Shivaratri. They serve also as sites for fairs and special events.[18]

In Andhra and Telangana, Shivratri yatras are held at Mallayya gutta near Kambhalapalle, Gundlakamma Kona near Railway Koduru, Penchalakona, Bhairavakona, Uma Maheswaram amongst others. Special pujas are held at Pancharamas - Amararamam of Amaravati, Somaramam of Bhimavaram, Draksharamam, Kumararama of Samarlakota and Ksheerarama of Palakollu. The days immediately after Shivratri are celebrated as Brahmotsavaalu at Srisailam, one of 12 Jyotirlinga sites. Mahashivaratri utsavalu are held at the Rudreshwara Swamy's 1000 pillar temple in Warangal. Devotees throng for the special poojas at Srikalahasti, Mahanandi, Yaganti, Antarvedi, Kattamanchi, Pattiseema, Bhairavakona, Hanmakonda, Keesaragutta, Vemulawada, Panagal, Kolanupaka amongst others.

The Mandi fair is in the town of Mandi is particularly famous as a venue for Maha Shivaratri celebrations. It transforms the town as devotees pour in. It is believed that all gods and goddesses of the area, said to number more than 200, assemble here on the day of Maha Shivaratri. Mandi, located on the banks of Beas, is popularly known as the "Cathedral of Temples" and one of the oldest towns of Himachal Pradesh, with about 81 temples of different Gods and Goddesses on its periphery.[19][20][21]

In Kashmir Shaivism, Maha Shivaratri is celebrated by the Brahmins of Kashmir and is called, "Herath" in Kashmiri, a word derived from the Sanskrit word "Hararatri" the "Night of Hara" (another name of Shiva). Shivaratri, regarded as the most important festival of the community, for instance, is celebrated by them on trayodashi or the thirteenth of the dark half of the month of Phalguna (February–March) and not on chaturdashi or the fourteenth as in the rest of the country. The reason for it is that this long drawn festival that is celebrated for one full fortnight as an elaborate ritual is associated with the appearance of Bhairava (Shiva) as a jwala-linga or a linga of flame. It has been described as Bhairavotsava in Tantric texts as on this occasion Bhairava and Bhairavi, His Shakti or cosmic energy, are propitiated through Tantric worship. According to the legend associated with the origin of the worship, the linga appeared at pradoshakala or the dusk of early night as a blazing column of fire and dazzled Vatuka Bhairava and Rama (or Ramana) Bhairava, Mahadevi’s mind-born sons, who approached it to discover its beginning or end but miserably failed. Exasperated and terrified they began to sing its praises and went to Mahadevi, who herself merged with the awe-inspiring jwala-linga. The Goddess blessed both Vatuka and Ramana that they would be worshipped by human beings and would receive their share of sacrificial offerings on that day and those who would worship them would have all their wishes fulfilled. As Vatuka Bhairava emerged from a pitcher full of water after Mahadevi cast a glance into it, fully armed with all his weapons (and so did Rama), he is represented by a pitcher full of water in which walnuts are kept for soaking and worshipped along with Shiva, Parvati, Kumara, Ganesha, their ganas or attendant deities, yoginis and kshetrapalas (guardians of the quarters) - all represented by clay images. The soaked walnuts are later distributed as naivedya. The ceremony is called ’vatuk barun’ in Kashmiri, which means filling the pitcher of water representing the Vatuka Bhairava with walnuts and worshipping it.[citation needed]

Central India has a large number of Shaiva followers. The Mahakaleshwar Temple, Ujjain is one of the most venerated shrines consecrated to Shiva, where a large congregation of devotees gathers to offer prayers on the day of Maha Shivaratri. Tilwara Ghat in the city of Jabalpur and the Math Temple in the village of Jeonara, Seoni are two other places where the festival is celebrated with much religious fervour.[citation needed]

In Punjab, Shobha Yatras would be organised by various Hindu organisations in different cities. It is a grand festival for Punjabi Hindus.

In Gujarat, Maha Shivaratri mela is held at Junagadh where bathing in the Murghi kund is considered holy. According to myth, Lord Shiva himself comes to bath in theMurghi kund.

In West Bengal, Maha Shivaratri is observed devoutly by unmarried girls seeking a suitable husband, often visiting Tarakeswar.

Stories & Beliefs

There are several stories and beliefs associated with this auspicious event.

Samudra Manthan

It is believed that on this particular day Lord Shiva gulped the Halahala produced during Samudra manthan and beheld it in his neck which bruised and turned blue, after which he was named as Neel Kanth. It is also believed that the famous Neelkanth Mahadev Temple is the place where this incident took place or where Lord Shiva consumed the poison as Dark matter and saved the universe.

In Nepal

Maha Shivaratri is a National Holiday in Nepal and celebrated widely in temples all over the country, but especially in the Pashupatinath temple. Thousands of devotees visit the famous Shiva Shakti Peetham nearby as well. Holy rituals are performed all over the nation. Artists from various classical music and dance forms perform through the night. On Maha Shivaratri, married women pray for the well being of their husbands, while unmarried women pray for a husband like Shiva, considered as the ideal husband. Shiva is also worshipped as the Adi Guru (first teacher) from whom the divine wisdom originates.[citation needed]

In Pakistan

Umarkot Shiv Mandir in Umarkot is famous for the three day Shivarathri celebration,which is attended by around 250,000 people.[22]

Hindus in pakistan visit Shiva temples during Shivrathri.The most important is the three day Shivrathri festival in the Umarkot Shiv Mandir.It is one the biggest religious festivals in the country.It is attended by around 250,000 people.All the expenses were borne by the Pakistan Hindu Panchayat.[23] Shivrathri Celebrations also occur in the Churrio Jabal Durga Mata Temple,which is attended by 200,000 pilgrims.Hindus cremate the dead and ashes are preserved till Shivratri for immersion in the into holy water in Churrio Jabal Durga Mata Temple. [24]

Outside South Asia

Maha Shivaratri is the main Hindu festival among the Shaiva Hindu diaspora from Nepal and India. In Indo-Caribbean communities, thousands of Hindus spend the beautiful night in over four hundred temples across the country, offering special jhalls (an offering of milk and curd, flowers, sugarcane and sweets) to Lord Shiva.[25] In Mauritius, Hindus go on pilgrimage to Ganga Talao, a crater-lake.[26]

See also

References

  1. ^ a b Melton, J. Gordon (2011). Religious Celebrations: An Encyclopedia of Holidays, Festivals, Solemn Observances, and Spiritual Commemorations. ABC-CLIO. pp. 541–542. ISBN 978-1-59884-206-7.
  2. ^ February 2018 Marathi Calendar Panchang
  3. ^ "Mahashivratri 2019: Powerful Mantras To Chant On "Great Night Of Shiva"". NDTV.com. Retrieved 4 March 2019.
  4. ^ Govt of Odisha India, 2017 Holidays, "Maha Shivarathri 2017".
  5. ^ a b c Dalal, Roshen (2010). Hinduism: An Alphabetical Guide. Penguin Books. pp. 137, 186. ISBN 978-0-14-341421-6.
  6. ^ a b c d e Constance Jones; James D. Ryan (2006). Encyclopedia of Hinduism. Infobase Publishing. p. 269. ISBN 978-0-8160-7564-5.
  7. ^ Brunn, Stanley D. (2015). The Changing World Religion Map: Sacred Places, Identities, Practices and Politics. Springer. pp. 402–403. ISBN 978-94-017-9376-6.
  8. ^ Maitra, Asim (1986). Religious Life of the Brahman: A Case Study of Maithil Brahmans. Munshilal. p. 125. ISBN 978-81-210-0171-7.
  9. ^ "Shiva". The Theosophical Movement (reprint). TEOS, Theosophy Company, Mumbai. 72 (4): 137. 2002 [February 1962].
  10. ^ Mahashivaratri Archived 27 March 2014 at the Wayback Machine, Government of Orissa; Maha Shivaratri, Public Holidays
  11. ^ a b c Dhoraisingam, Samuel S. (2006). Peranakan Indians of Singapore and Melaka. Institute of Southeast Asian Studies. p. 35. ISBN 978-981-230-346-2.
  12. ^ Om Prakash Juneja; Chandra Mohan (1990). Ambivalence: Studies in Canadian Literature. Allied. pp. 156–157. ISBN 978-81-7023-109-7.
  13. ^ Leuthold, Steven (2010). Cross-Cultural Issues in Art: Frames for Understanding. Routledge. pp. 142–143. ISBN 978-1-136-85455-2.
  14. ^ Pintchman, Tracy (2007). Women's Lives, Women's Rituals in the Hindu Tradition. Oxford University Press. pp. 194–195. ISBN 978-0-19-803934-1.
  15. ^ Pintchman, Tracy (2007). Women's Lives, Women's Rituals in the Hindu Tradition. Oxford University Press. pp. 194–196. ISBN 978-0-19-803934-1.
  16. ^ Pugh McCutchen, Brenda (2006). Teaching Dance as Art in Education. Human Kinetics. p. 450. ISBN 978-0-7360-5188-0.
  17. ^ Shobita Punja (1999). Khajuraho: the first thousand years. Penguin Books. pp. 71–74.
  18. ^ Eck, Diana L. (1982). Banras, City of Light. Knopf. pp. 113, 256, 276. ISBN 9780394519715.
  19. ^ "International Shivaratri fair in Mandi". Himachal tourism. Archived from the original on 14 April 2010. Retrieved 8 February 2012.
  20. ^ "The International Festival". Archived from the original on 1 April 2009. Retrieved 7 February 2010.
  21. ^ "Mandi -The Seventh Heaven". Archived from the original on 10 April 2011. Retrieved 7 February 2010.
  22. ^ "The thriving Shiva festival in Umarkot is a reminder of Sindh's Hindu heritage". 27 February 2018.
  23. ^ "The thriving Shiva festival in Umarkot is a reminder of Sindh's Hindu heritage". 27 February 2018.
  24. ^ https://tribune.com.pk/story/130210/contractor-blasting-through-tharparkar-temple-in-search-of-granite/
  25. ^ "Trinidad Hindus observe Shivratri amid Carnival Celebration". Repeating Islands. 2 March 2014. Retrieved 31 August 2016.
  26. ^ "The sacred lake of Ganga Talao". CNN. Retrieved 12 June 2018.

External links