لنت ترمز

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

لنت ترمز قسمتی از سیستم ترمز وسایل نقلیه‌است که با به وجود آوردن اصطکاک با دیسک یاکاسه ترمز باعث شتاب منفی در خودرو می‌شود. قدرت این سیستم معمولاً ۱۰ برابر قدرت موتور و حتی بیشتر می‌باشد. برای متوقف ساختن خودرویی با وزن یک تن که با سرعت ۱۳۰ کیلومتر بر ساعت در حرکت است توانی به میزان ۱۵۰ کیلووات مورد نیاز است. این توان به صورت انرژی حرارتی (که در برخی نقاط از لنت ترمز دمای آن به ۳۰۰الی ۸۰۰ درجه سانتیگراد می‌رسد) دفع می‌شود.

لنت وظیفه دارد با تولید نیروی اصطکاکی مناسب انرژی جنبشی چرخ متحرکی را که تحت تاثیر نیروی موتور می‌باشد را گرفته و به انرژی حرارتی تبدیل کند. و سپس انرژی حرارتی را در فضا پخش نماید که با این عمل اتومبیل از حالت حرکت به حالت سکون و یا از سرعت آن کاسته می‌شود.

لنت باید ضریب اصطکاکی بالا و پایدار داشته و با تغییرات درجه حرارت خاصیت خود را از دست ندهد و همچنین باید در مقابل سائیدگی استحکام داشته و کاسه ترمز را خراش ندهد.

تاریخچه[ویرایش]

لنت ترمز در سال ۱۹۰۲ توسط فردریک لنکستر اختراع شد. ایران ترمز www.irantormoz.com

پروسه تولید لنت[ویرایش]

در کل تولید لنت ترمز دو پروسه عمده را طی می‌کند:

  1. ساخت کفشک
  2. ساخت لقمه لنت

کفشک[ویرایش]

کفشک محل قرارگیری لنت است و با توجه به طراحی سازنده اشکال متفاوتی دارد.

لنت[ویرایش]

لقمه لنت به ۵ نوع تقسیم می‌شود که عبارت است از:

  1. بدون آزبست ارگانیک
  2. سرامیکی
  3. نیمه متالیک
  4. کم متالیک
  5. زینتری

انواع لنت[ویرایش]

  1. لنت کفشکی: لنتهای کفشکی در خودروهای قدیمی کاربرد داشتند.
  2. لنت دیسکی، که نسبت به لنتهای کفشکی دارای مزایایی هستند.

فلزی[ویرایش]

تاریخچه[ویرایش]

در گذشته لنت از ترکیب پنبه نسوز و سیمهای مسی و تارهای روی که به طور گشاد و شل بافته شده‌اند تشکیل می‌شد. این ترکیب پس از مدتی با رزین توام شده، ترکیبی آمیخته برهم تشکیل دادند که به صورت نوار آماده می‌شد و چون انعطاف‌پذیر بود به هر شعاعی که لازم بود بر روی کفشک به صورت چسبی یا به صورت پرچ قرار داده می‌شد. بعد از آن لنتها از آزبست ساخته می‌شد ولی امروزه استفاده از آزبست ممنوع است.[۱][۲]

مواد تشکیل دهنده لنت فلزی[ویرایش]

در ساخت بیشتر لنتهای فلزی تعداد ۱۵ تا ۲۰ نوع مواد گوناگون استفاده می‌شود، برخی از این مواد مانند گرافیت نرم هستند و بعضی از آنها مانند پودرهای کربنی سخت هستند.

مواد سازنده پس از مخلوط شدن بصورت پودر به داخل قالب ریخته شده و افزودنی‌هایی به آن اضافه می‌شود، و از سمت دیگر کفشکهای را که شستشو و چربی زدایی شده را چسب می‌زنند. در مرحله بعد لنتی را که شکل اولیه بخود گرفته روی کفشک قرار می‌دهند. سپس پرس پخت انجام می‌گیرد، که در آن لنت تحت فشار ۷۰۰ الی ۸۰۰ بار به کفشک متصل می‌شود.

بعد از اتمام قالب گیری و پرس، سطح لنتها ساب می‌خورد و به ضخامت استاندارد رسانده می‌شود. سپس لنتها وارد کوره با دمای ۳۰۰ درجه سانتیگراد می‌شوند. در نهایت شماره سریال ویژه خودروساز اصلی (OEM) بر روی آن حک می‌شود.

سرامیکی[ویرایش]

فیبرهای تکه‌تکه شده کولار به عنوان جایگزین برای آزبست در لنت ترمز سرامیکی استفاده می‌شوند.

ویژگی های ظاهری و ساختاری لنت[ویرایش]

لنت ها با ویژگی های ظاهری متفاوتی ساخته می شوند. شرکت های مختلف با هدف کاهش صدا، بهبود ترمز گیری و سازگاری بهتر با دیسک چرخ تغییراتی را در شکل لنت ایجاد می کنند. برخی از عملیاتی که بر روی ساختار و شکل لنت انجام می گیرند به شرح زیر می باشند.

ایجاد شیار بر روی سطح لنت:

این شیار منفذی را برای فرار گرد لنت و همچنین گازهای تولید شده از آن در هنگام ترمز گیری فراهم می کند. همچنین وجود این شیار موجب بهبود جریان هوا بر روی لنت شده و باعث بهتر خنک شدن لنت می گردد. شیار روی لنت با کمک به کاهش دمای لنت و خروج بهتر گازها احتمال شیشه شدن لنت و از دست رفتن توان ترمز گیری در شرایط سخت را پایین می آورد.

پخ کردن حاشیه های لنت:

ممکن است کالیپر ترمز نتواند تمام سطح لنت را در هنگام ترمز گیری به دیسک بچسباند و فشار کمتری به حاشیه های لنت وارد کند که این مسئله می تواند موجب ایجاد صدا در هنگام ترمز گیری شود. این مسئله مخصوصاً زمانی که لنت نو می باشد و دارای حاشیه های تیز است بیشتر ممکن است اتفاق بیافتد. برای مقابله با این مسئله بعضی از لنت ها به صورت پخ شده عرضه می گردند. پخ بودن حاشیه های لنت همچنین موجب توزیع بهتر فشار و تنش بر روی لنت می گردد. صفحه های فلزی یا غیر فلزی در پشت لنت: نقش این صفحه جذب برخی ارتعاشات و صداهای تولید شده می باشد. که عملکرد کم صداتری را برای لنت به ارمغان می آورد.

هشدار دهنده اتمام لنت:

بیشتر لنت ها دارای یک قطعه از جنس فلز نرم در داخل می باشند، زمانی که لنت رو به اتمام می باشد و ضخامت آن از حدّ مشخصی کمتر می شود، این قطعه فلزی با دیسک درگیر شده و ایجاد صدا می کند تا راننده خودرو متوجه اتمام عمر لنت گردد و قبل از آنکه دیسک آسیب ببیند آن را تعویض کند. در خودروهای پیشرفته تر این قطعه با یک سنسور جایگزین می شود که زمانی که لنت رو به اتمام است با ارسال سیگنال علامتی را بر روی صفحه نمایشگر خودرو نمایش می دهد.

از دست رفتن قابلیت ترمزگیری در هنگام داغ شدن ترمز brake fade[ویرایش]

بارها شنیده شده است که راننده ای پس از ترمز گیری های متوالی مخصوصاً در جاده های کوهستانی و شرایطی که فشار بیشتری به لنت وارد می شود، توان ترمز را از دست داده است و اصطلاحا گفته می شود که لنت خودرو شیشه شده است. دلیل این پدیده به شرح زیر می باشد: زمانی که به ترمز فشار وارد می شود، مثلاً در هنگام مسابقه یا زمانی که خودرو با وزن زیاد از شیب طولانی پایین می رود، لنت ها و دیسک ترمز به شدت داغ می شوند و دمای لنت به حدی می رسد که اجزای آن توانایی جذب گرمای بیشتری را ندارند و لنت خاصیت ترمز گیری و اصطکاک خود را از دست می دهد. همچنین با بالا رفتن دمای لنت، رزین های استفاده شده در ساختار آن شروع به تبخیر می کنند. بخارات ایجاد شده لایه ای را بین لنت و دیسک ایجاد می کنند که مانع تماس لنت با دیسک می گردند، در این حالت فشار دادن پدال ترمز بی فایده بوده و اصطکاکی بین لنت و دیسک ایجاد نمی گردد.

تستهای لنت[ویرایش]

کلیه تستهای لنت بر اساس استاندارد ۵۸۶ ملی ایران انجام می‌شود. که شامل تست سایش – تست برش – تست چسبندگی – و تست سختی می‌باشد. سختی لنت باید بین ۴۰ الی ۸۰ راکول اس باشد (با راکول سی اشتباه نشود- مثلاً سختی ابزارهای برش از ۷۵ راکول سی به بالا می‌باشد). در صورتی که سختی کم باشد لنت زود خورده می‌شود و در ضمن درجه حرارت آن خیلی سریع بالا می‌رود و اگر درجه سختی زیاد باشد لنت به سرعت آینه شده و همچنین به دیسک و یا کاسه چرخ آسیب وارد می‌کند.

جستارهای وابسته[ویرایش]

پانویس[ویرایش]

پیوند به بیرون[ویرایش]

http://morsa.co/ اطلاعات تکمیلی درباره لنت ترمز

www.agu-co.com ، صفر تا صد لنت ترمز ، (ژیار احمدی)