لری بالاگریوه‌ای

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
لری بالاگریوه‌ای

لوری بالاگه‌ری‌ویی‌ونه

گویشگاه‌ها:  ایران
استان‌های لرستان، خوزستان، ایلام
شمار گویشوران:
خانواده: هندواروپایی
زبان هند و ایرانی
زبان ایرانی
   زبان ایرانی غربی
    جنوب غربی
     لری
      لری شمالی[۱][۲]
       لری بالاگریوه‌ای
کد زبان
ISO 639-1: هیچ
ISO 639-2:
ISO 639-3: lrc

لری بالاگریوه‌ای یکی از گویش‌های لری در جنوب غرب استان لرستان است.[۳] بیشترین گویش‌وران این گویش زبان لری از ایل بالاگریوه ساکن در پلدختر، اندیمشک، دهلران، آبدانان، دره شهر، جنوب خرم‌آباد و دورود همچنین مهران و … ساکن می‌باشند.[۴][۵]

گویش بالاگریوه‌ای از گروه گویشهای جنوب غرب ایران است. دانشنامه ایرانیکا زبان لری را به دو دسته لری شمالی و جنوبی تقسیم کرده‌است و رودخانه دز را به نوعی مرز دو دسته لری شمالی و جنوبی قرار داده است که در این تقسیم‌بندی گویش بالاگریوه‌ای در کنار لری خرم‌آبادی، گویش نهاوندی و گویش بروجردی جز گویش‌های لری شمالی قرار دارد. زبان لری و گویش‌های مختلف آن شاخه‌ای از گویش‌های ایرانی جنوب غربی است.[۶]

معنی چند کلمهٔ بالاگریوه‌ای[ویرایش]

برخی لغات لری بالاگریوه‌ای
فارسی معیار لری بالاگریوه‌ای
گنجشک مِلیچه
غروب ایواره
آفتاب اَفتاو
خانه حونه
باران بارو
چشم تیه
چرا؟ سی چی؟
سنگ بَرد
بالا وارو
پایین حار
کسی را روی کول گذاشتن قِلِن شوو گرفتن
مادر دا
مادربزرگ نِنِه
پدر بووه
پدربزرگ پاپا
کسی که تازه با چیزی آشنا شده (ندیده) نِئی وِای
دایی هالو
خاله هاله
عمه کِچی
عمو عامو
کُنج سیک
خواهر دَدَ،خوهر
برادر گیه، گَگه
آن طرف وولا، اُولا
الان ایسه
آبشار تاف
قبل وِرَز
ستاره آساره

پانویس[ویرایش]

  1. "Language by Country". فهرست لینگوییست. 10 سپتامبر 2014. Archived from the original on ۱۰ سپتامبر ۲۰۱۴. Retrieved ۱۰ سپتامبر ۲۰۱۴.
  2. "Luri, Northern". اتنولوگ. Archived from the original on ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۴. Retrieved ۲۱ سپتامبر ۲۰۱۴.
  3. «LORI LANGUAGE ii. Sociolinguistic Status of Lori». Iranica. دریافت‌شده در ۳ فوریه ۲۰۱۳.
  4. کرد زعفرانلو کامبوزیا عالیه، ملکی مقدم اردشیر، سلیمانی آرزو. ۱۳۹۲. مقایسه فرایندهای واجی همخوان‌های گویش لری بالاگریوه با فارسی معیار جستارهای زبانی (پژوهش‌های زبان و ادبیات تطبیقی)، بهار ۱۳۹۲: (۱۴ ۱۳):۱۵۱–۱۷۹.
  5. شتدار، علی‌محمد. لرها و لرستان از دیدگاه ولادیمیر مینورسکی. علوم انسانی، «ایران شناخت»، ۱۳۷۶. ۱۶۷
  6. «LORI DIALECTS». Iranica. دریافت‌شده در ۳ فوریه ۲۰۱۳.