لامعی گرگانی

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
پرش به: ناوبری، جستجو

لامعی گرگانی شاعر ایرانی قرن پنجم هجری است.


لامعی گرگانی متخلص به لامعی، در بکرآباد گرگان به دنیا آمد. لامعی مداح خواجه نظام‌الملک، وزیر آلپ‌ارسلان (۴۵۵- ۴۶۵ هـ.ق.) بود و پیش از وی عمیدالملک کندری را مدح گفته بود. پس از دوره آلپ‌ارسلان از لامعی شعری در دست نیست و لذا عده‌ای قول بعضی از تذکره‌نویسان را که وی را شاگرد امام محمد غزالی (۵۰۵ هـ.ق.) دانسته‌اند، اشتباه می دانند. وی از شاعران دوره اول غزنوی پیروی می‌کرد و گاه بعضی از قصیده‌های آنها را جواب می‌گفت. لامعی در اشعار خود از ترکیب‌های متعدد عربی و تشبیه‌ها استفاده کرده است . او در تشبیه‌ها از منوچهری دامغانی و در سرودن اشعار بلند و وصف طبیعت از فرخی سیستانی و عنصری بلخی پیروی می‌کرد و با برخی از شاعران مانند برهانی، سوزنی، جمالی مهریجردی و عمعق بخاری مشاعره و مناظره داشت. برای نخستین بار سعید نفیسی دیوان لامعی گرگانی را تصحیح کرد.

وی بنابر شیوه شاعران و ادیبان همعصر خود ، به ادب عرب توجه خاصی نشان داده و برخی از مضامین شعری خود را از شاعران عرب اخذ نموده است . تأثیرپذیری این شاعر از شعر عرب به چند گونه نمود و بروز پیدا کرده است . برخی از قصاید لامعی بر اساس ساخت و بافت قصاید جاهلی سروده شده و یا مفاهیم و تصاویر شعری شعرای عرب را در شعر خود اقتباس کرده است . علاوه بر آن اصطلاحات ، ترکیبات ، جملات عربی ، نام شاعران ، معاریف ادب عرب ، عرایس شعر عرب را در جای جای دیوان خود به کار برده است.[۱]

منبع[ویرایش]

  • تاریخ ادبیات در ایران، ذبیح‌الله صفا
  • دیوان لامعی گرگانی، به کوشش محمد دبیرسیاقی، تهران، اشجع، ۱۳۸۹.