قاووت

از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
(تغییرمسیر از قوتو)
پرش به: ناوبری، جستجو
قُوَّتو کرمان. بالا چپ: قوتوی زنجبیلی، بالا راست: قوتوی خشخاش و هل باد، پایین: قوتوی خشخاش و کنجد

قاووت، که در لهجه کرمانی به آن قُووِتو و در بعضی از لهجه‌ها قُوَّتو، قُویت و یا قُبیت هم می‌گویند، از سوغاتی‌های سیرجان، بم، زرند و کرمان است که قدمتی طولانی دارد. این پودر خوراکی که در واقع باید آن را نوعی شیرینی به حساب آورد در انواع مختلفی تولید می‌شود و طعم‌های متفاوتی دارد. یک نوع آن ترکیب نخود، نارگیل و شکر است، نوع دیگر به جای نخود از پسته استفاده می‌شود. اما معروفترین و کاملترین نوع قووتوی کرمان قهوه‌ای رنگ است و معمولاً شامل قهوه، شکر، تخم خرفه، خشخاش، جو، بذر کتان، گشنیز، روپاس، سیاه‌دانه، جدوا، هل باد، هل رسمی، موردانه، کنجد، تخم کاهو می‌باشد. برخی از این مواد را برشته کرده و سپس آنها را مخلوط و آسیاب می‌کنند.

با توجه به ترکیبات موجود در قاووت، این سوغات مغذی شیرین می ­تواند منبع خوب اسیدهای چرب غیراشباع و ترکیبات ضداکساینده باشد. در سال­ های اخیر به دلیل وجود ترکیبات مغذی شامل استرول­ ها، ویتامین­ ها، مواد معدنی، اسیدهای چرب، ترکیبات فنولیک و ... در بخش ­های مختلف گیاهان دارویی و مغزی­ها و تأثیرات مفید آن­ها بر عملکرد قلب و عروق بدن، به خصوص در افراد با ریسک بالای بیماری­های قلبی، توجه ویژه ­ای به مصرف این گونه مواد غذایی معطوف شده است. ترکیبات پلی­ فنولی گروه بزرگی از مواد طبیعی گیاهی می­باشند که معمولا در میوه ­ها، سبزی­ ها، برگ­ ها، آجیل­ ها، دانه ­ها، ریشه و سایر قسمتهای گیاه دیده می­ شوند. ترکیبات فنولی با داشتن خاصیت ضداکسایشی و ضدرادیکالی می­ توانند نقش مهمی در حفظ کیفیت مواد غذایی و سلامتی انسان ایفا نمایند.[۱] 

در حال حاضر قاووت به طور گسترده‌­ای در استان کرمان مصرف داشته و بخاطر اجزاء تشکیل دهندهٔ آن با طیف وسیعی از اثرات درمانی به فروش می­‌رسد که به نظر می­‌رسد چنین خواصی جهت تأیید نیاز به مبانی معتبر علمی دارند. نتایج به دست آمده در پژوهشی نشان داد که نمونه­‌های قاووت با داشتن مقادیر قابل توجهی ترکیبات فنولی دارای پتانسیل ضداکسایشی مطلوبی می­‌باشند که می‌­تواند به عنوان منبع مناسب ترکیبات ضداکسایشی مورد استفاده قرار گیرد.[۲]

طرز استفاده[ویرایش]

معمولاً روزانه چند قاشق از قووتو را مصرف می‌کنند برخی نیز آن را در آب جوش می‌ریزند و استفاده می‌کنند. گرچه می‌توان آن را با شیر یا چایی نیز مصرف کرد. معمولاً رسم است هنگامی که خانمی زایمان می‌کند به او قووتو می‌دهند و از میهمانانش نیز با قووتو پذیرایی می‌کنند.

منابع[ویرایش]